John Dee (łac. Joannes Dee; ur. 13 lipca 1527 w Londynie, zm. 1608 lub 1609 w Mortlake) – angielski matematyk, astronom, okultysta, astrolog oraz alchemik, nadworny astrolog Elżbiety I. Był jednym z najwybitniejszych uczonych epoki elżbietańskiej. Bywał wskazywany jako autor Manuskryptu Wojnicza, jednak nie ma wiarygodnych dowodów potwierdzających tę hipotezę. Według części badaczy to John Dee, prawdopodobnie wraz z Edwardem Kelleyem, sprzedał rękopis cesarzowi Rudolfowi II.
Życiorys John Dee urodził się w Londynie. Jego ojciec, Rowland Dee, był zamożnym kupcem i dworzaninem króla Henryka VIII. Początkowo kształcił się w katolickiej szkole w Chelmsford, a w latach 1543–1546 studiował w St John's College na Uniwersytecie Cambridge. W 1546 roku został jednym z pierwszych członków nowo utworzonego Trinity College. Pod koniec lat 40. i na początku lat 50. XVI wieku podróżował po Europie, studiując w Leuven, Brukseli i Paryżu. W tym okresie poznał lekarza, kartografa i matematyka Gemmę Frisiusa oraz kartografa Gerharda Merkatora.
Po powrocie do Londynu w 1552 roku poznał Girolamo Cardano, włoskiego matematyka, lekarza i astrologa. Wspólnie prowadzili badania dotyczące perpetuum mobile. W latach 80. XVI wieku Dee nawiązał współpracę z medium Edwardem Kelleyem, z którym odbył liczne podróże po Europie Środkowej. Przez pewien czas przebywali na dworze Stefana Batorego, dokąd przybyli za namową Olbrachta Łaskiego, a następnie udali się na dwór cesarza Rudolfa II w Pradze. Kelley pozostał w Pradze, natomiast Dee powrócił do Anglii, gdzie objął stanowisko naczelnika Christ's College w Manchesterze.
Dee był trzykrotnie żonaty. Z trzecią żoną, Jane Fromond, poślubioną w 1578 roku, miał co najmniej ośmioro dzieci, w tym Arthura Dee, lekarza i alchemika, który kontynuował część zainteresowań naukowych ojca. W 1587 roku dom Dee w Mortlake został splądrowany podczas jego nieobecności, a znaczna część jego biblioteki i kolekcji naukowej uległa zniszczeniu. Jane Fromond zmarła podczas epidemii dżumy w 1605 roku.
W czasie swojej działalności Dee był oskarżany o szpiegowanie na rzecz Korony Angielskiej oraz o praktykowanie magii i czarów. Ostatnie lata życia spędził w ubóstwie w Mortlake, gdzie zmarł w 1608 lub 1609 roku.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci St John’s College (Cambridge) Kategoria:Angielscy alchemicy Kategoria:Angielscy astrologowie Kategoria:Brytyjscy geografowie Kategoria:Kabaliści Kategoria:Ludzie urodzeni w Londynie Kategoria:Urodzeni w 1527 Kategoria:Zmarli w XVII wieku Kategoria:Wynalazcy systemów pisma Kategoria:Brytyjscy okultyści