Novi Pazar (cyr. Нови Пазар, bośn. Novi Pazar) – miasto w Serbii, w regionie Serbia Centralna, w okręgu raskim, siedziba miasta Novi Pazar. W 2013 roku liczyło 66 527 mieszkańców.
Położenie Novi Pazar położony jest w krainie historycznej Sandżak, w południowo-zachodniej Serbii, na terenie Gór Dynarskich, przy granicy z Czarnogórą i z nieuznawanym przez władze w Belgradzie Kosowem. Współrzędne geograficzne to 43° 09” N, 20° 31” E. Przez miasto przepływa rzeka Raška.
Gospodarka W mieście rozwinął się przemysł włókienniczy oraz obuwniczy.
Historia thumb|left|Novi Pazar Osadnictwo na terenie dzisiejszego Novego Pazaru rozwijało się już od czasów prehistorycznych. W późniejszym okresie ziemie te zamieszkiwane były m.in. przez Ilirów. Od VII wieku miał miejsce napływ ludności słowiańskiej. W średniowieczu należały do Serbii Nemaniczów. Około 1450 roku tereny te zostały zdobyte przez Turków osmańskich. W 1461 roku założyli oni miasto i nadali mu nazwę Jeni Bazar. Lokację przeprowadził Isa-Beg Isaković, który nadał Novemu Pazarowi orientalny charakter. Wybudowano wiele meczetów, łaźni miejskich oraz haremów. Miasto stało się centrum kupieckim.
Około 1689 roku ludność miasta liczyła 30 tysięcy obywateli. W tym samym czasie w trakcie V wojny austriacko-tureckiej zostało ono doszczętnie spalone. Do Imperium Osmańskiego należało do 1912 roku, kiedy to wskutek I wojny bałkańskiej znalazło się w granicach Królestwa Serbii. W latach 1918–1929 należało najpierw do Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców, w latach 1929–2003 do Jugosławii, a następnie w latach 2003–2006 do Serbii i Czarnogóry. Od 2006 roku jest częścią Serbii.
W 2004 roku, w odwecie za ataki na cerkwie i kościoły na terenie Kosowa, zaatakowano nowopazarskie meczety.
Demografia Liczba ludności wynosi 66 527 mieszkańców, z czego 55 428 jest narodowości boszniackiej. Za Serbów uważa się 6576 osób.
Narodowość Liczba ludności % Boszniacy 55 428 83,32 Serbowie 6576 9,88 Muzułmanie 2824 4,24 Gorani 240 0,36 Albańczycy 162 0,24 Jugosłowianie 64 0,10 Macedończycy 7 0,01 Bułgarzy 4 0,01 Węgrzy 4 0,01 Źródło
Zabudowa Centralnym placem miasta jest Žitni Trg (cyr. Житни Трг). Obok niego znajduje się park miejski z twierdzą z czasów osmańskich. W jej skład wchodzi zabytkowa wieża o nazwie Stara Izvidnica (cyr. Стара Извидница). Nieopodal zlokalizowany jest meczet o nazwie Arap Džamija (cyr. Арап Џамија) oraz łaźnia miejska z XV wieku.
Pozostałe zabytki i atrakcje Petrova crkva – bizantyjska cerkiew z IX wieku Đurđevi stupovi (cyr. Ђурђеви ступови) – prawosławny monastyr z XII wieku, położony w pobliżu miasta meczet Altum-Alem z XV wieku łaźnia turecka zajazd Amir-Aga (prawdopodobnie XVII wieku)
W pobliżu znajdują się cenne zabytki zaliczane od 1979 roku przez UNESCO do światowego dziedzictwa kulturalnego – Stari Ras i Sopoćani.
Oświata i nauka thumb|Uniwersytet w Novim Pazarze W Novim Pazarze funkcjonują dwa uniwersytety: Uniwersytet w Novim Pazarze oraz Państwowy Uniwersytet w Novim Pazarze.
Pierwsza z nowopazarskich uczelni została założona w 2002. Współpracuje ze szkołami wyższymi z innych krajów, na przykład z Bośni i Hercegowiny, Macedonii Północnej, Stanów Zjednoczonych, Węgier. Państwowy Uniwersytet w Novim Pazarze został założony 26 października 2006. Jego władze deklarują, że jako jedyny w całej Serbii oferuje studia na kierunkach filozoficznym, ekonomiczno-prawnym i nauk technicznych oraz że jako jedyny serbski uniwersytet naucza zgodnie z zasadami procesu bolońskiego.
Sport W mieście funkcjonuje klub piłkarski o nazwie FK Novi Pazar.
Ludzie urodzeni w Novim Pazarze
W mieście urodzili się m.in. Adem Ljajić, serbski piłkarz, reprezentant kraju oraz zawodnik włoskich klubów oraz Aćif Hadžiahmetović, jeden z dowódców Muzułmańskiej milicji Sandżaku, która powstała w trakcie II wojny światowej po upadku Królestwa Jugosławii.
Przypisy
Linki zewnętrzne Witryna internetowa miasta Novi Pazar
Kategoria:Miasta w Serbii Kategoria:Miejscowości w okręgu raskim