Pomnik Mściciela w Doylestown (ang. Avenger, pol. „Mściciel”) – pomnik poświęcony ofiarom zbrodni katyńskiej położony na cmentarzu polonijnym przy Narodowym Sanktuarium Matki Bożej Częstochowskiej w Doylestown w stanie Pensylwania w Stanach Zjednoczonych, odsłonięty 14 sierpnia 1988 roku. Autorem monumentu jest amerykański rzeźbiarz polskiego pochodzenia Andrzej Pityński.
Forma pomnika i umieszczone na nim tablice Pomnik, o wysokości ok. 10 metrów, składa się z granitowego cokołu z wykonaną z brązu rzeźbą przedstawiającą husarza, który przyklęknął na jedno kolano, wsparty na mieczuStanisław Jankowski, Edward Miszczak: Powrót do Katynia, Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1990, s. 219. . Na cokole znajdują się dwie tablice, pierwsza z napisem KATYŃ 1940, pochodząca z 1988 roku, i druga z napisem SMOLEŃSK 2010, pochodząca z 2011 roku.
Tablica z napisem KATYŃ 1940 Na tablicy z napisem KATYŃ 1940 znajduje się anglojęzyczny cytat z raportu Specjalnej Komisji Śledczej Kongresu Stanów Zjednoczonych do Zbadania Zbrodni Katyńskiej (tzw. Komisji Maddena), która w latach 1951–1952 prowadziła śledztwo w sprawie zbrodni katyńskiej:
(Komisja jednogłośnie uznaje ponad wszelką wątpliwość, że sowieckie NKWD (Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych) popełniło masowy mord na polskich oficerach i przywódcach intelektualnych w Lesie Katyńskim koło Smoleńska w Rosji.)
Tablica z napisem SMOLEŃSK 2010 Na tablicy z napisem SMOLEŃSK 2010 umieszczono inskrypcję:
Historia i uroczystości Odsłonięcie pomnika nastąpiło 14 sierpnia 1988 rokuHasło Andrzej Pityński w: Who's Who in Polish America, 1st edition 1996–1997, New York 1996, s. 358. . Amerykańscy krytycy sztuki zwracali uwagę, że dla wielu grup imigrantów mieszkających w Stanach Zjednoczonych ucieleśnieniem idei patriotyzmu jest postać samotnego wojownika, co zostało z siłą wyrażone przez Andrzeja Pityńskiego w rzeźbie w DoylestownDonald M. Reynolds: Masters of American Sculpture: The Figurative Tradition from the American Renaissance to the Millenium, Abeville Press, New York 1993, s. 167. . Koło pomnika odbywają się uroczystości organizowane przez Stowarzyszenie Weteranów Armii Polskiej w Ameryce.
18 kwietnia 2010 roku pod pomnikiem, z udziałem przedstawicieli polskiej dyplomacji, złożono wieńce i kwiaty po katastrofie polskiego Tu154 w Smoleńsku, a 10 kwietnia 2011 roku, w pierwszą rocznicę katastrofy smoleńskiej, na cokole monumentu, poniżej tablicy upamiętniającej ofiary zbrodni katyńskiej, odsłonięto tablicę z napisem SMOLEŃSK 2010. Poświęcenia tablicy dokonał arcybiskup senior Henryk Muszyński. W uroczystości, z udziałem ok. 800 osób, uczestniczyli m.in. Robert Kupiecki, ambasador RP w Waszyngtonie, oraz Ewa Junczyk-Ziomecka, konsul generalny RP w Nowym Jorku.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Pomnik Mściciela w Doylestown na Mapie Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej (pol.) katyn.polski-swiat.online [dostęp 2025-01-14]
Kategoria:Doylestown (Pensylwania) Kategoria:Pomniki katyńskie Kategoria:Pomniki upamiętniające ofiary katastrofy polskiego Tu-154 w Smoleńsku Kategoria:Pomniki w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Polonia w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Stowarzyszenie Weteranów Armii Polskiej w Ameryce Kategoria:Twórczość Andrzeja Pityńskiego Kategoria:Pomniki odsłonięte w 1988 Kategoria:Pomniki polskie za granicą