Świerk serbski, świerk bałkańskiTradycyjna polska nazwa zwyczajowa to świerk serbski. Nową nazwę zaproponował Jakub Dolatowski w VI wydaniu podręcznika Dendrologia ze względu na chęć uniknięcia kontrowersji z powodu trudnej rzeczywistości Bałkanów i występowania gatunki w większości w granicach Bożni i Hercegowiny, a nie Serbii (Picea omorika (Pančić) Purk.) – gatunek drzewa z rodziny sosnowatych (Pinaceae). Jest to endemit górskich terenów zachodniej Serbii i wschodniej Bośni, rośnie na małym obszarze w środkowym biegu Driny w okolicach Sarajewa. Gatunek znany jest z kilkudziesięciu stanowisk naturalnych o łącznej powierzchni wynoszącej ok. 60 ha. Drzewo odkrył w 1875 roku w górach Tara serbski botanik Josif Pančić.
Morfologia thumb|200px|left|Liście thumb|200px|left|Szyszka Pokrój Korona bardzo wąska i strzelista. Konary skierowane są w dół, z łukowato zadartymi ku górze końcami. Pień i pędy Osiąga wysokość 25–30 m, wyjątkowo 40 m. Średnica pnia do 1 m. Kora pomarańczowobrązowa lub miedziana, spękana na nieregularne lub kwadratowe płaty. Pędy ciemnobrązowe i drobno omszone. Liście Krótkie (10–20 mm), zaostrzone igły, wyraźnie spłaszczone, zielone z wierzchu z dwoma białymi paskami od spodu. Na młodych pędach ułożone równomiernie dookoła, na starszych gałęziach układają się w boczne rzędy. Utrzymują się na drzewie nawet do 10 lat. Kwiaty Kwiaty żeńskie purpurowofioletowe, szyszeczkowate. Kwiaty męskie żółte, długości 2–2,5 cm, umiejscowione na delikatnych odgałęzieniach dolnych gałęzi. Szyszki Długości 4–7 cm, brązowe i osadzone na grubych, zgiętych szypułkach. Mają purpurowobrązowe zabarwienie.
Biologia i ekologia Drzewo jednopienne, wiatropylne. Kwitnie od kwietnia do maja. Szyszki dojrzewają w 6-7 miesiącu od zapylenia. W odpowiednich warunkach rośnie szybko.
Ma niewielkie wymagania klimatyczne i glebowe. Rośnie w lasach górskich na glebach płytkich, stosunkowo suchych i ciepłych latem do 1800 m n.p.m. Tworzy lasy mieszane z bukiem, kasztanowcem, jodłą i sosną czarną. Wśród wszystkich dotychczas zbadanych gatunków świerk serbski jest uważany za jednym z najbardziej odpornych na zanieczyszczenia przemysłowe, a szczególnie na kwaśne deszcze.
Zastosowanie thumb|Okazy świerka serbskiego w warszawskich Łazienkach Królewskich
Roślina ozdobna – chętnie sadzony w parkach i ogrodach na terenie Europy i Ameryki Północnej. Dawniej drewno wykorzystywano w ciesielstwie, jednak obecnie ze względu na niewielkie występowanie użycie drewna podlega ograniczeniom.
Odmiany 'Aurea' 'Cinderella' 'Fröndenberg' 'Gnom' 'Kamenz' 'Karel' 'Karen' 'Kuck' 'Nana' 'Pendula' 'Pimoko' 'Pimpf' 'Schneverdingen' 'Treblitzsch' 'Tremonia' 'Zuckerhut'
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Sosnowate