Zakłady Farmaceutyczne Polpharma S.A. – polskie przedsiębiorstwo farmaceutyczne z siedzibą w Starogardzie Gdańskim, największy polski producent leków i substancji farmaceutycznych oraz lider polskiego rynku farmaceutycznego pod względem ilości i wartości sprzedaży. Spółka jest podmiotem wiodącym Grupy Polpharma – działającej na rynkach Europy Zachodniej (m.in. poprzez spółki Farmaprojects w Hiszpanii i 089 Pharm w Niemczech), Środkowej i Wschodniej oraz Azji Centralnej, z siedzibą zarządu w Warszawie. Grupa produkuje rocznie ok. 400 mln opakowań leków sprzedawanych w ponad 40 krajach. W 2025 roku przychody ze sprzedaży spółki wyniosły 4,93 mld zł, a jej zysk netto – 946 mln zł. Właścicielem Grupy jest Jerzy Starak. Od 1 stycznia 2026 roku prezesem Grupy Polpharma jest Sebastian Szymanek, który od 2021 pełni także funkcję prezesa zarządu Zakładów Farmaceutycznych Polpharma S.A..
Historia Początki (1935–1939) Przedsiębiorstwo zostało założone w 1935 roku w Starogardzie Gdańskim przez Kurta Boskampa, mieszkańca Wolnego Miasta Gdańska, pod nazwą Polska Fabryka Chemiczno-Farmaceutyczna "Polpharma". Zakład powstał na terenie dawnej fabryki maszyn rolniczych. Początkowo w firmie pracował 20-osobowy zespół, zajmujący się produkcją leków przeciwbólowych, przeciwgorączkowych i środków dezynfekujących. Sztandarowym produktem była aspiryna wytwarzana na licencji firmy Bayer, początkowo dostępna wyłącznie na receptę. Rozpoczęto również produkcję kapsułek nitroglicerynowych.
II wojna światowa i odbudowa (1939–1959) Podczas II wojny światowej i okupacji niemieckiej zakład stał się filią firmy Bayer. W marcu 1945 roku fabryka uległa znacznemu zniszczeniu. Po wojnie zakład został znacjonalizowany, a na jego czele stanęli dwaj chemicy – Zygmunt Gmaj i Jerzy Sumczyński. Odbudowa trwała w latach 1945–1949. W 1951 roku zmieniono nazwę na Starogardzkie Zakłady Farmaceutyczne. Podjęto wówczas produkcję sulfatiazolu, a następnie kolejnych rodzajów leków. Od lat 50. masowo produkowano polopirynę – polski odpowiednik aspiryny. W ramach zjednoczenia przemysłu farmaceutycznego Polpharma była największym producentem aspiryny w PRL. W 1959 roku zakłady włączono do Zjednoczenia Przemysłu Farmaceutycznego "Polfa".
Okres PRL (1959–1989) W latach 60. intensywnie rozwijała się produkcja substancji czynnych, a w ślad za nią produkcja form gotowych – tabletek i leków ampułkowanych. Rozbudowano również Zakładowe Laboratorium Badawcze. W 1967 roku w Polpharmie opracowano metronidazol – lek o działaniu przeciwbakteryjnym i przeciwpierwotniakowym. W latach 70. firma unowocześniła infrastrukturę produkcyjną. Szczyt możliwości produkcyjnych zakłady osiągnęły w tym okresie – w 1980 roku firma zatrudniała ponad 3000 pracowników i wyprodukowała rekordowe 2,7 mld tabletek, z czego połowa trafiała na eksport do 60 krajów na wszystkich kontynentach. W latach 80. popularnym produktem stała się również przeciwbólowa etopiryna.
Transformacja i prywatyzacja (1989–2000) 1 grudnia 1995 roku firmie przywrócono historyczną nazwę "Polpharma", przekształcając ją jednocześnie w jednoosobową spółkę Polpharma SA, będącą własnością Skarbu Państwa. W 1998 roku rozpoczęto budowę nowego budynku do produkcji stałych form leków – obiekt powstał we współpracy międzynarodowej ekipy i stał się jedną z najnowocześniejszych fabryk farmaceutycznych w Europie. Prywatyzacja spółki nastąpiła 20 lipca 2000 roku – pakiet 52,5% akcji sprzedano za ponad 231 mln zł krajowym inwestorom: spółce Spectra Management (42,5% akcji), kontrolowanej przez Jerzego Staraka, oraz Prokom Investments (10% akcji). Początkowo w konsorcjum uczestniczyły również TUiR Warta (powiązana z Janem Kulczykiem) oraz Polsat (Zygmunta Solorza-Żaka), jednak obaj inwestorzy wycofali się przed sfinalizowaniem transakcji. Jednocześnie dokonano podwyższenia kapitałów spółki o 100 mln zł z przeznaczeniem na inwestycje. W momencie prywatyzacji firma osiągała blisko pół miliarda złotych przychodów rocznie przy ponad 60 mln zł zysku, co dawało jej jeden z najwyższych wskaźników rentowności w branży.
Rozwój i ekspansja (2000–2019) W 2000 roku na Litwie powstało pierwsze zagraniczne przedstawicielstwo Polpharmy. W 2001 roku powołano Polpharma Biuro Handlowe Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, odpowiedzialne za promocję produktów i sprzedaż leków. Otwarto również przedstawicielstwa w Moskwie (obsługujące Rosję i kraje byłego ZSRR) oraz na Ukrainie. W tym samym roku utworzono Naukową Fundację Polpharmy, finansującą projekty badawcze w dziedzinie farmacji i medycyny.
W 2002 roku rozpoczął się Ogólnopolski Program Prewencji Choroby Wieńcowej Polscreen – największe badanie populacyjne tego typu na świecie, opracowane przez Komisję Profilaktyki Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego i realizowane z grantu Polpharmy w latach 2002–2005. W 2004 roku oddano do eksploatacji nowoczesne Centrum Badawczo-Rozwojowe i Laboratorium Kontroli Jakości, spełniające wymogi Dobrej Praktyki Laboratoryjnej (GLP) – jeden z największych ośrodków tego typu w Europie Środkowo-Wschodniej. W tym samym roku otwarto Centrum Logistyczne zgodne z wymogami Dobrej Praktyki Dystrybucyjnej (GDP). W 2005 roku uruchomiono nowy budynek ampułkarni o zdolności produkcyjnej do 50 mln ampułek szklanych rocznie oraz centrum szkoleniowo-administracyjne w Starogardzie Gdańskim.
W 2005 roku do Grupy Polpharma dołączyła spółka Medana Pharma S.A. z Sieradza, specjalizująca się w produkcji leków pediatrycznych i preparatów witaminowych. W 2007 roku Polpharma otrzymała certyfikaty ISO 14001 w dziedzinie ochrony środowiska oraz OHSAS 18001 w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy, a także otworzyła przedstawicielstwa na Białorusi i w Kazachstanie. W 2009 roku do Grupy wszedł Chimpharm (Santo) – największy producent leków w Kazachstanie. Powstały również przedstawicielstwa w Azerbejdżanie i Uzbekistanie. W tym samym roku Polpharma z sukcesem przeszła inspekcję amerykańskiej Agencji Żywności i Leków (FDA), co otworzyło rynek USA dla substancji farmaceutycznych wytwarzanych przez firmę. W 2010 roku Polpharma przejęła od firmy Bioton portfel antybiotyków i oddział produkcyjny w Duchnicach pod Warszawą.
W kwietniu 2012 roku Polpharma nabyła większościowy pakiet akcji (85,14%) Warszawskich Zakładów Farmaceutycznych Polfa S.A. za 957 mln zł, kończąc proces prywatyzacji tej spółki. Otwarto również pierwsze pracownie centrum biotechnologii w Gdańskim Parku Naukowo-Technologicznym. Powstały nowe przedstawicielstwa w Bułgarii i Czechach. W 2013 roku powołano przedstawicielstwo w Wietnamie, a spółka Sanfarm z Nowej Dęby, działająca w Tarnobrzeskiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej, została włączona do Zakładów Farmaceutycznych Polpharma S.A. jako oddział produkcyjny.
W 2014 roku Polpharma opublikowała pierwszy raport CSR według wytycznych Global Reporting Initiative. W 2015 roku rozpoczęto budowę nowego zakładu produkcji leków biologicznych dla klientów zewnętrznych w Duchnicach, a Polpharma obchodziła 80-lecie istnienia. W 2018 roku firma zajęła pierwsze miejsce w XII Rankingu Odpowiedzialnych Firm – po raz pierwszy w historii tego zestawienia pozycję lidera zdobyła polska firma. W 2019 roku, zgodnie z decyzją Rady Nadzorczej, Polpharma Biologics została wydzielona z ZF Polpharma jako niezależny podmiot prawny.
Konsolidacja i nowa era Grupy (od 2020) W 2020 roku zakończono transfer procesu produkcji leków w ampułkach szklanych z Polfy Warszawa do zakładów w Starogardzie Gdańskim, podwajając zdolności produkcyjne do 80 mln ampułek rocznie. W tym samym roku Polpharma współuczestniczyła w stworzeniu pierwszego polskiego testu genetycznego na SARS-CoV-2 (MediPAN-2G+ FAST COVID), opracowanego we współpracy z naukowcami PAN. Jako pierwsza firma w Polsce Polpharma zakończyła weryfikację potwierdzającą zgodność systemu zakupów z normą ISO 20400 (zrównoważone zamówienia). Otwarto również nowy obiekt produkcyjny w Sieradzu, obejmujący zakład płynów niesterylnych, magazyn oraz nowoczesne laboratorium B+R do prac nad lekami wziewnym.
