thumb|30 St Mary Axe, London EC3 thumb|Millennium Bridge i katedra św. Pawła City of London (potocznie The City lub Square Mile) – jednostka administracyjna w granicach Londynu, położona w centralnej części miasta, nad północnym brzegiem Tamizy. Zajmuje niewielki obszar (2,9 km²) ściśle odpowiadający najstarszej części miasta (Londinium). Wraz z 32 gminami () tworzy Wielki Londyn; dla potrzeb ceremonialnych stanowi odrębne hrabstwo. Jest jedną z dwóch jednostek na terenie Londynu (obok City of Westminster) posiadających status city. City of London ma unikalny status prawny, który kształtował się na przestrzeni wielu wieków, z którym wiąże się duży stopień autonomii (m.in. prawo utrzymywania własnej policji). Choć w 2021 roku liczba mieszkańców City wynosiła tylko 8583 (niespełna 0,1% ludności Londynu), codziennie odwiedzają je setki tysięcy osób, w tym pracownicy tutejszych instytucji oraz turyści.
City of London jest ważnym ośrodkiem sektora finansowego; mieści się tu siedziba Banku Anglii oraz giełdy papierów wartościowych London Stock Exchange. W jego granicach znajduje się katedra św. Pawła. Organem zarządzającym jest . Gildie kupieckie wybierają co roku pod koniec września ze swojego grona lorda majora, który sprawuje nadzór nad City; przejęciu urzędu przez nowego mera towarzyszy coroczna parada ulicami City.
Geografia City of London ma powierzchnię 2,9 km², graniczy od wschodu z Tower Hamlets, od zachodu z Westminster, od północy z Camden, Islington i Hackney, zaś od południa przez Tamizę z Southwark i Lambeth.
City dzieli się na 25 okręgów wyborczych, które mieszczą się w jednym rejonie tzw. borough constituencies – Cities of London and Westminster„ukpollingreport.co.uk-london”..
Aldersgate Aldgate Bassishaw Billingsgate Bishopsgate Bread Street Bridge Broad Street Candlewick Castle Baynard Cheap Coleman Street Cordwainer Cornhill Cripplegate Dowgate Farringdon Within Farringdon Without Langbourn Lime Street Portsoken Queenhithe Tower Vintry Walbrook
Historia thumb|Londinium 400 r.
Starożytność i wczesne średniowiecze Pierwsze ślady osadnictwa, które znaleziono na Cornhill i Ludgate Hill pochodzą z czasów celtyckich„Old and New London, by Walter Thornbury – „Chapter XIX”.. Obecny teren City obejmuje obszar starożytnej rzymskiej osady Londinium, założonej w trakcie najazdu rzymian na Brytanię, który rozpoczął się w 43 roku. Przez kilka wieków niewielki, liczący 133 ha, obszar rzymskiego Londinium odpowiadał w zasadzie średniowiecznemu Londynowi. Dopiero w XII wieku rozpoczął się dynamiczny rozwój wykraczający poza mury miejskie, głównie wzdłuż dróg komunikacyjnych w kierunku zachodnim. Z okresu rzymskiego panowania do dziś przetrwały fragmenty Muru Londyńskiego, ruiny świątyni Mitry (przy ulicy Walbrook), pozostałości amfiteatru na miejscu Guildhall, London Stone (przy ulicy Cannon Street) oraz ceramika w różnych muzeach. W tym czasie powstał także pierwszy drewniany most przez Tamizę niedaleko obecnego London Bridge„Memorials of Old London, by Various – II.–Roman London”.. Po opuszczeniu Brytanii przez Rzymian nastąpił okres panowania Anglosasów. W 604 roku ufundowano katedrę św. Pawła w Londynie„St. Pauls Cathedral History”.. W IX wieku znaczna część zabudowań została zniszczona w trakcie najazdów wikingów„Memorials of Old London, by Various – III.–Saxon London”..
XI-XV wiek thumb|Plan Londynu w 1300 r.
