Przygoda Stasia – nowela Bolesława Prusa z 1879 roku.
Historia Prus rozpoczął pisanie noweli w 1878 roku. Po raz pierwszy publikowane było na łamach czasopisma "Kłosy" (747–753; 23 X - 4 XII 1879). Pierwsze wydanie książkowe to Pisma z 1881 roku.
Przetłumaczony m.in. na j. czeski, niemiecki, rosyjski, serbochorwacki i włoski.
Treść Akcja toczy się na polskiej wsi II połowy XIX wieku. Głównym bohaterem jest kilkumiesięczny Staś, syn kowala Józefa i Małgorzaty z którego perspektywy widzimy zdarzenia rozgrywające się w utworze. Treścią opowiadania jest konflikt kowala Józefa z miejscowym organistą, jaki nastąpił po bójce w karczmie i który ciągnie się długi czas. Kiedy organista zwraca się do niego z prośbą o pożyczkę na zakup gruntu, żona Józefa – Małgorzata stanowczo się temu sprzeciwia. Co więcej, chce też namówić swojego ojca, bogatego młynarza, żeby także nie udzielał pożyczki organiście. W tym celu udaje się z dzieckiem do odległego młyna. Zmęczona ciągnięciem dziecięcego wózka zaczyna w drodze opadać z sił. Widząc jadący wolniutko mały powozik, podczepia dyszel wózka do niego. Po chwili powozik gwałtownie przyspiesza i na oczach zrozpaczonej matki uwozi jej dziecko. Chwilę później, przypadkiem, pojawia się w swoim powozie znienawidzony organista. Ofiarowuje się pomóc kowalowej w poszukiwaniach synka. Ostatecznie wszystko kończy się szczęśliwie – Staś zostaje odnaleziony, a długotrwały konflikt zażegnany.
Analiza Jest to jeden z dwóch tylko utworów Prusa dotyczących losów wiejskich dzieci (drugim jest Antek). W odróżnieniu od typowo pozytywistycznego Antka, opisującego trudny los dziecka z wiejskiej biedoty, Przygoda Stasia opisuje losy dziecka z bogatszej rodziny, szczęśliwego, otoczonego troską rodziców, co jest interpretowane jako próba ukazania przez Prusa, że wieś polska była zróżnicowana, a na losy jej mieszkańców, w tym dzieci, znacząco wpływał ich poziom majątkowySeniów, Adrianna. "Językowa kreacja życia dzieci wiejskich w wybranych nowelach Bolesława Prusa." Studia Językoznawcze 9 (2010): 235-255..
Adaptacje Nowela doczekała się adaptacji telewizyjnej w w 1970 roku w reżyserii Andrzeja Konica.
Przypisy
Bibliografia Bolesław Prus Przygoda Stasia i inne nowele, wyd. Złoty Liść, 1987
Linki zewnętrzne Przygoda Stasia w Federacji Bibliotek Cyfrowych Przygoda Stasia (wyd. 1899) w bibliotece Polona
Kategoria:Polskie nowele Kategoria:Twórczość Bolesława Prusa Kategoria:Utwory literackie z 1879 Kategoria:Nowele, których akcja toczy się w Polsce Kategoria:Utwory o dzieciach