mały|Grób Izabeli Wilczyńskiej-Szalawskiej na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Izabela Wilczyńska (Wilczyńska-Szalawska) (ur. 4 września 1920 w Warszawie, zm. 20 listopada 2012 w Piasecznie) – polska aktorka teatralna i filmowa.
Życiorys Urodziła się w rodzinie Wiktora Wilczyńskiego i Anny z domu Ryhasiewicz, była siostrą Andrzeja i Jana. Razem z rodziną przeniosła się do Grodna, gdzie ukończyła Gimnazjum im. Emilii Plater. Należała do wielu organizacji młodzieżowych, m.in. do harcerstwa i Przysposobienia Wojskowego Kobiet.
W czasie II wojny światowej pracowała jako kelnerka w restauracji „Soldatenheim” w Grodnie, od 1942 roku była żołnierzem Armii Krajowej, po przeniesieniu do Warszawy w 1944 roku - w Zgrupowaniu „Leśnik” - 1. kompania, uczestniczyła w powstaniu warszawskim jako sanitariuszka ps. „Iza”, „Plater”.
Po wojnie absolwentka Studio Iwo Galla w Gdyni, w latach 1946–1948 była adeptką w Teatrze Wybrzeże w Gdyni. Na scenie debiutowała 20 listopada 1946 roku. Następnie występowała w teatrach: Polskim w Warszawie (1948–1949, 1950–1956), Miejskich Dramatycznych w Krakowie (1949–1950), Powszechnym w Warszawie (1956–1959, 1975–1981), Ateneum w Warszawie (1959–1965). W latach 1965–1975 występowała w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku. Od 1975 do 1981 roku ponownie w warszawskim Teatrze Powszechnym. W latach 1958–1973 występowała w słuchowiskach Teatru Polskiego Radia.
Była dwukrotnie zamężna. Po raz pierwszy, od 1947 roku z Bronisławem Trońskim, a po rozwodzie w 1963 roku z Andrzejem Szalawskim. Z pierwszego związku pochodzi syn Marcin, aktor.
Zmarła 20 listopada 2012 roku w Domu Artystów Weteranów Scen Polskich, pochowana 3 grudnia 2012 roku na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 256-1-20).
Filmografia 1982: Zmartwychwstanie Jana Wióro 1988: Oszołomienie 1989: Po własnym pogrzebie jako Janina Kalinowska 1989: Kanclerz (odc. 2)
Źródło:.
Spektakle Teatru Tv 1958: Okazja jako Dziennikarka 1960: Cud z chlebem 1960: Czechow 1963: Proces z Liege 1972: Dlaczego mnie budzą jako Marieke Vos 1972: Niedźwiedź 1974: Nadzieja jako Saartowa 1986: Spiskowcy jako Dozorczyni
Źródło:.
Ordery i odznaczenia Krzyż Walecznych Złoty Krzyż Zasługi (1971) Srebrny Krzyż Zasługi z Mieczami Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/196 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki - wskazana jako Wilczyńska Izabela. Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (28 sierpnia 2007)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polskie aktorki filmowe Kategoria:Polskie aktorki teatralne Kategoria:Urodzeni w 1920 Kategoria:Zmarli w 2012