Ukraińska Premier-liha () – najwyższa w hierarchii klasa męskich ligowych rozgrywek piłkarskich na Ukrainie, będąca jednocześnie najwyższym szczeblem centralnym (I poziom ligowy), utworzona w 1992 roku i zarządzana przez Ukraińską Piłkarską Premier-lihę (UFPL), a wcześniej Ukraiński Związek Piłki Nożnej (FFU). Zmagania w jej ramach toczą się cyklicznie (co sezon) i przeznaczone są dla 16 najlepszych krajowych klubów piłkarskich. Jej triumfator zostaje Mistrzem Ukrainy, zaś najsłabsze drużyny są relegowane do Perszej lihi (II ligi ukraińskiej).
Historia Po uzyskaniu niepodległości w 1991 roku Ukraina zaczęła organizować własne rozgrywki piłkarskie (wcześniej zespoły ukraińskie występowały w mistrzostwach ZSRR). Pierwszy niepełny sezon ukraińskiej ekstraklasy rozegrano wiosną 1992 roku, kiedy to 20 zespołów podzielono na dwie grupy, w których walczono systemem dwurundowym. Zwycięzcy obydwu grup spotkali się w meczu finałowym o pierwsze, po odzyskaniu niepodległości, mistrzostwo Ukrainy. Dość niespodziewanie wygrał zwycięzca grupy A Tawrija Symferopol, która pokonała utytułowane Dynamo Kijów 1:0. W meczu o 3. miejsce Dnipro Dniepropetrowsk wygrał z Szachtarem Donieck 3:2. Od sezonu 1992/93 liga gra systemem jesień – wiosna, od sezonu 1996/97 w lidze dominują dwa zespoły Dynamo Kijów i Szachtar Donieck, które na przemian zdobywają mistrzostwo i wicemistrzostwo kraju. Do 2008 roku liga nazywała się Wyższa Liga (ukr. Вища ліга). W 2009 została założona Ukraińska Premier-liha. 6 lipca 2009 roku Premier-liha została zlikwidowana. Zdecydował o tym sąd administracyjny w Kijowie. Powodem była niezgodność organizacyjno-prawna rozgrywek z ukraińskim prawem. Rozwiązaniem problemu było „przerejestrowanie” rozgrywek już według norm ukraińskiego prawa.
Od sezonu 2014/2015 liga liczyła 14 zespołów. Od sezonu 2016/17 liczyła 12 zespołów. W sezonie 2020/2021 liga wróciła do 14 zespołów, a w 2021/2022 do 16 uczestników.
Sezon 2021/2022 został zakończony na nadzwyczajnym walnym zgromadzeniu Premier-lihi 26 kwietnia 2022 z powodu rosyjskiej inwazji na Ukrainę. Liga zdecydowała, że nie przyzna tytułu mistrzowskiego, ponieważ sezon zakończył się przedwcześnie, ale ligowa pozycja klubu zostanie wykorzystana do określenia kwalifikacji do europejskich pucharów.
System rozgrywek Obecny format ligi zakładający brak podziału na grupy obowiązuje od sezonu 1992/93.
Rozgrywki składają się z 26 kolejek spotkań rozgrywanych pomiędzy drużynami systemem kołowym. Każda para drużyn rozgrywa ze sobą dwa mecze – jeden w roli gospodarza, drugi jako goście. Po dwóch rundach rozgrywek zespoły z miejsc 1-6 przystąpiły do walki w trzeciej rundzie o mistrzostwo i europejskie puchary. Zespoły z miejsc 7-12 walczyły w trzeciej rundzie o utrzymanie. Pierwsza szóstka rozgrywa ze sobą mecze – u siebie oraz na wyjeździe. Dolna szóstka również rozgrywa ze sobą mecze – u siebie oraz na wyjeździe. Od sezonu 2020/2021 w lidze występuje 16 zespołów. W przeszłości liczba ta wynosiła od 12 do 20. Drużyna zwycięska za wygrany mecz otrzymuje 3 punkty (do sezonu 1993/94 2 punkty), 1 za remis oraz 0 za porażkę.
