Achatinidae – rodzina lądowych ślimaków trzonkoocznych (Stylommatophora). Obejmuje ponad 1000 gatunków, w tym największe ślimaki lądowe świata. W starszym ujęciu systematycznym, obejmującym jedynie obecną podrodzinę Achatininae, zasięg rodziny obejmował tylko Afrykę Subsaharyjską i pobliskie wyspy; w ujęciu obecnym, po wchłonięciu rodziny Subulinidae, zasięg Achatinidae obejmuje strefę tropikalną i subtropikalną całego świata. Zajmują różnorodne siedliska: od pustynnych, przez sawanny i lasy, po góry. Niektóre gatunki (zwłaszcza inwazyjny Lissachatina fulica) zostały szeroko rozprzestrzenione przez człowieka w strefie tropikalnej i subtropikalnej, a niekiedy także umiarkowanej. W cieplarniach w Polsce czasami bywa notowana zawleczona tu subulina karliczka (Opeas pumilum). Niektóre gatunki są zbierane w celach konsumpcyjnych lub hodowane jako zwierzęta ozdobne.
Achatinidae mają jajowatą, wydłużoną muszlę i bardzo zmienną anatomię dróg rodnych. U wszystkich gatunków występuje dobrze rozwinięta osłona narządu kopulacyjnego.
Rodzajem typowym rodziny jest Achatina. W zapisie kopalnym znane są z plejstocenu.
Podział systematyczny Jeszcze w pierwszej dekadzie XXI wieku w oparciu o dane morfologiczne (budowa muszli i dróg rodnych) w obrębie rodziny wyróżniano trzy podrodziny: Achatininae Callistoplepinae Limicolariinae W 2017 roku w oparciu o badania filogenetyczne Bouchet et al. wyróżnili już 12 podrodzin, degradując dwie z powyższych podrodzin do rangi plemion oraz włączając do Achatinidae podrodziny wydzielane wcześniej do osobnej rodziny Subulinidae; podział ten przyjęła też baza MolluscaBase: Achatininae Swainson, 1840 plemię Achatinini Swainson, 1840 plemię Callistoplepini Mead, 1994 plemię Limicolariini Schileyko, 1999 Coeliaxinae Pilsbry, 1907 Cryptelasminae Germain, 1916 Glessulinae Godwin-Austen, 1920 Opeatinae Thiele, 1931 Petriolinae Schileyko, 1999 Pyrgininae Germain, 1916 Rishetiinae Schileyko, 1999 Rumininae Wenz, 1923 Stenogyrinae P. Fischer & Crosse, 1877 Subulininae P. Fischer & Crosse, 1877 Thyrophorellinae Girard, 1895 Dwóch rodzajów kopalnych nie udało się przypisać do żadnej z podrodzin: Arabicolaria Harzhauser & Neubauer, 2016 † Pacaudiella Harzhauser & Neubauer, 2016 † Badania molekularne przeprowadzone na wąskiej grupie gatunków potwierdziły monofiletyzm rodziny.
Przypisy