mały|Jerzy Stachurski w swojej oazie spokoju mały|Jerzy Stachurski Jerzy Stachurski (ur. 9 marca 1953 w Gdańsku) – polski kompozytor, poeta, dziennikarz, pedagog.
Rodzina Urodził się jako najstarszy z trzech synów pochodzącego z Krakowa Stefana Stachurskiego i Stanisławy Wiśniewskiej, Kaszubki z Kłosowa. Ojciec Jerzego zamieszkał na Wybrzeżu po odbyciu trzyletniej zasadniczej służby wojskowej w Marynarce Wojennej, podjął pracę w Stoczni Gdańskiej na Wydziale Prób. Rodzina mieszkała na gdańskich Siedlcach.
Wykształcenie Absolwent Wydziału Wychowania Muzycznego w Państwowej Szkole Muzycznej II st. w Gdańsku-Wrzeszczu (1976). Potem kontynuował studia muzyczne w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Gdańsku, którą ukończył w 1980 roku (Wydział Wychowania Muzycznego). Jest absolwentem Uniwersytetu Gdańskiego (1997). Ukończył również studia podyplomowe w Wyższej Szkole Dziennikarstwa w Gdyni (2003) oraz na Politechnice Gdańskiej – Prawo i Fundusze Unii Europejskiej (2008).
Działalność artystyczna Twórczość muzyczna Jako kompozytor zadebiutował w 1968 roku ilustracją muzyczną do sztuki Moliera Grzegorz Dyndała (Teatr Ulicy). Następnie napisał muzykę do kilkunastu spektakli poetyckich opartych na twórczości F.Fenikowskiego, K.I.Gałczyńskiego, H.Poświatowskiej i S.Jesienina. W latach 1973–1975, wspólnie z M.D.Nierzwickim, tworzył kabaret autorski W każdą dziurę.
Jest autorem muzyki do ponad 156 przedstawień teatralnych, które były wykonywane w kraju i za granicą, m.in. w Wielkiej Brytanii, Meksyku, Rosji (dwa przedstawienia w Teatrze Obrazcowa w Moskwie), Hiszpanii, Finlandii, Pakistanie, Niemczech. Jest autorem i współautorem przedstawień Ulica Wyobraźni (1990), Chodzi, chodzi Baj po świecie (1987), Gwiazdy, gwiżdże, muzykanci... oraz Księżyc nad Colorado (1992).
Twórczość muzyczna Stachurskiego pozostaje w ścisłym związku z uprawianą przez niego twórczością poetycką. Obejmuje ona szereg gatunków, z których najliczniej reprezentowane są pieśń i piosenka, do słów własnych: Bez szkólnégo zwónka – cykl kaszubskich piosenek dla dzieci Gwiôzdka jidze – kolędy Pastorałki kaszubskie (PR 1998–2000) Pieśni wielkopostne do słów: E.Pryczkowskiego, I.Czai, B.Szymańskiej, J.Rompskiego, B.Bulczak (PR 1999) Piesnie Rodny Zemi – cykl piosenek dla dzieci (CD 2003). Formy wokalno-instrumentalne: Jastrë – poemat sceniczny na lëdzy i muzykantów (1992), Przodkowo – opowieść na głosy i instrumenty (1991), Pusta Noc – misterium sceniczne z muzyka Cezarego Paciorka (2018), Pomieczyno in memoriam – scenariusz, muzyka (2020).
Twórczość literacka Jako poeta zadebiutował w Polskim Radiu Gdańsk w 1973 roku. Potem jego wiersze ukazały się w dwutygodniku studenckim Nowym Medyku, w Tygodniku Kulturalnym, Dzienniku Bałtyckim, Nadodrzu i w miesięczniku Pomerania.
W 1976 roku został współzałożycielem Klubu Literackiego Strefy, w którym współredagował arkusze poetyckie początkujących poetów. W latach 1981–85 prowadził cykle koncertów w Wojewódzkim Ośrodku Kultury w Gdańsku pt. Folklor i region w muzyce polskiej; był inicjatorem Sesji Naukowej pt. Kociewie w muzyce (1982) oraz przygotował do druku opracowania twórczości regionalnej (głównie kaszubskiej).
