Złożenie do grobu – obraz olejny niderlandzkiego malarza Rogiera van der Weydena, datowany na ok. 1450, znajdujący się w Galerii Uffizi we Florencji.
Opis Obraz został wykonany na zlecenie Cosimo de' Medici. Przez wiele lat znajdował się w medycejskiej willi w Careggi. Scena przedstawia złożenie do grobu Chrystusa, motyw zaczerpnięty z ewangelii kanonicznych. Tradycyjnie świadkami wydarzenia jest Maria, ukazana przez malarza z lewej strony w białej chuście na głowie, św. Jan Apostoł z prawej strony, całujący dłoń Jezusa. U stóp zmarłego klęczy w białej szacie Maria Magdalena. Ciało Chrystusa podtrzymywane jest przez św. Nikodema i właściciela grobu Józefa z Arymatei. Weyden, malując dzieło podczas swojego pobytu we Włoszech, połączył dwa style, włoskiego quattrocenta – widoczny w podobieństwach do wcześniejszej predelli Fra Angelica (znajdującej się w Starej Pinakotece w Monachium) i północnoalpejskiego – którego cech można doszukać się w szczegółowo przedstawionych, otaczających przedmiotach, elementach przyrody i krajobrazu widocznego w górnej części dziełaRolf C. Wirtz: Sztuka i architektura. Florencja.
Istnieją przypuszczenia iż Złożenie do grobu stanowiło korpus retabulum ołtarzowego w formie poliptyku, którego zleceniodawcą był Leonello d'Este, książę Ferrary, który mógł spotkać się z artystą, który w 1450 roku miał odbyć pielgrzymkę do Rzymu. Istnieje jednak inne domniemanie, iż zleceniodawcą mogli być florenccy Medyceusze, którzy około 1450 roku mieli zamówić dzieło dla ich rezydencji w Careggi koło stolicy Toskanii. Tym bardziej, iż wówczas mogło dojść do kontaktu van der Weydena z Fra Angelico, który w 1443 roku namalował dla florenckiego konwentu Św. Marka ołtarz z predellą ze sceną Złożenia do Grobu, która pod względem ikonograficznym i kompozycyjnym jest podobna do późniejszego dzieła artysty z Tournai. Mimo różnic, podobieństwa dostrzegalne są w dynamicznym układzie ciała Chrystusa, gestach Marii i św. Jana, którzy adorują martwego Zbawiciela, a także w aranżacji scenerii krajobrazowej, czego przykładem jest skalista grota z szerokim prostokątnym wejściem. Istnieje jednak wiele różnic (głównie w dynamice zarówno kompozycji jak postaci), które przemawiają za tym iż zaznajomiony z twórczością Fra Angelico zleceniodawca ustalił ogólną koncepcję obrazu.
Dla Medyceuszy Rogier van der Weyden namalował również przechowywany dziś w Städelsches Kunstinstitut we Frankfurcie nad Menem obraz z Madonną z Dzieciątkiem i świętymi Piotrem, Janem Ewangelistą oraz Kosmą i Damianem – patronami florenckiego rodu.
Przypisy
Bibliografia Lorene Campbell, Van der Weyden. London 2004 Odile Delenda, Rogier van der Weyden. Das Gesamtwerk des Meisters, Stuttgart 1996 Dirk DeVos, Rogier van der Weyden. The complete works, New York 1999
Kategoria:Złożenie Chrystusa do grobu na obrazach Kategoria:Święty Jan Ewangelista na obrazach Kategoria:Święty Józef z Arymatei na obrazach Kategoria:Święty Nikodem na obrazach Kategoria:Obrazy Rogiera van der Weydena Kategoria:Matka Boska na obrazach Kategoria:Maria Magdalena na obrazach Kategoria:Obrazy w Galerii Uffizi