W czasach normańskich zostały wybudowane White Tower (Tower of London – znajdująca się tuż za granicą City) oraz nieistniejące obecnie: (niedaleko obecnego dworca Blackfriars) i (niedaleko stacji ), które miały bronić miasta przed najazdami oraz zapobiegać rebeliom„Old and New London, by Walter Thornbury – Chapter XVIII.. W XII wieku powstały także więzienia Fleet Prison (ostatecznie zburzone w 1846 roku)„Fleet Prison”. i Newgate (wielokrotnie odbudowywane przetrwało aż do 1904). Ufundowano także w roku 1123 istniejący do dzisiaj kościół Saint Bartholomew the Great„Saint Bartholomew the Great”., a wraz z nim powstał najstarszy obecnie działający szpital w Anglii St Bartholomew’s Hospital„bartsandthelondon.nhs.uk/ – The history of St Bartholomew’s Hospital”.. W 1209 roku ukończono pierwszy kamienny most na Tamizie – London Bridge„Museum of London – London Bridge”., który do momentu wybudowania Westminster Bridge w 1750 roku był jedynym mostem przez Tamizę. Po ukończeniu Westminster Hall (najstarszą część Pałacu Westminsterskiego), Westminster stał się centrum politycznym kraju, zaś rejon obejmujący teren obecnego City stał się centrum handlu którym jest do dzisiaj. Czarna śmierć, tj. epidemia dżumy, która dotarła do Londynu w połowie XIV wieku powodując śmierć prawie połowy mieszkańców Londynu drastycznie ograniczyła populację City„museumoflondon.org.uk – The Black Death, 1348–1350”.. W 1411 roku został wybudowany Guildhall, który po licznych przebudowach dotrwał do dzisiejszych czasów i jest obecnie siedzibą władz City of London. Nad brzegiem Tamizy w XII wieku templariusze wybudowali Temple Church jako swoją siedzibę. Po ich upadku król Edward II przejął majątek jako własność korony i użyczył budynki prawnikom, którzy stworzyli tam szkoły prawnicze Inner Temple i Middle Temple (obecnie obie to palestry adwokackie)„templechurch.com -Temple Church History”..
XVI-XVII wiek thumb|Panorama Londynu – Claes Van Visscher, 1616 thumb|Pożar Londynu w 1666 r.
W okresie panowania Tudorów i Stuartów City przechodziło dalsze zmiany utrwalające je jako centrum handlu – przy Cheapside oficjalnie otwarto Giełdę Królewską (Royal Exchange) w 1571 roku„Royal Exchange – History”., zaś na Exchange Alley pod koniec XVII wieku zaczął się obrót akcjami, a szczególnie w dwóch kawiarniach: Garraway’s i Jonathan’s Coffee House, gdzie w 1698 roku makler John Castaing opublikował cennik akcji i towarów „The Course of the Exchange and other things”„londonstockexchange.com – Our history”..
W 1539 roku w czasach rozwiązywania klasztorów za Henryka VIII został zamknięty klasztor Holy Trinity znajdujący się w Aldgate na Mitre Street„british-history.ac.uk – A History of the County of London: Volume 1: London within the Bars, Westminster and Southwark”., a także przyklasztorny St Bartholomew’s Hospital, lecz w 1546 roku Henryk VIII ponownie otworzył go i ogłosił szpitalem City of London, co oznaczało przejście pod zarząd świecki.
W 1551 roku założono Kompanię Moskiewską, która miała główną siedzibę na dzisiejszej Muscovy Street„darkwaters.org.uk – History at Tower Pier”., zaś 1600 roku Brytyjską Kompanię Wschodnioindyjską, która miała główną siedzibę na Leadenhall Street„portcities.org.uk – The East India Company”.. W 1650 roku otworzono na St Michael’s Alley pierwszą kawiarnię w Londynie. W 1688 roku na Tower Street (3 lata później nastąpiła zmiana siedziby na Lombard Street) otworzono Lloyd’s Coffee House, miejsce narodzin instytucji asekuracji„lloyds.com – History”.. Od 1665 roku na Thames Street drukowana była The London Gazette, najstarsza angielska gazeta (do wydania nr 23 nazywała się Oxford Gazette)„www.london-gazette.co.uk – Gazette Issue 24 published on the 1 February 1665”..
Lata 1665–1666 zapisały się tragicznie w historii – populacja została zdziesiątkowana podczas epidemii dżumy, która nawiedziła Londyn w 1665 roku (The Great Plague) i pozbawiła życia 100 tysięcy mieszkańców Londynu. W następnym roku większa część obecnego City została zniszczona podczas wielkiego pożaru Londynu. Jedynym świeckim budynkiem na terenie City, który przetrwał pożar był Guildhall„cityoflondon.gov.uk – Guildhall”.. Aby upamiętnić tę wielką tragedię wzniesiono niedaleko mostu London Bridge Monument to the Great Fire of London„themonument.info”.. Po pożarze nastąpiła wielka przebudowa zniszczonego rejonu, nowe budynki nie budowano z drewna, tylko z cegły lub z kamienia. Odbudowano także wiele budynków w tym także Katedrę św. Pawła w obecnym kształcie, którą zaprojektował Christopher Wren.
