Wyścig na 100 metrów stylem dowolnym mężczyzn był jedną z konkurencji pływackich rozgrywanych podczas V Igrzysk Olimpijskich w Sztokholmie. Wystartowało 34 (z 62 zgłoszonych) zawodników z dwunastu reprezentacji.

Obrońcą tytułu olimpijskiego był Amerykanin Charles Daniels, zdobywca złota na tym dystansie na Olimpiadzie Letniej w Atenach w 1906 roku i na IV Letnich Igrzyskach Olimpijskich w Londynie w 1908 roku. Na początku 1912 roku Daniels był także rekordzistą świata na 110 jardów stylem dowolnym czasem 1:02,8 ustanowionym 15 kwietnia 1910 roku w Nowym Jorku. Ostatecznie Amerykanin zakończył swoją karierę sportową przed igrzyskami w Sztokholmie, a rolę pretendenta do złotego medalu przejął Niemiec Kurt Bretting, który 6 kwietnia 1912 roku, pobił rekord Amerykanina o 0,4 sekundy.

Ekipie Amerykańskiej przewodził mało znany zawodnik Duke Kahanamoku. Nie startował on w mistrzostwach krajowych z powodów czysto logistycznych – podróżowanie z Hawajów na kontynent nie było wtedy proste, lecz prawdopodobnie Amerykanin ustanawiał rekordowe czasy w swoim miejscu zamieszkania.

Doszło do pewnych kontrowersji w fazie półfinałowej, które rozpisane zostały na wieczór 7 lipca, zaledwie kilka godzin po wyścigach ćwierćfinałowych. Jednak zawodnicy amerykańscy, którzy zakwalifikowali się do półfinałów nie stawili się na starcie, myśląc, iż wyścigi popołudniowe kwalifikują ich do finału, który miał zostać rozegrany 9 lipca. Sędziowie pozwolili zorganizować dodatkowy wyścig dla Amerykanów i dla włoskiego zawodnika Mario Massy, który ominął start w ćwierćfinale z powodu „nieporozumienia”. Sędziowie jednak postawili warunek, że zwycięzca dodatkowego wyścigu zakwalifikuje się do finału wyłącznie w przypadku osiągnięcie lepszego czasu niż trzeci zawodnik w pierwszego półfinału. Ostatecznie Kahanamoku nie tylko osiągnął lepszy czas niż trzeci zawodnik, lecz wyrównał rekord świata Kurta Bettinga. W finale Hawajczyk z łatwością zdobył złoty medal.

Rekordy Rekord świata Kurt Bretting (GER) 1:02,4 Bruksela (BEL) 6 kwietnia 1912Rekord olimpijski Charles Daniels (USA) 1:05,6 Londyn (GBR) 20 lipca 1908

Wyniki Eliminacje Tuż przed rozpoczęciem eliminacji doszło do ponownego losowania składów poszczególnych wyścigów. Początkowo do zawodów zgłoszeni byli jeszcze: Emanuel Prüll (przed ponownym losowaniem wylosowany do wyścigu 1), Max Rosenfeld (wyścig 1), Marcel Pernot (wyścig 5), Béla Las-Torres (wyścig 8), Mario Portolongo (wyścig 8), Bengt Wallin (wyścig 8), Leo Goodwin (wyścig 1) i Leslie Rich (wyścig 8).

Ostatecznie do eliminacji w dniu 7 lipca 1908 przystąpiło 34 zawodników, którzy zostali podzieleni na 8 wyścigów. Awans uzyskiwało dwóch najlepszych z każdego wyścigu (Q) oraz najszybszy z zawodników z trzeciego miejsca (q). W przypadku identycznego wyniku dwóch lub więcej zawodników nie rozgrywano barażu - obaj pływacy przechodzili dalej

Wyścig 1 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. László Beleznai 1:08,0 Q 2. Robert Andersson 1:09,4 Q 3. Andreas Asimakopulos 1:15,4 4. Herbert von Kuhlberg – George Hodgson Jacques Martin

Wyścig 2 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Kurt Bretting 1:07,0 Q 2. Paul Radmilovic 1:10,4 Q 3. Theodore Tartakover 1:12,2 4. Jules Wuyts 1:13,6 – Henri Decoin Attilio Bellezza George Godfrey Eben Cross

Wyścig 3 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Leslie Boardman 1:06,0 Q 2. Nicholas Nerich 1:07,6 Q 3. John Derbyshire 1:09,2 4. - 6. Davide Baiardo Walther Binner Alajos Kenyery – Josef Scheibler Henri Dubois József Munk Richard Frizell

