Barwy broni i służb Wojska Polskiego II RP – opis patek, wypustek, proporczyków i otoków broni i służb Wojska Polskiego II RP.
Powołana w grudniu 1918 roku Komisja Ubiorcza opracowała projekt jednolitego polskiego munduru wojskowego. Celem odróżnienia rodzajów wojsk i służb zastosowano kolorowe patki i wypustki na kołnierzach. Barwy te powtórzono w formie poziomych pasków w odwrotnym układzie barw na rogach kołnierza płaszcza. Podwójne barwy przyznano rodzajom broni, do których w 1919 roku zaliczano piechotę, jazdę, artylerię i wojska techniczneWojska techniczne w owym czasie to saperzy, bataliony mostowe i maszynowe, łączność, wojska samochodowe, pancerne, kolejowe i pociągi pancerne, lotnictwo, straż graniczną, żandarmerię, wojska taborowe i lekarzy wojskowych. Służby otrzymały patki barwy munduru z kolorowymi wypustkami i emblematami służbydo służb zaliczano lekarzy weterynarii, korpus sądowniczy, topografów i geodetów, intendenturę, prowianturę, oficerów rachunkowych i kancelaryjnych oraz duchowieństwo.
Przy ustalaniu koloru patek i wypustek uwzględniano tradycje wojskowego ubioru narodowego. Karmazynowe wypustki przy granatowych patkach generałów i oficerów Sztabu Generalnego nawiązywały do barw wyłogów i kołnierzy mundurów generalskich od czasów Sejmu Czteroletniego. Granatowe patki piechoty z żółtą wypustką symbolicznie nawiązywały do munduru i wyłogów regimentów piechoty powstania kościuszkowskiego i listopadowego. Karmazynowe patki ułanów, karmazynowe z ciemnozieloną wypustką strzelców konnych i ciemnozielone patki z czarną wypustką artylerii oraz czarne z pasową wypustką saperów nawiązywały do barw mundurów i wyłogów tych formacji od XVIII wieku po 1831 rok.
W 1921 roku przywrócono oficjalnie barwne proporczyki w broniach jezdnych Barwy patek, wypustek, proporczyków, otoków, spodni i lampasów na spodniach +GrafikaOpis130pxGenerałowie
Łapka granatowa, wypustka karmazynowaDziennik Rozkazów MSWojsk. nr 22 z 4 sierpnia 1927 roku. Karmazynowe wypustki przy granatowych łapkach generałów i oficerów Sztabu Generalnego nawiązywały do barw wyłogów i kołnierzy wszystkich mundurów generalskich od czasów Sejmu Wielkiego.130px
130px
130pxPiechota, Strzelcy podhalańscy
Łapka granatowa, wypustka żółta (słonecznikowa). W granatowej barwie łapek piechoty z żółtą wypustką utrwalone zostały symbolicznie dawne barwy munduru i wyłogów najdzielniejszych regimentów i pułków piechoty od powstania kościuszkowskiego po obronę Warszawy w 1831
Otok jasnogranatowyDziennik rozkazów MSWojsk. nr 32 z 6 października 1930 roku
Spodnie ciemnogranatowe, lampasy żółte (słonecznikowe), wypustki żółte (słonecznikowe)130px
130pxPiechota Korpusu Ochrony Pogranicza
Łapka granatowa, wypustka ciemnozielonaS. Komornicki, A. Jońca Wojsko Polskie 1939–1945: barwa i broń Interpress, Warszawa 1984 s. 131.
Otok granatowy130pxBataliony strzelców i manewrowe
Łapka granatowa, wypustka seledynowa130pxBataliony ciężkich karabinów maszynowych
Łapka granatowa, wypustka amarantowa130pxUłani Łapka karmazynowaW 1921 roku przywrócono barwne proporczyki w broniach jezdnych. Karmazynowe patki ułanów (zamiast proporczyków) nawiązywały do dawnych barw mundurów i wyłogów tych formacji od XVIII wieku po 1831. 130pxSzwoleżerowie Łapka karmazynowa, wypustka biała130pxStrzelcy konni Łapka karmazynowa, wypustka ciemnozielona. Karmazynowe patki (zamiast proporczyków) z ciemnozieloną wypustką strzelców konnych nawiązywały do dawnych barw mundurów i wyłogów tych formacji od XVIII wieku po 1831.130pxJazda tatarska Łapka karmazynowa, wypustka jasnoniebieska. Na patce godło w formie półksiężyca z wpisaną gwiazdką.130px
130px
130pxArtyleria Łapka ciemnozielona, wypustka czarna. Ciemnozielone łapki z czarną wypustką artylerii nawiązywały do dawnych barw mundurów i wyłogów tych formacji od XVIII wieku po 1831 .
Otok ciemnozielony
Spodnie ciemnozielone, lampasy szkarłatne, wypustka szkarłatna130pxArtyleria lekka Łapka ciemnozielona, wypustka czarna130px
130pxArtyleria ciężka
W 1919 roku łapka ciemnozielona, wypustka czarnaPrzepis Ubioru Polowego Wojsk Polskich r. 1919
Łapka ciemnozielona, wypustka czerwona(wypustka szkarłatna)130pxArtyleria przeciwlotnicza Łapka ciemnozielona, wypustka żółta (wypustka ciemnożółta)130pxArtyleria najcięższa Łapka ciemnozielona, wypustka malinowa130pxArtyleria górska Łapka ciemnozielona, wypustka czarna130pxArtyleria pomiarowa (1 i 2 Dywizjon Pomiarów Artylerii) Łapka ciemnozielona, wypustka biała130px
130px
130px
130pxArtyleria konna
W 1919 łapka ciemnozielona, wypustka karmazynowa.