Jako dziennikarz prasy lokalnej (Tygodnik Szwajcarii Kaszubskiej – Gazeta Kartuska, Głos Kaszub, Kurier Kartuski) początkowo publikował pod pseudonimem Jan Wiśniewski a od 1993 roku jako Wojciech Kreft. Jego zainteresowania dziennikarskie skupiały się na dokumentacji życia codziennego mieszkańców gminy Przodkowo, na wydarzeniach kulturalnych oraz działalności placówek oświatowych w regionie pomorskim.
Jest autorem tomików poezji w języku polskim i kaszubskim: Të pokazëją na mnie (1980) Droga (1984) Gwiazdki (1985) Procesje (1997) Naczynia połączone mowy. Sparłãczoné statczi mòwë (2005) Lustro rzeki (2015)
Do poezji Stachurskiego powstały cykle pieśni z muzyką Kazimierza Guzowskiego, Krzysztofa Olczaka, Benedykta Konowalskiego, Józefa Świdra, Kazimierza Koszykowskiego oraz Andrzeja Wawrykowa.
Publikacje muzyczne Piosenki autorskie i muzyka do spektakli poetyckich ukazały się w zbiorach: Przemijanie (1975) Poezje śpiewane (1975) Świat nas zaprasza (1981)
Piosenki dla dzieci z muzyką Kazimierza Koszykowskiego w zbiorach: Zaczarowany świat (1983) Pod słonecznym parasolem (1984) Nutka po nutce (1985) Radość jest słoneczną mapą (1986) Kiedy zagrasz i zaśpiewasz (1989) Nie odchodź słoneczny dniu (1994) Piesnie Rodny Zemi (współautorzy: T.Fopke, E.Pryczkowski) (2003) Dlô Was Panie”. Kòscelny spiéwnik (2006) Nótë Kaszëbsczé. Pòpùlarné piesnie (2008)
Jest współautorem tekstów do widowiska plenerowego – światło i dźwięk Wejheropolis z muzyką Cezarego Paciorka (2008) oraz współautorem muzyki do Oratorium Sianowskiego (2009). Jest także współautorem następujących zbiorów:
Mòdłów zwón. Śpiewnik Kaszubskiej Pielgrzymki z Banina do Sianowa (2013), Kaszubski śpiewnik domowy, red. W. Frankowska (2014), Serce miec, Eugeniusz Pryczkowski – słowa i Jerzy Stachurski – muzyka, śpiewnik, 2015, Kaszubski Śpiewnik Bożonarodzeniowy, red. W. Frankowska (2015), Kaszubski śpiewnik szkolny, red. W. Frankowska (2016), Pieśni kaszubskie w opracowaniu Marzeny Graczyk na 3-głosowy chór (2018), Kaszebsczi Piestrzeń, zbiór pieśni kaszubskich w opracowaniu chóralnym Tadeusza Formeli (2018).
Inne formy działalności W 1978 roku był inicjatorem Konkursu Poetyckiego o tematyce morskiej oraz Konkursu na wiersz o budowie żaglowca „Dar Młodzieży”.
Zasiadał w jury konkursów związanych z twórczością regionalną.
Był kierownikiem muzycznym i korepetytorem w Miejskim Teatrze „Miniatura” w Gdańsku-Wrzeszczu w latach 1990–2014, dyrektorem Szkoły Podstawowej im. Jana Pawła II w Czeczewie w latach 1992–2019.
Jest członkiem Związku Literatów Polskich oraz Związku Autorów i Kompozytorów Scenicznych (ZAiKS).
Dyskografia Kasety magnetofonowe: Bez szkólnégo zwónka (1992) Gwiôzdka jidze (1992) Jadą z koladą (GOK Sierakowice, 1998) Płyty CD: I've got a Friend (2003) Piesnie Rodny Zemi (2003) Kaszëbi na Gòdë (2003) Më jesmë młodi (2004) Bògù spiéwac chca (2004) Kaszëbi na Gòdë II (2005) Le żecé biegô (2006) Cządów rokù farwë (2007) Òd se cos dac (2008) Kaszëbsczi Idol (2008) Oratorium Sianowskie (2009) Wëcmanim, Panie (2009) Kaszëbsczi Idol (2009) Piosenki uczniów Zespołu Szkół w Czeczewie (2005–2009) Antologia piosenki kaszubskiej (2010) Piakné Kaszëbë (2010) Cél daleczi (2010) Wiedno Kaszëbë (Banino 2012) Dwie stegnë (Banino 2017) Mój tusk (Banino 2018) Żegnôj swiat całi (2019) „Kaszubskie pieśni religijne” (2020)
Nagrody i odznaczenia Nagroda (w dziedzinie poezji) w Konkursie Literackim zorganizowanym przez Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie (1977) III nagroda (w dziedzinie poezji) w II Konkursie Literackim dla Debiutantów ogłoszonym przez Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie (1978) II nagroda w konkursie na piosenkę z tekstem kaszubskim - za muzykę do Ledze gadają (1979) II nagroda w konkursie na wiersz o tematyce zielonogórskiej (1982) III nagroda w konkursie poetyckim „Strofy dla miasta Tczewa” w Tczewie (1983) II nagroda w X Radomskiej Wiośnie Poetyckiej (1983) Wyróżnienie (wspólnie z Antonim Sutowskim) w konkursie literackim z okazji 60-lecia nadania praw miejskich Kartuzom za piosenkę Pochylam się nad pieśnią (1983) Skra Ormuzdowa – nagroda miesięcznika kulturalnego „Pomorania” (1992) Medal Stolema przyznany przez Klub Studencki Pomorania Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie za pomnażanie dorobku kulturalnego Pomorza (1993) Medal za upowszechnianie muzyki (1996) Medal im. Antoniego Abrahama „Srebrna tabakiera Abrahama” przyznany przez gdyński oddział Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego za promowanie kultury regionu pomorskiego i kaszubszczyzny (2004) Pomorska Nagroda Artystyczna najważniejsza nagroda Samorządu Województwa Pomorskiego skierowana do środowiska artystycznego Województwa Pomorskiego (2005) Medal Komisji Edukacji Narodowej – nadany przez Ministra Edukacji Narodowej za szczególne zasługi dla oświaty i wychowania (2009) Złoty Krzyż Zasługi (2015) Pomorska Nagroda Literacka „Wiatr od morza” za rok 2023 (2024)
Przypisy
Bibliografia S. Janke - Oderwać się od ziemi. „Pomerania”, 1992 nr 6. W. Frankowska - O kaszubskiej dyskografii. „Pomerania”, 1995 nr 11. E. Pryczkowski - Życiorys literacko-muzyczny. [w:] Procesje, Rumia 1997. E. Pryczkowski - Kompozytor, poeta i społecznik. „Dziennik Bałtycki”, 1998 nr 213. S. Janke - Bramy tajemnic. „Pomerania”, 2001 nr 10. Stachurski Jerzy [w:] Muzyka Kaszub. Materiały encyklopedyczne, pod. red. W. Frankowskiej (2005). T. Fopke - Współczesna muzyka kaszubska w służbie edukacji regionalnej. Przegląd dokonań XXI wieku [w:] Biuletyn Rady Języka Kaszubskiego, 2008. Portret ze słów i dźwięków. Jerzy Stachurski kompozytor, poeta, pedagog, społecznik, red. Lucyna Reiter-Szczygieł, Czeczewo 2019.
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku Kategoria:Absolwenci Politechniki Gdańskiej Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Gdańskiego Kategoria:Absolwenci Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu Kategoria:Ludzie urodzeni w Gdańsku Kategoria:Ludzie związani z Kaszubami Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita) Kategoria:Urodzeni w 1953