Mecenas – we współczesnej polszczyźnie: zwyczajowy zwrot grzecznościowy wobec osoby wykonującej zawód prawniczy lub posiadającej umocowanie do występowania przed sądem w imieniu innej osoby.

Tytuł ten stosowany jest tylko w Polsce. W XVI stuleciu ówczesnych adwokatów nazywano procuratores mercenarii, czyli „płatni zastępcy procesowi” i w ten sposób odróżniano ich od „niezawodowych” zastępców procesowych określanych procuratores. Od zwrotu procuratores mercenarii miał powstać termin „mecenas”, poprzez stopniową eliminację pierwszego członu i głoski „r” w drugim wyrazie. Występował on już w XVIII stuleciu, a upowszechnił się w wieku XIXK. Orzechowski, „Mecenas” – dzieje pojęcia i kilka refleksji o adwokaturze Szlacheckiej Rzeczypospolitej, Palestra 1996, nr 3–4..

Tytuł mecenasa posiada charakter czysto grzecznościowy i nie jest chroniony prawnie. Najczęściej stosowany jest w odniesieniu do najpopularniejszych zawodów prawniczych: adwokata, radcy prawnego, a także do aplikantów, odpowiednio: adwokackiego i radcowskiego. Współcześnie używa się go także w odniesieniu do przedstawicieli nowszych zawodów prawniczych, w szczególności do: doradców podatkowych (zawód utworzony w 1996 rokuUstawa z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym ().), rzeczników patentowych (zawód utworzony w 2001 rokuUstawa z dnia 11 kwietnia 2001 r. o rzecznikach patentowych ().), doradców restrukturyzacyjnych (zawód utworzony w 2016 roku, nowelizacja KPC art. 87) oraz radców Prokuratorii Generalnej RP (zawód utworzony w 2005 rokuPoczątkowo: ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa ( z późn. zm.), obecnie: ustawa z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej ().). Ponadto jest on stosowany w toku prac legislacyjnych w odniesieniu do legislatorów. Tytułem tym można również określać absolwentów studiów prawniczych, nawet bez odbytej aplikacji, choć to praktykuje się rzadziej.

Jeszcze w 2014 roku Biuro Prasowe Naczelnej Rady Adwokackiej apelowało, by tytuł mecenasa zarezerwować jedynie dla adwokatów oraz radców prawnych, ale pozostało to bez wpływu na praktykę mediów i środowisk prawniczych.

Zobacz też

adwokat radca prawny doradca podatkowy rzecznik patentowy radca Prokuratorii Generalnej RP

Przypisy

Kategoria:Zawody prawnicze