Droga krajowa nr 1 (DK1) – droga krajowa klasy A, S, oraz na krótkim odcinku GP łącząca północ Polski (Gdańsk) z południem: Gorzyczkami lub Zwardoniem (istnieją dwie równoległe trasy oznaczone jako DK1). Jest jedną z głównych tras w Polsce o przebiegu południkowym. Stanowi polską część międzynarodowego szlaku komunikacyjnego E75 Helsinki – Gdańsk – Łódź – Budapeszt – Ateny. Biegnie przez województwa: pomorskie, kujawsko-pomorskie, łódzkie i śląskie. Na północy rozpoczyna się w miejscowości Rusocin na węźle z drogą ekspresową S6 i biegnie autostradą A1 do Pyrzowic do węzła z drogą ekspresową S1, gdzie rozwidla się (rozpoczyna podwójny przebieg): od Pyrzowic do granicy z Czechami w Gorzyczkach oraz od Pyrzowic przez Dąbrowę Górniczą, Tychy, Bielsko-Białą, Żywiec do granicy ze Słowacją w Zwardoniu.

Trasa trzykrotnie (w pobliżu Grudziądza, Torunia i w Czechowicach-Dziedzicach) przekracza Wisłę.

Klasa drogi Pomijając odcinki oznakowane jako autostrada i droga ekspresowa droga posiada parametry klasy GP na odcinku Tychy – Bielsko-Biała .

Dopuszczalny nacisk na oś

Od 2005 rokuRozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. w sprawie wykazu dróg krajowych, po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t () na drodze nr 1 dopuszczalny jest ruch pojazdów o nacisku osi pojedynczej do 11,5 tonyRozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 8 czerwca 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t ().

Historia Pierwotnie droga krajowa nr 1 biegła po śladzie obecnej drogi krajowej nr 91, jednakże wraz z oddawaniem kolejnych odcinków autostrady A1, przejmowały one oznaczenie drogi krajowej nr 1, natomiast równoległe odcinki starej jedynki oznaczane były numerem 91. Południowy odcinek drogi krajowej nr 1 pierwotnie biegł natomiast równoleżnikowo między Cieszynem a Bielskiem-Białą, po szlaku obecnej drogi ekspresowej S52. W dniu 4 sierpnia 2016 r. zmieniony został przebieg południowego odcinka drogi na obecny, biegnący południkowo do granicy ze Słowacją w Zwardoniu.

Trasa między Bielskiem-Białą a Zwardoniem w latach 1985Uchwała nr 192 Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych () – 2000 nosiła oznaczenia drogi krajowej nr 94 na odcinku Bielsko-Biała – Żywiec oraz drogi krajowej nr 944 na dalszej części do Zwardonia. W latach 2000 – 2016 fragmenty te stanowiły drogę krajową nr 69.

Według Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 lutego 2023 r. do przebiegu drogi krajowej nr 1 był zaliczany także odcinek alei Wojska Polskiego w Częstochowie od węzła autostradowego Częstochowa Północ do węzła z ulicą Warszawską (droga nr 91)Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 9 lutego 2023 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych (). Przedmiotowy odcinek, według rozporządzenia, nie stanowił jednak zasadniczego przebiegu drogi nr 1. 1 stycznia 2025 roku, na mocy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 11 września 2024 r.Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 11 września 2024 r. w sprawie pozbawienia dróg kategorii dróg krajowych (), stracił kategorię drogi krajowej i został zaliczony do dróg wojewódzkich.

Pikietaż Poniższa tabela zawiera informacje dotyczące wyznaczonego pikietażu w ciągu drogi, opracowana na podstawie danych udostępnionych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad – warstwa „Słupki pikietażowe”.. Może ona zawierać nie do końca precyzyjne dane.

