Międzynarodowa Organizacja Policji Kryminalnych „Interpol” określa przestępczość komputerową jako przestępczość w zakresie czynów skierowanych przeciwko systemowi komputerowemu i czynów dokonanych przy użyciu komputera jako narzędzia.

Według byłego specjalisty ds. przestępczości informatycznej przy Komendzie Głównej Policji K. Jakubskiego, pojęcie przestępczości komputerowej jest nieprecyzyjne i wieloznaczne: „W szerokim rozumieniu, przestępczość ta obejmuje wszelkie zachowania przestępcze związane z funkcjonowaniem elektronicznego przetwarzania danych, polegające zarówno na naruszaniu uprawnień do programu komputerowego, jak i godzące bezpośrednio w przetwarzaną informację, jej nośnik i obieg w komputerze oraz cały system połączeń komputerowych, a także w sam komputer. (komputer jako narzędzie do popełnienia przestępstwa), jak i skierowane przeciwko takiemu systemowi”Charakterystyka przestępczości komputerowej, Cybernetyczne przestępstwa – definicje i przepisy prawne..

Zjawisko to pojawiło się wraz z rozwojem komputeryzacji i od tej pory towarzyszy mu nieustannie. Choć „przestępstwo przeciwko danym” jest takim samym przestępstwem jak każde inne, jest ono trudne do wykrycia. Sprawca może być trudny do ustalenia, a ilość śladów z nim związana może być znikoma. Specyfika systemów komputerowych powoduje niejednokrotnie ich całkowite zatarcie.

Według ekspertów Rady Europy przestępstwa komputerowe dzielą się na grupy: oszustwo związane z wykorzystaniem komputera, fałszerstwo komputerowe, zniszczenie danych lub programów komputerowych, sabotaż komputerowy, obrażanie innych osób w sieci „wejście” do systemu komputerowego przez osobę nieuprawnioną (patrz: cracking, haker), „podsłuch” komputerowy, bezprawne kopiowanie, rozpowszechnianie lub publikowanie programów komputerowych prawnie chronionych, bezprawne kopiowanie topografii półprzewodników, podszywanie się pod inne osoby lub pod firmy modyfikacja danych lub programów komputerowych, szpiegostwo komputerowe, używanie komputera bez zezwolenia, używanie prawnie chronionego programu komputerowego bez upoważnienia, metoda salami – to forma przestępstwa polegająca na kradzieży małych sum z różnych źródeł, np. w systemie bankowym, przy rozliczaniu wkładów płatnych na żądanie. Kilkaset rachunków jest zmniejszanych o kilka lub kilkanaście groszy, które są przekazywane na uprzywilejowany rachunek i z niego podejmowane. Powodzenie oszustwa opiera się na tym, że klient traci tak mało, iż nie domaga się żadnych wyjaśnień.

Choć świadomość istnienia i powagi przestępczości informatycznej jest nikła, to istotne jest, iż zjawisko to nie dotyczy tylko zasobów wielkich organizacji, danych objętych tajemnicą, czy związanych z działalnością organizacji państwowych. Samo jej ściganie również nie musi być tylko domeną prokuratury i służb śledczych. Przestępczość informatyczna dotyczy również osób prywatnych i firm, które mogą być zainteresowane w ich udowodnieniu nie tylko w aspekcie prawnym, ale i finansowym.

W 2011 roku hakerzy poznali 174 mln rekordów w 855 atakach2012 Data Breach Investigations Report.. W opublikowanym przez McAfee w 2014 roku raporcie oszacowano, że cyber przestępstwa przynoszą światowej gospodarce roczne szkody na poziomie 445 miliardów dolarów. Oszustwa związane z kartami kredytowymi i debetowymi doprowadziły w 2012 roku do strat w wysokości 1,5 miliarda dolarów w USA. Inne badanie McAfee, przeprowadzone w 2018 roku pokazało, że w wyniku cyberprzestępczości gospodarka traci rocznie 600 miliardów dolarów, tj. odpowiednik 1% światowego PKB. Stale rozwijająca się technologia i możliwości internetu, sprawiają, że skala i różnorodność oszustw i przestępstw dokonywanych z użyciem nowoczesnych technologii stale rośnie.

Zobacz też informatyka śledcza spam cracker cyberterroryzm

Przypisy

Linki zewnętrzne Convention on Cybercrime signed in Budapest 23 November 2001 – lista stron Konwencja Rady Europy o cyberprzestępczości, sporządzona w Budapeszcie dnia 23 listopada 2001 r. (), Ustawa z 12 września 2014 r. o ratyfikacji Konwencji o cyberprzestępczości (Dz.U. 2014 poz. 1514), Oświadczenie Rządowe z 2 kwietnia 2015 r. w sprawie mocy obowiązującej Konwencji o cyberprzestępczości (Dz.U. 2015 poz. 729). Protokół dodatkowy do Konwencji Rady Europy o cyberprzestępczości dotyczący penalizacji czynów o charakterze rasistowskim lub ksenofobicznym popełnionych przy użyciu systemów komputerowych, sporządzony w Strasburgu dnia 28 stycznia 2003 r. (), lista stron