thumb|240px|Projekt pierwszego kościoła parafialnego w Rudzie Hucie z 1923 r. thumb|240px|Pomnik ku czci Polaków poległych i pomordowanych na Wołyniu w czasie II wojny światowej Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Rudzie-Hucie – parafia rzymskokatolicka w Rudzie-Hucie, należąca do archidiecezji lubelskiej i Dekanatu Chełm – Wschód, erygowana w 1923 r.

Historia Starania o utworzenie parafii rzymskokatolickiej w Rudzie Hucie podejmowane były przed I wojną światową. Zabiegom tym sprzyjał właściciel miejscowej huty szkła, Uszer Sygał, który na uposażenie parafii ofiarował wstępnie osiem mórg ziemi. Wybuch wojny przeszkodził w realizacji tych planów. Po zakończeniu wojny ponownie podjęto starania o utworzenie parafii, czemu sprzyjało znaczne oddalenie od macierzystego kościoła parafialnego w Uhrusku i zniszczenie prawosławnej świątyni parafialnej w Rudzie. W celu utworzenia parafii ukonstytuował się komitet organizacyjny, który uzyskał od właściciela huty grunt pod budowę kościoła (2 morgi) i zaczął gromadzić środki na budowę świątyni. Za zebrane pieniądze zakupiono niewielki drewniany kościół zbudowany w Dorohusku przez legionistów marszałka Józefa Piłsudskiego. Wiosną 1923 r. zakończono prace budowlane w Rudzie Hucie. 1 maja 1923 r. biskup podlaski Henryk Przeździecki erygował parafię w Rudzie Hucie, włączając ją do struktur diecezji podlaskiej (dekanat Włodawa). Pierwszym proboszczem został ks. Leon Łęga, przybyły z diecezji kamienieckiej na Podolu. Na mocy bulli papieskiej Vixdum Poloniae Unitas z 28.10.1925 parafia przeszła do diecezji lubelskiej. Obejmowała wówczas następujące miejscowości: Chromówka, Gdola, Gotówka (kolonia), Hniszów-Kolonia, Jazików, Karolinów (województwo lubelskie), Leśniczówka (powiat chełmski), Marynin (gmina Ruda-Huta), Miłosław (województwo lubelskie), Poczekajka (gmina Ruda-Huta), Ruda-Huta, Ruda-Opalin, Ruda (powiat chełmski), Rudka (gmina Ruda-Huta), Tarnówka, ZarudniaA. Franecki, Ślady dziejów gminy Ruda-Huta, Chełm-Ruda Huta 2010, s. 18-26. W latach sześćdziesiątych XX w. do parafii przyłączono wieś Iłowę, odłączoną od parafii rzymskokatolickiej w Uhrusku. Na mocy specjalnego przywileju biskupów lubelskiego i siedleckiego mieszkańcy wsi mogli swobodnie korzystać z posługi duszpasterskiej obu parafiiA. Wawryniuk, Leksykon miejscowości powiatu chełmskiego, Chełm 2002, s. 325..

Po drugiej wojnie światowej rozpoczęto starania o budowę nowej, murowanej świątyni. Pierwotny projekt przewidywał budowlę trójnawową z dwuwieżową fasadą wzorowaną na byłej unickiej katedrze chełmskiej. Ostatecznie w latach 1952–1962 dzięki wysiłkom ks. Jana Dudka zrealizowano skromniejszy projekt. 22 sierpnia 1954 r.okupoświęcono nawę główną, w 1956 dokończono budowę wieży (sygnaturki), a w 1960 poświęcono nowe, piętnastogłosowe organy, zbudowane w wytwórni Stefana Krukowskiego w Piotrkowie Trybunalskim. Konsekracji nowej świątyni dokonał bp lubelski Piotr Kałwa 13 maja 1962 roku. W kościele w lewej nawie bocznej znajdował się zabytkowy, późnobarokowy ołtarz z obrazem św. Rodziny, usunięty w 2016. W prawej nawie bocznej znajduje się Ołtarz Pamięci 1939–1944, upamiętniający ofiary drugiej wojny światowej. W 2004 w kościele zainstalowano sprowadzone z Niemiec (zbudowane ok. 1954) 19-głosowe organy, zmontowane i przebudowane przez Jerzego Kuklę z LublinaPolskie Wirtualne Centrum Organowe.

Przy kościele znajduje się dzwonnica, zbudowana w 1966 dla uczczenia Tysiąclecia Chrztu Polski. Na pobliskim cmentarzu parafialnym znajduje się jeden z pierwszych (lub pierwszy) po drugiej wojnie światowej pomnik poległym i pomordowanym na Wołyniu, odsłonięty w 1984.

Zasięg parafii Do parafii należą wierni z następujących miejscowości: Chromówka, Gdola, Gotówka, Hniszów-Kolonia, Jazików, Karolinów, Leśniczówka-Kolonia, Leśniczówka, Marynin, Miłosław, Poczekajka, Ruda-Huta, Ruda-Opalin, Ruda, Rudka, Zarudnia.

Filie Gotówka, kaplica pw. św. Antoniego Padewskiego Rudka, kaplica pw. św. Brata Alberta Chmielowskiego

Proboszczowie ks. Leon Łęga (1923–1925) ks. Andrzej Leszczyński (1925–1928) ks. Jan Sas-Winnicki (1929–1935) ks. Stanisław Grzegorczyk (1935–1950) ks. Jan Dudek (1950–1963) ks. Józef Dec (1963–1969) ks. Marian Chmielowski (1969–2002) ks. Józef Trąbka (2002–2002) ks. Aleksander Tabaka (od 2002)

Przypisy

Bibliografia A. Franecki, Ślady dziejów gminy Ruda-Huta, Chełm-Ruda Huta 2010, s. 18-26. A. Franecki, Początki rzymskokatolickiej parafii w Rudzie-Hucie, „Przegląd Wydarzeń w Gminie Ruda-Huta”, 2013, nr 4(32), s. 10–11. Informacje o parafii na stronie archidiecezji lubelskiej

Kategoria:Parafie archidiecezji lubelskiej Kategoria:Parafie pod wezwaniem św. Stanisława Biskupa Męczennika Kategoria:Parafie pod wezwaniem Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny Stanisława