Zajęcie pierwszego miejsca po ostatniej kolejce spotkań oznacza zdobycie tytułu Mistrzów Ukrainy w piłce nożnej. Mistrz Ukrainy zdobywa prawo gry w Lidze Mistrzów UEFA. Druga drużyna zdobywa prawo uczestniczenia w eliminacjach do Ligi Mistrzów. Trzecia oraz czwarta drużyna zdobywają możliwość gry w Lidze Europy UEFA. Również zwycięzca Pucharu Ukrainy startuje w fazie grupowej Lidze Europy lub, w przypadku, w którym zdobywca krajowego pucharu zajmie miejsce w pierwszej dwójce – możliwość gry w eliminacjach do Ligi Europy otrzymuje również piąta drużyna klasyfikacji końcowej. Zajęcie 2 ostatnich miejsc wiąże się ze spadkiem drużyn do Pierwszej ligi.
W przypadku zdobycia tej samej liczby punktów, klasyfikacja końcowa ustalana jest na podstawie wyniku dwumeczu pomiędzy drużynami, w następnej kolejności, w przypadku remisu – na podstawie różnicy bramek w pojedynku bezpośrednim, następnie na podstawie ogólnego bilansu bramkowego osiągniętego w sezonie, większej liczby bramek zdobytych oraz w ostateczności za pomocą losowania.
Skład ligi w sezonie 2025/2026
Lista sezonów
Statystyka Tabela medalowa Mistrzostwo Ukrainy zostało do tej pory zdobyte przez 3 różne drużyny.
Stan po zakończeniu sezonu 2024/2025. Lp. Klub Miejsca na podium Zwycięskie sezony 16px 16px 16px 1. Dynamo Kijów 17 13 11992/93, 1993/94, 1994/95, 1995/96, 1996/97, 1997/98, 1998/99, 1999/00, 2000/01, 2002/03, 2003/04, 2006/07, 2008/09, 2014/15, 2015/16, 2020/21, 2024/25 2. Szachtar Donieck 15 13 12001/02, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2010/11, 2011/12, 2012/13, 2013/14, 2016/17, 2017/18, 2018/19, 2019/20, 2022/23, 2023/24 3. Tawrija Symferopol 1 0 01992 4. Dnipro Dniepropetrowsk 0 2 7 5. Czornomoreć Odessa 0 2 3 6. Metalist Charków 0 1 67. FK Ołeksandrija 0 1 18.SK Dnipro-1 0 1 09. Zoria Ługańsk 0 0 4 10. Metałurh Donieck 0 0 3 Krywbas Krzywy Róg 0 0 312. Worskła Połtawa 0 0 213. Karpaty Lwów 0 0 1
Piłkarze z największą liczbą zdobytych goli w Premier lidze Stan na 10 maja 2021Андрій Ярмоленко обійшов Шевченка в топ-10 бомбардирів чемпіонату України – UA-Футбол. Poz. Imię i nazwisko piłkarza Liczba goli Liczba gierBramkostrzelność 1 / Maksim Shatskix 124 341 0,38 2 Serhij Rebrow 123 261 0,47 3 Jewhen Sełezniow 116 240 0,48 4 Andrij Worobiej 105 315 0,335/ Júnior Moraes1021870,556 Andrij Jarmołenko992070,43 7 Ołeksandr Hajdasz 95 258 0,37 8 Ołeksandr Hładky 93 317 0,29 9 / Marko Dević 90 219 0,41 10 Serhij Mizin 90 342 0,26
Dla piłkarzy, którzy strzelili w lidze ponad 100 bramek został założony Klub 100 (Klub Serhija Rebrowa). Liczbę ponad 100 jako pierwszy przekroczył Serhij Rebrow. Oprócz Klubu Serhija Rebrowa istnieje również Klub Tymerłana HusejnowaКлуб Тимерлана Гусейнова или Клуб Сергея Реброва, кто первый!? – dla piłkarzy, którzy strzelili minimum 100 goli w rozgrywkach Mistrzostw i Pucharu Ukrainy, europejskich Pucharów oraz oficjalnych i towarzyskich meczach narodowej reprezentacjiLista najlepszych strzelców Ukraińskiej Premier Lihi Stan na 2009..
