Pułk jazdy wojewody bełskiego – oddział koronny autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej przełomu XVII i XVIII wieku (okresu wielkiej wojny północnej).

Formowania i zmiany organizacyjne W końcu XVI wieku w Rzeczypospolitej zaczęto organizować pułki jazdy. Grupowały one w sobie kilka (kilkanaście) chorągwi husarskich i pancernych. Początkowo były tworzone jedynie na czas wojny i sprawowały funkcję większej jednostki taktycznej. W drugiej połowie XVII wieku pułki istniały też w okresie pokoju.

W wyniku silnego wyczerpania kraju długoletnią wojną z Turcją, w 1690 sejm warszawski obniżył komput wojska koronnego i ustalił liczbę husarii na 2810 koni, pancernych na 8500 koni a lekkich na 2500 koni. Zgodnie z tym etatem pułk wojewody bełskiego Adama Sieniawskiego posiadał 1 chorągiew husarską, 3 pancerne i jedną lekką. Łącznie 480 koni.

W 1699 sejm zwyczajny pacyfikacyjny uchwalił przejście wojska na stopę pokojową. Jazda polska liczyła: 1360 husarzy, 4828 pancernych, 650 wołochów i 900 arkebuzerów. Zgodnie z nowym komputem pułk posiadał wtedy: 1 chorągiew husarską, 3 chorągwie pancerne; razem 230 koni.

Uchwalony na sejmie 1717 roku komput wojska koronnego przewidywał zmniejszenie jazdy koronnej w husarii do 1000 koni, w pancernej do 4000 koni i w lekkiej do 1000 koni. Komput likwidował jej podział na wiele stosunkowo słabych liczebnie pułków i pozostawiał jedynie cztery (królewski, królewicza, buławy wielkiej koronnej i buławy polnej koronnej). Pułk wojewody bełskiego został rozwiązany.

Struktura organizacyjna Husaria jedna chorągiew 100 koni Pancerni jedna chorągiew – 120 koni dwie chorągwie po 100 koni Jazda lekka jedna chorągiew – 60 koni Razem w pułku: 5 chorągwi; 480 koni

Przypisy

Bibliografia

Andrzej Grabski, Jan Wimmer i inni, Zarys dziejów wojskowości polskiej do roku 1864. Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej. Warszawa 1966.

Kategoria:Pułki jazdy koronnej Kategoria:Polskie jednostki kawalerii rozwiązane w 1717 Kategoria:Pułki koronne w dobie wojny północnej Kategoria:Oddziały jazdy ciężkiej I Rzeczypospolitej Kategoria:Pułki autoramentu narodowego Kategoria:Oddziały wojskowe Sieniawskich herbu Leliwa