Antygona (gr. Antigónē, łac. Antigone) – w mitologii greckiej królewna tebańska.

Pochodziła z tebańskiego rodu Labdakidów. Uchodziła za córkę króla Teb, Edypa i Jokasty (jego żony i matki). Była siostrą Ismeny, Polinika i Eteoklesa.

Mit o Antygonie (w wersji Sofoklesa) Towarzyszyła oślepionemu ojcu – Edypowi – w czasie jego wygnania z Teb, gdy wiódł życie tułacza i żebrał przy drogach. Dotarli do Kolonos w Attyce, gdzie Edyp zmarł. Wtedy Antygona wróciła do Teb, do siostry Ismeny. Wbrew zakazowi króla Teb, Kreona, następcy Edypa, Antygona pochowała swego brata Polinejkesa (uznanego za zdrajcę ojczyzny), który zginął w bratobójczym pojedynku (z Eteoklesem, który też poniósł śmierć, lecz został pochowany przez Kreona) w czasie wyprawy siedmiu przeciw Tebom. Skazana za to na śmierć przez Kreona miała zostać zamknięta żywcem w grocie skalnej poprzez przykrycie jaskini kamienną płytą. Odebrała sobie życie, wieszając się na muślinowej chuście, nim nadeszła wiadomość o ułaskawieniu. Widząc, że Antygona umarła jej narzeczony Hajmon, syn Kreona przebił się mieczem. Jego śladem poszła także jego matka Eurydyka, żona Kreona.

thumb|left|200px|Antygona nad ciałem Polinejkesa

Antygona w kulturze Autorem najsłynniejszej kodyfikacji losów Antygony jest Sofokles, który w 440 p.n.e. przedstawił jej losy w tragedii pod tytułem Antygona. W 410 p.n.e. Eurypides napisał tragedię o tytule Fenicjanki, jedną z jej bohaterek jest Antygona. W 1664 roku O losach Antygony opowiada także tragedia Jean Baptiste Racine Tebaida. W 1783 roku także włoski tragediopisarz doby oświecenia Vittorio Alfieri poświęcił Antygonie tragedię. W 1882 roku do słynnych przedstawień bohaterki należy także obraz Frederica Leightona Antygona, oraz sztuka Waltera Hasenclevera Antigone. W 1922 roku wystawiono sztukę o tym samym tytule, napisaną przez Jeana Cocteau. W 1927 roku Arthur Honegger stworzył operę na podstawie sztuki Cocteau. Album studyjny niemieckiej grupy muzycznej Heaven Shall Burn z 2004 roku, zatytułowany AntiGone został zainspirowany osobą Antygony.

Bibliografia

Władysław Kopaliński, Słownik mitów i kultury tradycji, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1987, . Pierre Grimal, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej, Ossolineum, Wrocław 1987,

Kategoria:Królewny w mitologii greckiej