Piłkarze z największą liczbą występów w Premier lidze
Stan na 27 listopada 2016 Poz. Imię i nazwisko piłkarza Liczba gier Pozycja 1 Ołeksandr Szowkowski 426 bramkarz 2 Ołeh Szełajew 412 pomocnik 3 Ołeksandr Czyżewski 401 obrońca 4 Ołeksandr Horiainow 391 bramkarz 5 Wiaczesław Czeczer 378 obrońca 6 Serhij Nazarenko 373 pomocnik 7 Serhij Szyszczenko 363 napastnik/pomocnik 8 Rusłan Kostyszyn 359 napastnik/pomocnik 9 Rusłan Rotań 357 pomocnik 10 Serhij Zakarluka 356 pomocnik
Dla piłkarzy, którzy rozegrali w lidze ponad 300 gier został założony Klub 300 (Klub Ołeksandra Czyżewskiego). Liczbę ponad 300 jako pierwszy przekroczył Ołeksandr Czyżewski.
Trenerzy z największą liczbą tytułów w Premier lidze Stan na 16 maja 2016 Poz. Imię i nazwisko trenera Klub(y)15px15px15px 1 Mircea LucescuSzachtar 8 4 – 2 Walery Łobanowski†Dynamo 5 1 – 3 Jożef SaboDynamo 2 1 – 4 Ołeksij MychajłyczenkoDynamo 2 – – Serhij RebrowDynamo 2 – – 6 Jurij SiominDynamo 1 3 – 7 Mykoła PawłowDynamo(1)Dnipro 1 1 1 8 Anatolij DemjanenkoDynamo 1 1 – 9 Anatolij Zajajew†Tawrija 1 – – Mychajło FomenkoDynamo 1 – – Nevio ScalaSzachtar 1 – –
Trenerzy z największą liczbą meczów w Premier lidze Stan na 16 maja 2016All coaches. Poz. Imię i nazwisko trenera Liczba gier1 Myron Markewycz 6202 Mykoła Pawłow 5463 Mircea Lucescu 3554 Witalij Kwarciany 3085 Wałerij Jaremczenko 2976 Mychajło Fomenko 2947 Ołeh Taran 2738 Semen Altman 2499 Wjaczesław Hrozny 21410 Ołeksandr Iszczenko 204
Arbitrzy z największą liczbą sędziowanych meczów w Premier lidze Stan na 29 listopada 2016All referees. Poz. Imię i nazwisko arbitra Miasto Liczba gier1 Serhij Szebek Kijów 2262 Witalij Hodulan Odessa 2023 Wasyl Melnyczuk Symferopol 1904 Ihor Iszczenko Chmielnicki / Kijów 1875 Ihor Jarmenczuk Kijów 1766 Andrij Szandor Lwów 1507 Wałerij Onufer Użhorod 1418 Serhij Tatulan Kijów 1379 Serhij Dziuba Kijów 136 10 Anatolij Żosan Chersoń 134 Ihor Chiblin Chmielnicki
Plebiscyt Premier-lihi Plebiscyt Premier-lihi – coroczny plebiscyt organizowany od 2009 przez Ukraińską Piłkarską Premier-lihę oraz witrynę UA-Football. Początkowo plebiscyt przeprowadzano w pięciu kategoriach: Najlepszy Piłkarz, Najlepszy Strzelec, Najlepszy Trener, Najlepszy Arbiter i Drużyna Fair PlayКлуби ПЛ визначили лауреатів сезону., w 2010 pojawiła się kategoria Najlepszy Bramkarz., w 2011 Najlepszy Młody Piłkarz.
