Szczur, seramoszczur (Rattus) – rodzaj ssaków z podrodziny myszy (Murinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae), obejmujący kilkadziesiąt gatunków. Do najbardziej rozpowszechnionych należą, występujące również w Polsce, szczur śniady i szczur wędrowny, a także występujący w południowo-wschodniej Azji i na wyspach Pacyfiku szczur polinezyjski.
Rozmieszczenie geograficzne Szczury występują na wszystkich kontynentach oprócz Antarktydy. Z ludźmi dotarły także na wiele wysp i archipelagów położonych na oceanach.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 65–300 mm, długość ogona 77–330 mm, długość ucha 14,6–27 mm, długość tylnej stopy 17–50 mm; masa ciała 22–540 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1803 roku niemiecki przyrodnik i anatom Johann Fischer von Waldheim w książce swojego autorstwa zatytułowanej Narodowe Muzeum Historii Naturalnej w Paryżu: od początków do obecnej świetności. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) szczur wędrowny (R. norvegicus).
Etymologia Rattus (Ruttus): ‘szczur’. Acanthomys: akantha ‘kolec, cierń’, od ακη akē ‘punkt’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Acanthomys leucopus . Epimys (Epinomys): gr. επι epi ‘w pobliżu, blisko’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy: Mus rattus . Stenomys: gr. στηνος stēnos ‘wąski, cienki’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Mus verecundus . Christomys: Wyspa Bożego Narodzenia (); gr. μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Mus macleari . Cironomys: gr. κειρω keirō ‘obciąć, ostrzyc’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Rattus hoogerwerfi . Geromys: gr. γηρας gēras ‘starość’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Mus gestri (= Mus sordidus ). Mollicomys: łac. mollis ‘miękki, delikatny’; gr. μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Mus hoffmanni . Octomys: gr. οκτω oktō ‘osiem’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Mus concolor (= Mus exulans ). Pullomys: ‘ciemnego koloru’; gr. μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Mus pulliventer (= Mus rattus ). Togomys: Togo, Afryka Zachodnia; gr. μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Togomys melanoderma (= Mus exulans ).
Podział systematyczny Szeroki zakres zmienności morfologicznej uniemożliwia obecnie obiektywną ogólną diagnozę i najprawdopodobniej takson ten składa się z kilku monofiletycznych klastrów. Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie i wymarłe po 1500 roku gatunki: