Zamek w Żytomierzu – średniowieczny, nieistniejący zamek położony nad Teterewem, w Żytomierzu. Od 1569 siedziba powiatu i starostwa grodowego w województwie kijowskim Rzeczypospolitej.
Stary gród ruski został zdobyty w 1320 przez Giedymina"Żytomierz, miasto i zamek, stolica niegdyś powiatu tego imienia. R. 1320 przez Gedymina w. książęcia litewskiego opanowane, o czem świadczą Kojałowicz i Stryjkowski. [w:] Święcicki. Opis starożytnek polski. 1861". W XIV wieku Żytomierz był obronnym zamkiem, należącym do litewskich książąt Olgierdowiczów, spalili go Tatarzy chana KutłukaStanisław Załęski. Jezuici w Polsce: cz. 2. Kolegia i domy założone w pierwszej dobie rządów Zygmunta III. 1588-1608. 1905 str. 1718. Zamek umocnił Kazimierz Jagiellończyk ok. 1492. W 1648 Kozacy zniszczyli miasto i zamek. Odbudowany, stał się w roku 1686 siedzibą wojewody kijowskiego"Roku 1606 Żytomierz Tatarowie spustoszyli, potem przez Chmielnickiego był zniszczonym; po odpadnięciu Kijowa do Rosji zaczął się wznosić. Roku 1667 przeniesione zostały sądy ziemskie Kijowskie. Od roku 1686 był głównym miastem województwa" [w:] Heleniusz. Rozmowy o polskiej koronie, t. 1-2. Od 1764 zamek obsadzony był załogą wojskową. Od roku 1775 decyzją sejmu zamek był siedzibą kasztelani.
Zamek został zniszczony wskutek pożaru 31 października 1862Samuel Orgelbrand. Encyklopedyja powszechna, 1868. t. 28. str. 1163.
Przypisy
Kategoria:Nieistniejące zamki na Ukrainie Kategoria:Zniszczone budynki na Ukrainie Kategoria:Starostwo żytomierskie (I Rzeczpospolita)