Najlepszy piłkarz 2008/09: Darijo Srna (Szachtar Donieck) 2009/10: Darijo Srna (Szachtar Donieck) 2010/11: Willian (Szachtar Donieck) 2016/17: Andrij Jarmołenko (Dynamo Kijów) 2017/18: Marlos (Szachtar Donieck)
Król strzelców 2008/09: Ołeksandr Kowpak (Tawrija Symferopol) 2009/10: Artem Miłewski (Dynamo Kijów) 2010/11: Jewhen Sełezniow (Dnipro Dniepropetrowsk) 2011/12: Maicon Pereira de Oliveira (Wołyń Łuck) / Jewhen Sełezniow (Szachtar Donieck) 2012/13: Henrich Mychitarian (Szachtar Donieck) 2013/14: Luiz Adriano (Szachtar Donieck) 2014/15: Alex Teixeira (Szachtar Donieck) / Eric Bicfalvi (Wołyń Łuck) 2015/16: Alex Teixeira (Szachtar Donieck) 2016/17: Andrij Jarmołenko (Dynamo Kijów) 2017/18: Facundo Ferreyra (Szachtar Donieck) 2018/19: Júnior Moraes (Szachtar Donieck) 2019/20: Júnior Moraes (Szachtar Donieck)
Najlepszy trener 2005/06: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2007/08: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2008/09: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2009/10: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2010/11: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2011/12: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2012/13: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2013/14: Mircea Lucescu (Szachtar Donieck) 2016/17: Paulo Fonseca (Szachtar Donieck) 2017/18: Paulo Fonseca (Szachtar Donieck)
Najlepszy arbiter 2008/09: Andrij Szandor (Lwów) 2009/10: Wiktor Szwecow (Odessa) 2010/11: Wiktor Szwecow (Odessa) 2016/17: Anatolij Abduła (Charków)
Drużyna Fair Play 2008/09: Dynamo Kijów
Najlepszy bramkarz 2009/10: Andrij Piatow (Szachtar Donieck) 2010/11: Ołeksandr Szowkowski (Dynamo Kijów) 2016/17: Andrij Piatow (Szachtar Donieck)
Najlepszy młody piłkarz 2010/11: Jewhen Konoplanka (Dnipro Dniepropetrowsk) 2016/17: Artem Dowbyk (Dnipro Dniepropetrowsk)
Jubileuszowe bramki 1: 06.03.1992 – Anatolij Muszczynka (Karpaty Lwów) 1 000: 14.08.1993 – Ołeh Matwiejew (Szachtar Donieck) 2 000: 08.11.1994 – Serhij Konowałow (Dnipro Dniepropetrowsk) 3 000: 06.05.1996 – Wołodymyr Mozoluk (Wołyń Łuck) 4 000: 01.09.1997 – Serhij Rebrow (Dynamo Kijów) 5 000: 17.06.1999 – Andrij Hołowko (Worskła Połtawa) 6 000: 15.04.2001 – Ołeksandr Hołowko (Dynamo Kijów) 7 000: 11.05.2003 – Ołeksandr Rykun (Illicziweć Mariupol) 8 000: 06.03.2005 – Maksim Shatskix (Dynamo Kijów) 9 000: 12.11.2006 – Serhij Nazarenko (Dnipro Dniepropetrowsk) 10 000: 03.10.2008 – Rusłan Rotań (Dnipro Dniepropetrowsk) 11 000: 09.07.2010 – Andrij Szewczenko (Dynamo Kijów) 12 000: 11.12.2011 – Luiz Adriano (Szachtar Donieck)UA-Футбол. Carpe diem. Луис Адриано стал автором 12000-го гола элитного дивизиона..
Frekwencja na stadionach Początkowo nie była zbyt wysoka. W latach 1992–1998 wynosiła 5500-6000 widzów na mecz. Spowodowane to było przede wszystkim opustoszeniem trybun Dynama Kijów, na które w latach 80. chodziło przeciętnie 50–60 tys. widzów, a po 1992 r. ok. 4000-5000. Od 1998 r. liczba widzów powoli rośnie i od 7500 w sezonie 1998/1999 skoczyła do 9700 w sezonie 2002/2003. Obecnie średnia widzów w lidze ukraińskiej waha się pomiędzy 7500 a 9500 na mecz. Najwięcej fanów ogląda Szachtara Donieck – ok. 20 tys. i Karpaty Lwów. Dużo widzów odwiedza też stadiony Metalista Charków i Zorii Ługańsk. Mecze Dynama Kijów nadal ogląda mało, jak na tak wielki klub, widzów (ok. 7000-10 000), czego głównym powodem była do 2007 r. bardzo liczna obecność pododdziałów ukraińskiego MSW, które infiltrowało kibiców i często ich atakowało.
Polacy w najwyższej lidze ukraińskiej