W 1920 proporczyk czarno-amarantowyDz. Rozk. 27/20 poz. 636.
W 1927 roku proporczyk czarno-szkarłatny.
Otok czarnyDziennik Rozkazów MSWojsk. nr 6 z 24 lutego 1928 roku.130pxArtyleria zmotoryzowana Proporczyk czarno-pomarańczowy130px
130px
130pxSaperzy (bataliony maszynowe i mostowe) W 1919 roku łapka czarna, wypustka pąsowa. Czarne łapki z pąsową wypustką saperów nawiązywały do dawnych barw mundurów i wyłogów tych formacji od XVIII wieku po 1831.
Otok czarny
Spodnie ciemnozielone, lampasy malinowe, wypustka malinowa130pxPułki saperów (bataliony mostowe, elektr.) Łapka czarna, wypustka szkarłatna130pxPułki saperów kolejowych Łapka czarna, wypustka wiśniowa130px
130px
130px
130pxŁączność (bataliony łączności i pułki radiotechniczne)
W 1919 łapka czarna, wypustka jasnoniebieskaRadiotelegraf, telefony polowe, telefony.
Łapka czarna, wypustka chabrowa.
Otok czarny.
Spodnie ciemnozielone, lampasy chabrowe, wypustka chabrowa.130px
130px
130px
130pxLotnictwo
W 1919 łapka żółta.
Łapka ciemnożółta.
Otok ciemnożółty.
Spodnie niebieskie, lampasy ciemnożółte, wypustka ciemnożółta.130pxSłużba uzbrojenia Łapka szmaragdowa, wypustka czarna130px
130px
130pxSłużba intendentury
W 1919 patka barwy kurtki, wypustka jasnoniebieska.
W 1920 patka barwy kurtki, wypustka karmazynowa.
Łapka szafirowa, wypustka wiśniowa.130pxLekarze Łapka wiśniowa, wypustka granatowa130pxAptekarze Łapka wiśniowa, wypustka chabrowa130pxDentyści Łapka wiśniowa, wypustka błękitna130pxLekarze weterynarii Łapka wiśniowa, wypustka ciemnozielona130px
130px
130px
130px
130pxŻandarmeria W 1919 łapka pąsowa (jaskrawo-jasna), wypustka żółta. Sznury naramienne żółte.
W 1927 łapka turkusowa, wypustka amarantowa. Zmienione Dz.Rozk. 29/27 na łapki szkarłatne i wypustki żółte.
Otok szkarłatny.
Spodnie ciemnogranatowe, lampasy szkarłatne, wypustka żółta.130pxSłużba sprawiedliwości Łapka malinowa, wypustka czarna130pxKorpus kontroli Łapka czarna, wypustka szkarłatna130pxKorpus oświatowy Łapka różowa, wypustka błękitna130pxKorpus geografów W 1919 łapka w barwie kurtki, wypustka pąsowa
Łapka czarna, wypustka biała130px
130pxKapelani wojskowi W 1919 łapka barwy kurtki, wypustka fioletowa.
Łapka fioletowa130pxKapelmistrzowie Łapka granatowa130px
130px
130px
130px
130pxTabory
W 1919 łapka czekoladowo-brązowa, wypustka jasnoniebieska.
Łapka błękitna, wypustka brunatna.
Od 1930 proporczyk błękitny (kawaleryjski).
Otok błękitny.
Spodnie ciemnogranatowe, lampasy błękitne, wypustka amarantowa.130px
130px
130px
130pxPociągi pancerne w 1919 roku łapka czarna bez wypustki.
Od 1927 roku łapka ciemnozielona, wypustka wiśniowa.
Od 1930 roku proporczyki trójkątne, czarne z pomarańczowym paskiem.
Otok czarny.130px|right
130px|left
130px
130px
130pxCzołgi Łapka ciemnozielona, wypustka czarna
Od 1927 roku łapka granatowa, wypustka czarna.
Od 1930 proporczyki trójkątne, czarno - pomarańczowe.
Otok pomarańczowy.
Spodnie ciemnogranatowe, lampasy pomarańczowe, wypustka pomarańczowa.130px
130px
130px
130pxSamochody pancerne
W 1919 roku łapka czarna, wypustka żółta.
Od 1927 roku proporczyki typu kawaleryjskiego, czarno - pomarańczowe.
Otok czarny.
Spodnie ciemnogranatowe, lampasy pomarańczowe, wypustka pomarańczowa.przykłady:
130px
130px
130pxOficerowie administracyjni
Łapka brunatna, wypustka przypisana do rodzaju wojsk: piechota - granatowa kawaleria - amarantowa artyleria - ciemnozielona inżynieria - czarna lotnictwo - ciemnożółta uzbrojenie - szmaragdowa intendentura - szafirowa służba zdrowia - wiśniowa żandarmeria - turkusowa. Zmienione Dz.Rozk. 29/27 na szkarłatną. służba sprawiedliwości - malinowa grupa kontroli - szkarłatna
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Oznaki Wojska Polskiego Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej