Teodor Karol Bałłaban (ur. 1 kwietnia 1866 we Lwowie, zm. 16 sierpnia 1946 w Proszowicach) – polski doktor medycyny, okulista, tytularny generał brygady Wojska Polskiego.
Życiorys Syn Karola i Anny z Pachów. W 1884 ukończył C. K. IV Gimnazjum we Lwowie, następnie w 1890 studia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu w Grazu. 11 października 1890 poślubił Augustę Ehrbar. Miał dzieci: synów Karola (ur. 1891), kapitan lekarz WP został zamordowany w Katyniu, Gustawa (oficer WP), Mariana, Adama i córkę Annę.
W 1902 mieszkał we Lwowie przy ul. Zimorowicza 3. W latach 1908–1910 na zamówienie dr. Teodora Bałłabana we Lwowie na rogu ul. Halickiej 21 i Wałowej 7 powstała kamienica według projektu Alfreda Zachariewicza i Józefa Sosnowskiego przy współpracy rzeźbiarza Zygmunta Kurczyńskiego. Była ona własnością generała do 1931. W latach 1908–1937 był prezesem oddziału konnego Sokoła we Lwowie, był też m.in. członkiem komitetu budowy boiska i ujeżdżalni Sokoła przy ul. Łyczakowskiej. Otrzymał godność członka honorowego „Sokoła”. W lipcu 1934 na letnisku w Klęczanach w wyniku powodzi zginęło 10 osób z rodziny generała.
Do austriackiego wojska wstąpił 1 października 1887 jako elew. Służbę rozpoczął w Szpitalu Garnizonowym nr 7 w Grazu. W 1914 pracował w Szpitalu Garnizonowym nr 14 we Lwowie, następnie został szefem Szpitala Rezerwowego nr 3 w Pradze i Szpitala Garnizonowego nr 3 we Lwowie.
W Wojsku Polskim służył od 1 grudnia 1918 w Szpitalu Okręgowym we Lwowie. W 1919 awansowany na stopień majora, w 1920 na pułkownika. 12 sierpnia 1923 przeniesiony w stan spoczynku w stopniu tytularnego generała brygady. Po przejściu w stan spoczynku prowadził gabinet okulistyczny. Był autorem licznych prac naukowych, ogłaszanych w pismach krajowych i zagranicznych.
Był założycielem Towarzystwa Kredytowego Miejskiego dla Małopolski. Był prezesem honorowym lwowskiego Towarzystwa Właścicieli Realności, członkiem honorowym Towarzystwa Bratniej Pomocy UJK. Przez pewien czas pełnił mandat radnego Rady Miasta Lwowa (wybrany w 1934).
W czasie okupacji sowieckiej Lwowa w 1939 aresztowany i osadzony w więzieniu na Brygidkach. Przebywał w celi więziennej m.in. z gen. Władysławem Andersem. Zwolniony z więzienia w 1941 (miały na to wpływ m.in. petycje i wstawiennictwa ludzi ubogich, których jako okulista leczył za darmo). Przez pewien czas ukrywał się, po śmierci żony wyjechał ze Lwowa. Osiadł w Proszowicach, udzielał pomocy lekarskiej żołnierzom Armii Krajowej.
Zmarł 16 sierpnia 1946 w Proszowicach i tam został pochowany. Pogrzeb odbył się z udziałem wojskowej asysty honorowej.
Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1939) Medal Niepodległości (23 grudnia 1933) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Krzyż Obrony Lwowa Odznaka pamiątkowa „Orlęta” siedem odznaczeń zagranicznych (do 1939)
Przypisy
Bibliografia
Tadeusz Kryska-Karski, Stanisław Żurakowski: Generałowie Polski niepodległej, Figaro Press, Londyn 1976. Piotr Stawecki: Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918–1939, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1994. Cmentarz w Proszowicach.
Linki zewnętrzne Publikacje T. Bałłabana w zbiorach Biblioteki Narodowej - wersja cyfrowa na Polona.pl
Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Grazu Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie Kategoria:Ludzie związani z Proszowicami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Obrony Lwowa Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni odznaką pamiątkową „Orlęta” Kategoria:Polacy i obywatele polscy – więźniowie Brygidek (1939–1941) Kategoria:Polacy – oficerowie armii austro-węgierskiej Kategoria:Polscy okuliści Kategoria:Radni Lwowa (II Rzeczpospolita) Kategoria:Tytularni generałowie brygady II Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w 1866 Kategoria:Zmarli w 1946