1 kwietnia 2021 roku dokonano połączenia Polpharma Biuro Handlowe Sp. z o.o. oraz Medana Pharma S.A. z Zakładami Farmaceutycznymi Polpharma S.A. w ramach uproszczenia struktury zarządczej Grupy.
W 2022 roku uruchomiono drugą część Centrum Dystrybucyjnego Polpharma w Błoniu – magazyn i hurtownię farmaceutyczną o łącznej powierzchni niemal 20 tys. m² i ponad 35 tys. miejsc paletowych. Inaugurowano projekt wdrożenia technologii RNA w Polsce pod hasłem "Limitless future of RNA therapeutics" we współpracy z Instytutem Chemii Bioorganicznej PAN w Poznaniu, w ramach grantu Agencji Badań Medycznych. Polpharma została partnerem biofarmaceutycznego startupu Pikralida, specjalizującego się w innowacyjnych substancjach drobnocząsteczkowych i nowoczesnych systemach dostarczania leków. W listopadzie 2022 roku Polpharma nabyła 100% akcji Zakładów Farmaceutycznych Polfa-Lublin S.A..
1 marca 2024 roku Warszawskie Zakłady Farmaceutyczne Polfa S.A. zostały formalnie połączone z ZF Polpharma – Polfa Warszawa przestała istnieć jako odrębny podmiot prawny. Polpharma przejęła wszystkie prawa i obowiązki warszawskiej spółki. Historyczne budynki Polfy przy ul. Karolkowej w Warszawie zostały przeznaczone do rozbiórki.
W sierpniu 2024 roku Polpharma została większościowym udziałowcem (98,3%) spółki Ziołolek Sp. z o.o. z Poznania – producenta produktów dermatologicznych, wyrobów medycznych i leków OTC, w tym marki Linomag. Przejęcie umożliwiło Polpharmie wejście w segment produktów dermatologicznych – w szczególności maści i kremów – których firma dotychczas nie wytwarzała w swoich zakładach produkcyjnych.
W październiku 2024 roku oddano do użytku centrum w Starogardzie Gdańskim – pierwsze w Polsce i jedno z nielicznych w Europie specjalistyczne centrum prac badawczo-rozwojowych i produkcji wysoce aktywnych substancji czynnych (HP API), wykorzystywanych m.in. w onkologii. Inwestycja o wartości ponad 100 mln zł ma na celu częściowe uniezależnienie europejskiego łańcucha dostaw od importu z Azji, skąd pochodzi ok. 80% światowej produkcji tych substancji.
24 października 2025 roku ogłoszono zmianę na stanowisku prezesa Grupy: od 1 stycznia 2026 roku Sebastiana Szymanka, dotychczasowego prezesa ZF Polpharma, mianowano prezesem całej Grupy Polpharma. Zastąpił on Markusa Siegera, który kierował Grupą przez dziesięć lat i przeszedł do Rady Nadzorczej zgodnie z wcześniej uzgodnionym planem sukcesji.
W 2025 roku Polpharma obchodziła 90-lecie istnienia. Z tej okazji Andrzej Pągowski stworzył serię plakatów ilustrujących dziewięć dekad historii firmy na tle dziejów Polski – od odbudowy powojennej, przez transformację ustrojową, po współczesność. Wystawa została zaprezentowana podczas XXI Forum Rynku Zdrowia.
W marcu 2026 roku Grupa Polpharma otworzyła swoje pierwsze biuro w Indiach. Nowa lokalizacja ma umożliwić bliższą współpracę z kluczowymi dostawcami substancji czynnych (API), zwiększyć przewidywalność procesów zaopatrzeniowych oraz wzmocnić standardy jakości i ESG w regionie.
Struktura Grupy Jednostką dominującą Grupy Polpharma są Zakłady Farmaceutyczne Polpharma S.A. z siedzibą w Starogardzie Gdańskim. Udziałowcem większościowym spółki jest holenderska Polpharma Group Holding B.V., kontrolowana pośrednio przez Jerzego Staraka.
Spółki i podmioty w Polsce
Zakłady Farmaceutyczne Polpharma S.A. – spółka wiodąca, z oddziałami produkcyjnymi w Duchnicach, Nowej Dębie i Sieradzu (oddział Medana) oraz biurem w Warszawie Polfa-Lublin S.A. – 100% udziałów od 2022 roku Ziołolek Sp. z o.o. – 98,3% udziałów od 2024 roku Elektrociepłownia Starogard Sp. z o.o. – 100% udziałów
Spółki zagraniczne
JSC Chimpharm (Santo) – Kazachstan, największy producent leków w tym kraju Farmaprojects S.A.U. – Barcelona, Hiszpania 089 Pharm – Niemcy Swiss Pharma International AG – Szwajcaria Polpharma UA LLC – Ukraina Polpharma India Private Limited – Indie (założona w 2025)