thumb|Porównanie larw Cybister (na górze) i pływaka Dytiscus (na dole) thumb|Skamieniałość Cybister explanatus thumb|Samica Cybister rugosus thumb|Topień thumb|Samiec Cybister limbatus thumb|Samiec Cybister limbatus. Widok od spodu thumb|Samica Cybister siamensis thumb|Samica Cybister fumatus thumb|Samiec Cybister dehaanii thumb|Samiec Cybister sugillatus Cybister – rodzaj wodnych chrząszczy z rodziny pływakowatych i podrodziny Dytiscinae.

Morfologia Owad dorosły Chrząszcze te osiągają rozmiary od średnich do bardzo dużych (do około 50 mm). Należą tu jedne z największych chrząszczy wodnych. Ciało mają opływowe, gładkie, mocne rozszerzone z tyłu. Barwa wierzchu ciała może być zielona, czarnozielona, miedziana, brunatna lub czarna, niekiedy z jasną obwódką. Spód może być od żółtawego przez rudobrązowy po czarny. Przedplecze jest nieobrzeżone. Przedpiersie zaopatrzone jest w wystający, ostro zwieńczony wyrostek. Pokrywy cechują bardzo długie, sięgające prawie do wierzchołka epipleury. Zapiersie ma szerokie, acz na końcach wąsko języczkowate skrzydełka. Przedni brzeg płytek zabiodrza jest ostro załamany. Tylna para odnóży jest stosunkowo krótka i bardzo szeroka, z długimi i szczytowo rozdwojonymi szczecinkami w kępkach na goleniach oraz szczątkowym lub całkiem nieobecnym drugim pazurkiem stopy. Dymorfizm płciowy przejawia się w budowie przednich odnóży samców, które mają rozszerzone i wyposażone w przyssawki stopy.

Larwa Larwy mają mocno wydłużone, walcowate, dość proste ciała o długości w ostatnim stadium dochodzącej do 70 mm. Rozszerzona z przodu głowa ma podwójne lub poczwórne wycięcie na krawędzi nadustka, silnie wykształcone czułki i głaszczki szczękowe, podwojone człony głaszczków wargowych oraz niewielką, trapezowatą bródkę z trójkątnym wyrostkiem na przedzie. Żuwaczki są długie, bardzo mocno wygięte, porośnięte szczecinkami i wyposażone w kanalik. Odnóża są słabo rozwinięte, obustronnie porośnięte włosami pływnymi. Przedostatni segment odwłoka jest bardzo silnie wydłużony, a ostatni wręcz prawie rurkowaty – oba z włosami pływnymi. Przysadki odwłokowe uległy redukcji do drobnych płatków.

Ekologia i rozprzestrzenienie Przedstawiciele rodzaju należą do największych słodkowodnych drapieżników bezkręgowych. Rodzaj jest rozprzestrzeniony kosmopolitycznie, ale znacznie mniej liczny w gatunki w krainach neotropikalnej, nearktycznej i palearktycznej, gdzie jego nisze ekologiczną zajmują głównie rodzaje Dytiscus i Megadytes. W Europie występują dwa gatunki, a w Polsce tylko jeden: topień.

Systematyka Rodzaj ten po raz pierwszy opisany został w 1817 roku przez Williama Elforda Leacha pod nazwą Trogus. Nazwa ta była jednak wcześniej zajęta i w 1827 roku John Curtis wprowadził dlań nową nazwę Cybister. Dotychczas opisano około 100 zaliczanych doń gatunków, zgrupowanych w 4 podrodzajach:

podrodzaj: Cybister (Cybister) Curtis, 1827 Cybister alluaudi Guignot, 1936 Cybister bengalensis Aubé, 1838 Cybister buqueti Aubé, 1838 Cybister cardoni Severin, 1890 Cybister cavicollis Sharp, 1887 Cybister celebensis Sharp, 1882 Cybister cephalotes Sharp, 1882 Cybister chinensis Motschulsky, 1854 Cybister cinctus Sharp, 1882 Cybister cognatus Sharp, 1882 Cybister concessor Guignot, 1947 Cybister confusus Sharp, 1882 Cybister crassipes Sharp, 1882 Cybister crassiusculus Régimbart, 1895 Cybister dejeanii Aubé, 1838 Cybister dytiscoides Sharp, 1882 Cybister ellipticus LeConte, 1852 Cybister explanatus LeConte, 1852 Cybister favareli Guignot, 1936 Cybister fimbriolatus (Say, 1823) Cybister flavocinctus Aubé, 1838 Cybister fumatus Sharp, 1882 Cybister fusculus Zimmermann, 1919 Cybister godeffroyi (Wehncke, 1876) Cybister gracilis Sharp, 1882 Cybister gschwendtneri Guignot, 1935 Cybister guerini Aubé, 1838 Cybister guignoti Gschwendtner, 1936 Cybister hypomelas Régimbart, 1892 Cybister janczyki Mouchamps, 1957 Cybister javanus Aubé, 1838 Cybister laevis Falkenström, 1936 Cybister lateralimarginalis (De Geer, 1774) – topień Cybister lewisianus Sharp, 1873 Cybister limbatus (Fabricius, 1775) Cybister loxidiscus Wilke, 1920 Cybister natalensis (Wehncke, 1876) Cybister nebulosus Gschwendtner, 1931 Cybister occidentalis Aubé, 1838 Cybister pectoralis Sharp, 1882 Cybister pederzanii Rocchi, 1979 Cybister reichei Aubé, 1838 Cybister rugosus (W.S.Macleay, 1825) Cybister rugulosus (Redtenbacher, 1844) Cybister schoutedeni Gschwendtner, 1932 Cybister semiaciculatus Schaufuss, 1887 Cybister senegalensis Aubé, 1838 Cybister straeleni Guignot, 1952 Cybister tibialis Sharp, 1882 Cybister tripunctatus (Olivier, 1795) Cybister ventralis Sharp, 1882 Cybister weckwerthi Hendrich, 1997 Cybister wittmeri Brancucci, 1979 Cybister yulensis Guignot, 1956 Cybister zimmermanni Mouchamps, 1957

podrodzaj: Cybister (Megadytoides) Brinck, 1945 Cybister marginicollis Boheman, 1848

podrodzaj: Cybister (Melanectes) Brinck, 1945 Cybister alemon Guignot, 1948 Cybister aterrimus Régimbart, 1899 Cybister basilewskyi Guignot, 1950 Cybister bellicosus Guignot, 1947 Cybister bimaculatus Aubé, 1838 Cybister blotei Guignot, 1936 Cybister brevis Aubé, 1838 Cybister burgeoni Guignot, 1947 Cybister convexus Sharp, 1882 Cybister dehaanii Aubé, 1838 Cybister desjardinsii Aubé, 1838 Cybister dissentiens Mouchamps, 1957 Cybister distinctus Régimbart, 1878 Cybister ertli Zimmermann, 1917 Cybister feraudi Guignot, 1934 Cybister griphodes Guignot, 1942 Cybister immarginatus (Fabricius, 1798) Cybister insignis Sharp, 1882 Cybister irritans (Dohrn, 1875) Cybister longulus Gschwendtner, 1932 Cybister lynceus J.Balfour-Browne, 1950 Cybister mesomelas Guignot, 1942 Cybister mocquerysi Régimbart, 1895 Cybister modestus Sharp, 1882 Cybister nigrescens Gschwendtner, 1933 Cybister nigripes Wehncke, 1876 Cybister operosus Sharp, 1882 Cybister owas Laporte, 1835 Cybister papuanus Guignot, 1956 Cybister pinguis Régimbart, 1895 Cybister posticus Aubé, 1838 Cybister procax Guignot, 1947 Cybister prolixus Sharp, 1882 Cybister semirugosus Harold, 1878 Cybister siamensis Sharp, 1882 Cybister smaragdinus Régimbart, 1895 Cybister sugillatus Erichson, 1834 Cybister sumatrensis Régimbart, 1883 Cybister thermolytes Guignot, 1947 Cybister vicinus Zimmermann, 1917 Cybister vulneratus Klug, 1834 Cybister zimmermanni Mouchamps, 1957

podrodzaj: Cybister (Neocybister) Miller, Bergsten et Whiting, 2007 Cybister festae Griffini, 1895 Cybister puncticollis (Brullé, 1837)

podrodzaj: incertae sedis Cybister parvus Trémouilles, 1984

Przypisy

Kategoria:Pływakowate Kategoria:Rodzaje i podrodzaje zwierząt nazwane w 1827 roku