thumb|240px Tulosesus impatiens (Fr.) D. Wächt. & A. Melzer – gatunek grzybów należący do rodziny kruchaweczkowatych (Psathyrellaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Tulosesus, Psathyrellaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten opisałw 1821 r. Elias Fries nadając mu nazwę Agaricus impatiens. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadali mu w 2020 r. D. Wächt. i A. Melzer. Synonimy naukowe:
Władysław Wojewoda w 2003 r. nadał mu polską nazwę czernidłak szaroblaszkowy. Badania z zakresu filogenetyki molekularnej wykazały jednak, że rodzaj Coprinus nie był taksonem monofiletycznym i należy go rozbić na rodzaje Coprinus (sensu stricto), Coprinopsis, Coprinellus, a także kilka innych. Tak więc nazwa podana przez W. Wojewodę stała się niespójna z nazwą naukową.
Morfologia Kapelusz Średnica 1,5–4 cm. U młodych owocników ma kształt walcowaty lub jajowaty, u dojrzałych szeroko stożkowaty. Powierzchnia jest higrofaniczna i głęboko żłobkowana, niemal do środka kapelusza. Brzeg kapelusza ostry, wierzchołek zawsze pomarańczowy lub czerwonobrązowy, pozostała część kapelusza podczas suchej pogody jest szaro cielista, podczas wilgotnej ma kolor od ochrowego do pomarańczowobrązowego. Blaszki Szerokie i szeroko przyrośnięte, o ostrzach jasnych i płatkowatych. U młodych okazów mają kolor kremowocielisty, ale szybko stają się coraz ciemniejsze; początkowo brązowoszare, później ciemno purpurowobrązowe. Trzon Wysokość 5–9 cm, grubość 2–4 mm. Jest walcowaty, kruchy i pusty. Powierzchnia gładka, biaława i jedwabista z delikatnymi podłużnymi włókienkami. Podstawa trzonu w kolorze szarym i pilśniowata. Miąższ Cienki, białawy, bez wyraźnego smaku i zapachu. Wysyp zarodników Czarnobrązowy. Zarodniki elipsoidalne, cienkościenne, o ostrym wierzchołku. Rozmiar 9–12 × 5–6 μm.
Występowanie i siedlisko Występuje w Ameryce Północnej i w Europie. W Ameryce jest dość rzadki, w Polsce jego częstość występowania i rozprzestrzenienie wymagają badań.
Rośnie w wilgotnych lasach liściastych, głównie pod bukami, na glebach o odczynie obojętnym lub zasadowym.
Znaczenie Saprotrof, grzyb niejadalny.
Przypisy
Kategoria:Kruchaweczkowate Kategoria:Mykobiota Polski