Szurpek skalny (Orthotrichum rupestre Schleich. ex Schwägr.) – gatunek mchu należący do rodziny szurpkowatych (Orthotrichaceae).
Rozmieszczenie geograficzne Gatunek występuje w Europie (pogórza i góry) oraz na Kaukazie. Ponadto występuje w Himalajach, w Algierii, Boliwii i Nowej Zelandii. W Polsce dość rzadki, znajdowany w Tatrach, w okolicach Zielonej Góry oraz na Pomorzu.
Morfologia Pokrój Mech plagiotropowy o zbitych brunatnozielonych darniach. Budowa gametofitu Łodygi czerwone o długości 2–3 cm są widlasto rozgałęzione. Liście o długości 4–4,5 mm są lancetowate i zaostrzone na szczycie. Brzeg liścia jest podwinięty prawie do szczytu. Komórki blaszki liściowej są brunatne przy nasadzie liścia, wyżej są żółte. W przekroju poprzecznym na komórkach występują pojedyncze brodawki. Cienkie żebro kończy się przed szczytem liścia. Budowa sporofitu Puszka na bardzo krótkiej secie tylko nieznacznie wystaje ponad liście. Ma barwę jasnobrunatną i jest owalnocylindryczna. Perystom jest podwójny. Czepek owłosiony, ze szczytem o barwie czerwonej.
Ekologia Gatunek rośnie na głazach wapiennych i bezwapiennych.
Zagrożenie i ochrona Roślina objęta w Polsce częściową ochroną gatunkową na podstawie Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 w sprawie ochrony gatunkowej roślin. W latach 2004–2014 znajdowała się pod ochroną ścisłą.
Przypisy Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących roślin objętych ochroną (). Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin ().
Kategoria:Szurpkowce Kategoria:Rośliny chronione