XVIII-XIX wiek thumb|East India House, 1817 rok
Od połowy XVIII wieku w związku z rewolucją przemysłową, Londyn zaczął się gwałtownie rozrastać i City stało się małą częścią metropolii, lecz zostało światowym centrum handlu międzynarodowego i usług bankowych (dopiero na początku XX wieku zostało jednak zdetronizowane przez Nowy Jork). W tym czasie rozebrano pod zabudowę budynków i budowę linii kolejowych większą część muru londyńskiego„english-heritage.org.uk – London Wall History and Research”.. W 1734 roku skończono budowę siedziby Bank of England na Threadneedle Street, w 1758 roku siedzibę burmistrza City of London – Mansion House„cityoflondon.gov.uk – History of the Mansion House”., w 1800 roku New East India House (zburzony w 1862 roku, obecnie stoi w tym miejscu siedziba Lloyd’s of London)„portcities.org.uk – The London headquarters”., w 1819 roku główną siedzibę General Post Office (zburzona w 1912 roku, obecnie w tym miejscu stoi BT Centre)„Walking Tours of GPO London”., w 1875 oddano do użytku halę targową Billingsgate MarketObecnie hala wielofunkcyjna „oldbillingsgate.co.uk – Old Billingsgate”., zaś w 1889 roku przebudowano Leadenhall Market, zastępując ówczesną kamienną konstrukcję, nową żelazno-szklaną„leadenhallmarket.co.uk-history”..
London Bridge przestał być jedynym połączeniem City z drugim brzegiem Tamizy, gdyż w 1769 roku oddano do użytku William Pitt Bridge/Old Blackfriars Bridge (zastąpiony w 1869 roku przez Blackfriars Bridge)„engineering-timelines.com – Old Blackfriars Bridge (1769)”., w 1821 roku Old Southwark Bridge (zastąpiony przez nowy Southwark Bridge w 1921 roku)„southwarkbridge.co.uk – Old Southwark Bridge”., w 1866 roku Cannon Street Railway Bridge, w 1884 roku Blackfriars Railway Bridge oraz w 1894 tuż za granicą City Tower Bridge.
W swojej drukarni w Blackfriars John Walter od 1785 roku zaczął wydawać gazetę „The Daily Universal Register”, która w 1788 roku zmieniła nazwę na The Times„en.wikisource.org – Dictionary of National Biography, 1885-1900, Volume 59”.. W 1801 założono Londyńską Giełdę Papierów Wartościowych (London Stock Exchange). W 1839 roku utworzono City of London Police„cityoflondon.police.uk – Key dates”., zaś 12 stycznia 1882 roku Thomas Alva Edison na Holborn Viaduct otworzył pierwszą komercyjną elektrownię na świecie„charlesedisonfund.org – Chronology”..
W związku z rozwojem kolei otwarto na terenie City stacje: w 1840 roku Minories (zamknięta w 1853 roku)„disused-stations.org.uk – station: Minories”., w 1841 roku Fenchurch Street, w 1865 Barbican (powstała jako Aldersgate Street a obecna nazwa jest z 1968 roku), Broad Street (zamknięta w 1986 roku)„disused-stations.org.uk – station: Broad Street”., Ludgate Hill (zamknięta w 1929 roku)„disused-stations.org.uk – station: Ludgate Hill”. i Moorgate, w 1866 roku Cannon Street, w 1874 roku Holborn Viaduct (zamknięta i zastąpiona przez stację City Thameslink w 1990 roku)„disused-stations.org.uk – station: Holbron Viaduct”. i Snow Hill (przemianowana w 1912 roku na Holborn Viaduct Low Level i zamknięta w 1916 roku)„disused-stations.org.uk – station: Snow Hill/Holbron Viaduct Low Level”. i Liverpool Street, w 1876 Aldgate, w 1884 roku Mark Lane (nazwana później Tower Hill i zamknięta w 1967 roku)„subbrit.org.uk – Tower Hill station”., w 1886 roku Monument oraz Blackfriars (początkowo nazywała się St Paul’s)„disused-stations.org.uk – station: Blackfriars”., w 1900 roku Bank oraz St. Paul’s (początkowo nazywała się Post Office).
W drugiej połowie XIX wieku przeprowadzono 5 linii metra przez City: w 1864 roku Metropolitan Railway (obecnie Metropolitan Line i Hammersmith & City Line), w 1870 roku Metropolitan District Railway (obecnie District Line), w 1898 roku Waterloo & City Line (do 1994 roku traktowana jak część sieci kolejowej, a nie metra), w 1900 roku Central London Railway (obecnie Central Line) oraz City and South (obecnie Northern Line).
XX–XXI wiek thumb|Cheapside Mansion House 1902 r. thumb|Londyn 1940 r.