Transformator z rozdzielonymi uzwojeniami (ang. separate winding transformer) – jest to szczególny przypadek transformatora trójuzwojeniowego o jednakowych napięciach znamionowych uzwojeń dolnego napięcia (DN) i stosunku mocy znamionowych GN:DN:DN = 100:50:50. Rozdzielenie uzwojeń dolnego napięcia na dwie, nie powiązane ze sobą galwanicznie części ma na celu ograniczenie prądów zwarcia w sieci.
Przy jednakowym obciążeniu obydwu uzwojeń dolnego napięcia, napięcia na ich zaciskach są jednakowe, toteż uzwojenia DN mogą być traktowane, jakby były połączone równolegle. Transformator pracuje wówczas jak zwykły transformator dwuuzwojeniowy o impedancji zwarcia:
gdzie: – impedancje uzwojeń odpowiednio górnego i dolnego napięcia.
Transformatory te stosowane są między innymi jako transformatory potrzeb własnych bloku wytwórczego lub jako transformatory obniżające 110 kV/SN do zasilania dużych miast oraz sporadycznie jako transformatory elektrowniane, przekazujące moc z dwóch generatorów do sieci.
+ Dane katalogowe transformatorów sieciowych 110 kV z rozdzielonymi uzwojeniami produkcji ABB-Elta Moce znamionowe uzwojeń GN/DN1/DN2, MVA 32/16/16 40/20/20 63/31,5/31,5 Napięcie znamionowe górnego uzwojenia, kV 115 115 115 Napięcia znamionowe (jednakowe) uzwojenia DN, kV 6,3-6,6-16,5-22Zakres regulacji przekładni pod obciążeniem po stronie GN ±10% w ±6 stopniachUkłady połączeń YNd11d11Sposób chłodzenia ONAFStraty jałowe, kW232641Straty obciążeniowe, kW (zasilanie uzwojenia GN, zwarte obydwa uzwojenia DN)200238360Napięcie zwarcia, %, odniesione do mocy pojedynczego uzwojenia DN: para uzwojeń GN-DN1 para uzwojeń GN-DN2 para uzwojeń DN1-DN218 18 3418 18 3418 18 34Masa całkowita, Mg49,55973Masa części wyjmowalnej, Mg26,53141,5Masa oleju, Mg12,516,517Masa transportowa, Mg41,54755
Ograniczanie prądu zwarcia thumb|400px|Wykorzystanie transformatora z uzwojeniami dzielonymi do ograniczania prądów zwarcia po stronie średniego napięcia W przypadku gdy zastosowanie transformatora dwuuzwojeniowego 110/SN o mocy znamionowej wiąże się ze zbyt dużą wartością prądu zwarcia, możliwe jest zastosowanie transformatora trójuzwojeniowego 110/SN/SN, przy czym dla każdego uzwojenia moc po stronie SN wynosi Pozwala to na ograniczenie prądu zwarcia, a dodatkową korzyścią jest zachowanie stosunkowo wysokiego poziomu napięcia (nawet 90% napięcia znamionowego) na zaciskach uzwojenia SN nie objętego zwarciem, przy zwarciu po stronie drugiego uzwojenia SN.
Zastąpienie transformatora dwuuzwojeniowego transformatorem z rozdzielonymi uzwojeniami zmniejsza co najmniej do połowy prądy zwarcia trójfazowego w obwodach zasilanych z uzwojeń dolnego napięcia.
Bibliografia Praca zbiorowa: Poradnik inżyniera elektryka, Tom 2, WNT, Warszawa 1997, .
Marciniak W.R., Bednarek M.: Rozwiązania konstrukcyjne transformatorów z rozdzielonymi uzwojeniami, „Energetyka” 2001 nr 4, s. 178.
Kategoria:Transformatory