+ Dane pikietażu drogi krajowej nr 1Stan na 1 marca 2023 Oznaczenie Odcinek km początkowy km końcowy Uwagi A1 Rusocin – link=|16x16px|Węzeł autostradowyPyrzowice 0,0 475,4 początek trasy kilkaset metrów na północ od węzła Rusocin (przejście z drogi ekspresowej S6) A1d 16px|Węzeł autostradowy|link=Pyrzowice – wiadukt obwodnicy zachodniej Piekar Śląskich 0,0 ≈14 pikietaż lokalny dokładna wartość końcowa nieznana wiadukt znajduje się w sąsiedztwie węzła Piekary Śląskie pofałdowania nawierzchni (ograniczenia do 110 i 80 km/h) A1c wiadukt obwodnicy zachodniej Piekar Śląskich – węzeł Gliwice Wschód – początek estakady autostradowej w Gliwicach 0,0 22,6 pikietaż lokalny wartość końcowa szacowana A1b początek estakady autostradowej w Gliwicach – 16px|Węzeł autostradowy|link= Gliwice Sośnica (wiadukt nad DK44) 0,0 ≈5,9 pikietaż lokalny dokładna wartość końcowa nieznana A1a 16px|Węzeł autostradowy|link= Gliwice Sośnica (wiadukt nad DK44) – granica państwa 0,0 ≈48,7 pikietaż lokalny dokładna wartość końcowa nieznana S1b 16px|Węzeł autostradowy|link= Pyrzowice – Podwarpie 0,0 brak danych (około 13. km) pikietaż lokalny według materiału źródłowego odcinek kończy się na połączeniu jezdni głównych z łącznicami (km 12+600), jednakże punkt środkowy węzła jest kilkaset metrów dalej 1a Podwarpie – Dąbrowa Górnicza 0,0 2,5 pikietaż lokalny punkt końcowy na granicy Dąbrowy Górniczej przebudowa odcinka do drogi ekspresowej wschodnia obwodnica GOP 1 Dąbrowa Górnicza 525,1 530,7 fragment w przebudowie do drogi ekspresowej wschodnia obwodnica GOP S1 Dąbrowa Górnicza – Sosnowiec – Mysłowice – Tychy 530,7 564,5 wschodnia obwodnica GOP 1 Tychy – Pszczyna – Czechowice-Dziedzice – Bielsko-Biała 564,5 brak danych (około 601. km) według materiału źródłowego odcinek kończy się na połączeniu jezdni głównej z łącznicą relacji Tychy → Cieszyn (km 600+800), jednakże punkt środkowy węzła jest kilkaset metrów dalej S1f Bielsko-Biała – 16px|Węzeł drogowy|link= Przybędza 0,0 33,8 pikietaż lokalny dawna droga ekspresowa S69 1f 16px|Węzeł drogowy|link= Przybędza – Węgierska Górka – Milówka – S1 33,8 45,6 pikietaż lokalny dawna droga krajowa nr 69 1h Węgierska Górka – Milówka – S1 0,0 ≈5,9 ulica Trakt Cesarski, droga o częściowym ograniczeniu dostępu (dojazd do posesji); na 800 m nie ma utwardzonej nawierzchni pikietaż lokalny S1g (Milówka) DK1 – Tunel Emilia – Zwardoń – granica państwa (dawne przejście graniczne) 0,0 ≈11,2 pikietaż lokalny dokładna wartość końcowa nieznana na wysokości 10. km oznakowanie końca drogi ekspresowej, dalszy przebieg jako droga krajowa

Autostrada A1

Trasa na odcinku Rusocin – Gorzyczki (584 kilometry) ma status autostrady A1. Jest też częścią trasy europejskiej

Droga ekspresowa S1

Droga na odcinkach Pyrzowice – Tychy, oraz Bielsko-Biała – Zwardoń (granica ze Słowacją) ma status drogi ekspresowej S1.

Planowane przebudowy i remonty Droga ekspresowa S1

Mysłowice - Bielsko-Biała Obecnie budowany jest odcinek drogi S1 Mysłowice – Bielsko-Biała zastępujący istniejący przebieg DK1 biegnący przez Tychy, Pszczynę, Goczałkowice-Zdrój i Czechowice-Dziedzice. Zakończenie prac zaplanowano na rok 2026.

Ważniejsze miejscowości leżące na trasie nr 1

(lista wymienionych miejscowości nie uwzględnia miejscowości w ciągu A1) Pyrzowice (Międzynarodowy port lotniczy Pyrzowice) Dąbrowa Górnicza – obwodnica S1 Sosnowiec – obwodnica S1 Jaworzno – obwodnica S1 Mysłowice – obwodnica S1 Tychy – (droga nr 44, 86) Kobiór – obwodnica Pszczyna Goczałkowice-Zdrój – obwodnica Czechowice-Dziedzice – obwodnica Bielsko-Biała – obwodnica S1 (droga S52) Żywiec – obwodnica S1 Węgierska Górka - obwodnica S1 Milówka - obwodnica S1 Laliki – obwodnica S1 Zwardoń – obwodnica S1

Zobacz też

autostrada A1 droga ekspresowa S1 droga krajowa nr 91 trasa europejska E75 Gierkówka

Uwagi

Przypisy

01 Kategoria:Transport w województwie kujawsko-pomorskim