Wyścig 4 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Perry McGillivray 1:04,8 Q, 2. Cecil Healy 1:05,2 Q 3. Kenneth Huszagh 1:06,2 q 4. Erik Andersson 5. Georg Kunisch – Heinrich Brandstetter Jean Roldes Otto Kühne

Wyścig 5 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Duke Kahanamoku 1:02,6 Q, 2. William Longworth 1:05,2 Q 3. Harry Hebner 1:10,4 4. Gérard Meister 1:16,6 – Jenő Rimanóczy Virgilio Bellazza

Wyścig 6 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Harold Hardwick 1:05,8 Q 2. Max Ritter 1:08,0 Q 3. Herman Meyboom 1:15,4 4. James Reilly – Otto Scheff Jean Martin

Wyścig 7 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Walter Ramme 1:09,2 Q 2. Mario Massa 1:11,8 Q Harald Julin 1:11,8 Q 4. John Johnsen 1:19,2 – Aldo Cigheri Mike McDermott

Wyścig 8 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Erik Bergqvist 1:13,4 Q 2. Georges Rigal 1:17,8 Q 3. László Szentgróthy – Aleksiej Andriejew

Ćwierćfinały Ćwierćwinały rozegrano 7 lipca 1912. Awans uzyskiwało dwóch najlepszych z każdego wyścigu (Q) oraz najszybszy z zawodników na trzecim miejscu (q).

Ćwierćfinał 1 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Kurt Bretting 1:04,2 Q 2. William Longworth 1:05,2 Q 3. Harold Hardwick 1:06,0 4. Robert Andersson – Georges Rigal László Beleznai

Ćwierćfinał 2 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Duke Kahanamoku 1:03,8 Q 2. Walter Ramme 1:07,8 Q 3. Max Ritter 1:08,8 Nicholas Nerich 1:08,8 – Erik Bergqvist Harald Julin

Ćwierćfinał 3 Z powodu nieporozumienia w ćwierćfinale nie wystąpił włoski zawodnik Mario Massa, został on jednak później dopuszczony do dodatkowego półfinału razem z pływakami amerykańskimi. Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Kenneth Huszagh 1:04,2 Q 2. Perry McGillivray 1:04,4 Q 3. Cecil Healy 1:04,8 q 4. Leslie Boardman 1:05,4 5. Paul Radmilovic 1:19,0 – Mario Massa ,

Półfinały Dwa półfinały planowano rozegrać 7 lipca 1912 o godzinie 20:00, z których awans mieli uzyskać dwaj najlepsi zawodnicy (Q) i najszybszy z trzeciego miejsca (q). Z powodu zawiłości regulaminowych na starcie nie zjawili się jednak pływacy amerykańscy, którzy byli przekonani, że wcześniej zapewnili sobie awans do finału. Ostatecznie po protestach i wstawieniu się między innymi Cecila Healy'ego zorganizowany został dodatkowy półfinał 9 lipca, do którego dopuszczeni zostali reprezentanci Stanów Zjednoczonych oraz Włoch Mario Massa, który z powodu nieporozumienia nie pojawił się w wyścigu ćwierćfinałowym. Organizatorzy zastrzegli jednak, że zwycięzcy dodatkowego półfinału uzyskają awans wyłącznie gdy uzyskają czas lepszy od zawodnika sklasyfikowanego na trzecim miejscu w pierwszym półfinale.

Półfinał 1 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Cecil Healy 1:05,6 Q 2. Walter Ramme 1:05,6 Q 3. William Longworth 1:06,2

Półfinał 2 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Kurt Bretting 1:04,6 Q

Półfinał 3 Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi 1. Duke Kahanamoku 1:02,4 Q, = 2. Kenneth Huszagh 1:06,2 Q 3. Perry McGillivray 1:06,2 – Mario Massa

Finał Finał rozegrano 10 lipca 1912. Duke Kahanamoku prowadził niemal od startu, a dotychczasowy rekordzista świata Kurt Bretting ani przez chwilę nie stanowił dla niego zagrożenia ostatecznie kończąc wyścig bez medalu. William Longworth nie pojawił się na starcie z powodu infekcji zatok.

Miejsce Zawodnik Kraj Wynik Uwagi Duke Kahanamoku 1:03,4 Cecil Healy 1:04,6 Kenneth Huszagh 1:05,6 4. Kurt Bretting 1:05,8 5. Walter Ramme 1:06,4 – William Longworth

Bibliografia

Kategoria:Pływanie na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1912