Cmentarz przy ulicy Sienkiewicza w Żywcu – cmentarz w Żywcu, w dzielnicy Śródmieście.

Cmentarz został założony w 1784 i powstał wokół kościoła św. Marka, od początku XX wieku pozostaje zamknięty, jednak ostatni pochówek odbył się w 1957.

W 1584 na terenie późniejszego cmentarza postawiono kapliczkę, tzw. Mękę Pańską. Z czasem w jej pobliżu zaczęto chować zmarłych na zarazę. W 1591 w pobliżu kapliczki zbudowano drewniany kościół wotywny. Po wygaśnięciu zarazy przez pewien czas cmentarz św. Marka był miejscem pochówku ludzi ubogich i niższego stanu; zatracił ten charakter z początkiem XIX w. Pod koniec XVIII w. doprowadzono do niego bitą drogę. W 1885 w miejsce drewnianego kościoła wystawiono murowany. W 1905 teren cmentarza został poszerzony i ogrodzony. Od około 1912 cmentarz pozostaje nieczynny.

Na cmentarzu pochowanych jest wielu żywieckich mieszczan, a także osoby zasłużone dla miasta i powiatu, m.in.:

ks. Tomasz Czapela – proboszcz parafii w Ślemieniu, wicedziekan dekanatu suskiego Wiktor Idziński (epitafium) – lekarz, marszałek Rady Powiatowej w Żywcu, jeden z założycieli żywieckiego Szpitala Powszechnego Władysław Nowotarski – dyrektor szkoły męskiej w Żywcu, później powiatowy inspektor oświaty, związany z Towarzystwem Sportowym "Sokół", Towarzystwem Szkoły Ludowej, redakcją czasopisma "Gronie" i związkami młodzieży wiejskiej.

Znajduje się tu neogotycka kaplica grobowa księdza Tomasza Czapeli z 1907, wzniesiona przez firmę Josefa Leona Urbana z Ołomuńca. Została zbudowana przez na planie prostokąta i przykryta dachem pokrytym dachówką. Po bokach kaplicy znajdują się rynny zakończone tzw. rzygaczami w formie smoków. Jej frontową stronę zdobi ogromny portal wejściowy, zwieńczony ostrym łukiem i bogato zdobiony. Nad wejściem umieszczona została tablica z cytatem z Pisma Świętego, a w ścianach bocznych znajdują się dwa okna z witrażami. Wnętrze budynku zostało nakryte sklepieniem krzyżowym, w narożnikach umieszczono półkolumny w stylu korynckim. We wnętrzu znajduje się pochodzący z późniejszych lat ołtarz z obrazem „Serce Jezusa”.

Znajdujące się na terenie nekropolii pochodzące z przełomu XIX i XX wieku żeliwne krzyże nagrobne oraz ogrodzenia miejsc pochówku zostały odlane głównie w odlewni żeliwa w Węgierskiej Górce.

Na cmentarzu zlokalizowana jest późnobarokowa, kamienna figura św. Józefa z Dzieciątkiem, która umieszczona została na wysokim, czworościennym postumencie z cokołem i gzymsem. Powstała w 1797 i została ufundowana przez Łukasza i Kunegundę z nowotarskich Tyczów.

Ponadto na cmentarzu położona jest zbiorowa mogiła ośmiu żołnierzy, którzy zginęli w 1892 roku podczas manewrów w MoszczanicyGazeta.pl Bielsko-Biała: Będą kwestować na zabytkowym cmentarzu. W latach 1944–1945 na cmentarzu pochowanych zostało kilku żołnierzy niemieckich.

Przypisy

ul. Sienkiewicza Żywiec Kategoria:Zabytki nieruchome w Żywcu Żywiec Kategoria:Chrześcijaństwo w Żywcu