thumb|250px thumb|250px| Magnetofon MAK 2s ze zdjętą pokrywą. MAK – seria magnetofonów szpulowych (MAK-b, MAK-s, MAK-2b, MAK-2s) produkowanych przez Zakłady Radiowe im. Marcina Kasprzaka w Warszawie (ZRK). Były przeznaczone dla Milicji Obywatelskiej, Służby Bezpieczeństwa, Wojskowej Służby Wewnętrznej (WSW), zapisu rozmów na wieżach lotniskowych itp. Nie były dostępne w handlu, nie obejmowały ich katalogi produktów ZRK ani Zjednoczenia UNITRA.
Opis Magnetofony MAK produkowano w ZRK pod koniec lat 60. i w pierwszej połowie lat 70. – były one jedynymi produkowanymi w Polsce magnetofonami na tranzystorach germanowych. Charakteryzowały się bardzo solidną budową, skomplikowaną konstrukcją i zaawansowanymi rozwiązaniami technicznymi.
Ich wąskie pasmo przenoszonych częstotliwości wskazuje, że były przeznaczone głównie do zapisu mowy, a duża dynamika umożliwiała zapis nawet słabych sygnałów. Mimo dosyć zwartych rozmiarów były ciężkie (masa ponad 10 kg).
Magnetofony MAK były produkowane w dwóch wersjach: sieciowej (MAK-s) i bateryjnej (MAK-b). Wersja bateryjna była wyposażona w wymienną kasetę na baterie, którą można było zastąpić stabilizowanym zasilaczem sieciowym oraz gniazdo umożliwiające zasilanie z samochodowego akumulatora 12 V. Wersją sieciową można było sterować zdalnie za pomocą przełącznika nożnego (pedału).
Parametry MAK-s (sieciowy) Zasilanie: z sieci 220 V 50 Hz, pobór mocy około 25 VA. Prędkość przesuwu taśmy 9,52 cm/s i 4,76 cm/s, maksymalna nierównomierność przesuwu 0,5%. Zapis: dwuścieżkowy, monofoniczny. Zakres częstotliwości 200-7000 Hz. Czas zapisu przy użyciu szpul z 360 m taśmy: 2*1 godz. (9,52 cm/s), 2*2 godz. (4,76 cm/s). Czas przewijania: 0,03 czasu zapisu przy 9,52 cm/s. Dynamika: > 58 dB (9,26 cm/s), > 55 dB (4,76 cm/s). Moc wyjściowa: 2 W/5 Ω przy zniekształceniach < 5%. Regulacja: poziomu zapisu, poziomu odczytu, tonów niskich, tonów wysokich, czułości wejścia mikrofonowego. Gniazda: wejściowe: liniowe (100 mV/3 kΩ), mikrofonu (0,2 mV/200 Ω); wyjściowe: liniowe, głośnika dodatkowego (5 Ω), słuchawek, sygnalizacji końca taśmy; zdalnego sterowania; uziemienia. Tranzystory: AC160A, 3*AC160B, 9*ASY34 gr. III, 8*ASY34 gr. IV, 2*AD148, 6*TG50, 2*AD365, TG70, BF510. Diody: 7*DOG58, 4*DMG4, DZG3, BZY85C6V8, BZY85C12, BZY85D1.
MAK-b (bateryjny) Zasilanie (pobór mocy około 4 W): 10 ogniw R20 (15 V); z akumulatora 12 V; zasilacz sieciowy 220 V 50 Hz. Prędkość przesuwu taśmy 9,52 cm/s i 4,76 cm/s, maksymalna nierównomierność przesuwu 0,5%. Zapis: dwuścieżkowy, monofoniczny. Zakres częstotliwości 200–7000 Hz. Czas zapisu przy użyciu szpul z 360 m taśmy: 2*1 godz. (9,52 cm/s), 2*2 godz. (4,76 cm/s). Czas przewijania: 0,05 czasu zapisu przy 9,52 cm/s. Dynamika: > 58 dB (9,26 cm/s), > 55 dB (4,76 cm/s). Moc wyjściowa: 1 W/5 Ω przy zniekształceniach < 5%. Regulacja: poziomu zapisu, poziomu odczytu, tonów niskich, tonów wysokich, czułości wejścia mikrofonowego. Gniazda: wejściowe: liniowe (100 mV/3 kΩ), mikrofonu (0,2 mV/200 Ω); wyjściowe: liniowe, głośnika dodatkowego (5 Ω), słuchawek, sygnalizacji końca taśmy; uziemienia. Tranzystory: 2*AC160A, 3*AC160B, 17*ASY34, 6*TG50, 2*AD365, TG70, BF510. Diody: 7*DOG58, 2*DMG4, BZY85C6V8, BZY85C11, BZY85D1.
Budowa thumb|250px| Wnętrze magnetofonu MAK 2s. Napęd magnetofonu jest trzysilnikowy, z elektroniczną stabilizacją obrotów i naciągu taśmy. Układ elektroniczny trójgłowicowy, z osobnymi głowicami kasowania, odczytu i zapisu. Tor sygnałowy zawierający osobne wzmacniacze zapisu i odczytu umożliwia bezpośredni podsłuch i bieżącą kontrolę jakości nagrania w trakcie zapisu. Stabilizacja obrotów za pomocą tachometru magnetycznego na kole zamachowym. Stabilizacja naciągu taśmy za pomocą czujnika wyposażonego w potencjometr.
Wersja sieciowa magnetofonu była wyposażona w gniazdo do przewodowego układu "zdalnego sterowania", który umożliwiał uruchomienie wszystkich funkcji magnetofonu za pomocą trójsekcyjnego przełącznika nożnego. Zdalne sterowanie było zrealizowane za pomocą przekaźników i czterech elektromagnesów dublujących funkcje przełącznika klawiszowego.
Magnetofony MAK-2s i MAK-2b były wyposażone w wyłącznik automatyki poziomu nagrywania (poprzednie wersje miały automatykę włączoną na stałe).
Magnetofon ma obudowę metalową, wykonaną ze stopów aluminiowych, oraz stalowe pokrywy.
Bibliografia Zakłady Radiowe im M. Kasprzaka, Instrukcja serwisowa magnetofonów MAK-s, MAK-b, WEMA, Warszawa 1970.
Kategoria:Historia elektroniki Kategoria:Magnetofony