Diecezja Kabgayi (łac. Dioecesis Kabgayensis, ang. Diocese of Kabgayi) – rzymskokatolicka diecezja ze stolicą w Muhandze, w Rwandzie. Dawniej archidiecezja. Jest sufraganią archidiecezji kigalijskiej. Najstarsze rwandyjskie biskupstwo.

W 2021 na terenie diecezji pracowało 63 zakonników i 247 sióstr zakonnych.

Historia 25 kwietnia 1922 mocą decyzji papieża Piusa XI wyrażonej w brewe Exigit apostolicum erygowano wikariat apostolski Rwandy. Była to pierwsza jednostka administracyjna Kościoła ustanowiona na terenie dzisiejszej Rwandy. Dotychczas tereny nowego wikariatu należały do wikariatu apostolskiego Kivu (obecnie archidiecezja Gitegi w Burundi).

14 lutego 1952 powstał drugi rwandyjski wikariat apostolski - Nyundo (obecnie diecezja Nyundo). W tym samym dniu omawiana jednostka zmieniła nazwę na wikariat apostolski Kabgayi.

10 listopada 1959 wikariat apostolski Kabgayi podniesiono do godności archidiecezji i stolicy metropolii.

W latach 60. XX w. nastąpił rozrost Kościoła w Rwandzie. W wyniku tego z archidiecezji Kabgayi wydzieliły się: 20 grudnia 1960 - diecezja Ruhengeri 11 września 1961 - diecezja Astrida (obecnie diecezja Butare) 5 września 1968 - diecezja Kibungo.

10 kwietnia 1976 na części terenów archidiecezji erygowano archidiecezję kigalijską. W tym samym dniu arcybiskupstwo Kabgayi stało się diecezją. Stolicę metropolii przejęło Kigali.

5 listopada 1981 część parafii diecezji Kabgayi weszło w skład powstałej w tym dniu diecezji Byumba.

We wrześniu 1990 diecezję odwiedził papież Jan Paweł II.

Ordynariusze Obecnie biskupem Kabgayi jest Balthazar Ntivuguruzwa. Urząd ten sprawuje od 2 maja 2023.

Biskup Kabgayi Thaddée Nsengiyumva został zamordowany w 1994 podczas ludobójstwa w Rwandzie.

wikariusze apostolscy Rwandy Léon-Paul Classe MAfr (1922 – 1945) Laurent-François Déprimoz MAfr (1945 – 1952)

wikariusze apostolscy Kabgayi Laurent-François Déprimoz MAfr (1952 – 1955) André Perraudin MAfr (1955 – 1959)

Arcybiskup Kabgayi André Perraudin MAfr (1959 – 1976)

Biskupi Kabgayi André Perraudin MAfr (1976 – 1989) Thaddée Nsengiyumva (1989 – 1994) ks. André Sibomana (1994 – 1996) administrator apostolski Anastase Mutabazi (1996 – 2004) Smaragde Mbonyintege (2006 – 2023) Balthazar Ntivuguruzwa (2023 – nadal)

Bibliografia Giga-Catholic Catholic-Hierarchy , AAS 14 (1922), s. 373

Kabgayi Kategoria:Muhanga