Tadeusz Franciszek Struś, ps. Kaktus (ur. 17 września 1908 w Mariance koło Radomska, zm. 17 sierpnia 1991 w Wyszkowie) – major saperów Wojska Polskiego.
Życiorys Tadeusz Struś urodził się w rodzinie ziemiańskiej wywodzącej się z Podola i dzierżawiącej majątek Marianka koło Radomska. Pochodził ze znanego w historii Polski rodu Strusiów pieczętującego się herbem Korczak. Uczęszczał do szkoły podstawowej w Gorzkowicach, a następnie do Gimnazjum Humanistycznego w Radomsku.
W 1926 wstąpił do Szkoły Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej na roczny (unitarny) kurs dla kandydatów, którzy zamierzali pozostać w zawodowej służbie wojskowej. W 1927 został przyjęty do Oficerskiej Szkoły Inżynierii w Warszawie. 15 sierpnia 1929, po ukończeniu II roku nauki, został mianowany na stopień podporucznika ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1929 w korpusie oficerów inżynierii i saperów z równoczesnym wcieleniem do kadry oficerów saperów. Po ukończeniu szkoły otrzymał przydział do 7 batalionu saperów w Poznaniu. W 1935 został „odkomenderowany” na Wydział Mechaniczny Politechniki Warszawskiej. Do wybuchu wojny ukończył 4 lata pięcioletnich studiów. W czasie studiów był przydzielony do Komendy Miasta Warszawa. Na stopień kapitana został mianowany ze starszeństwem z dniem 19 marca 1939 i 34. lokatą w korpusie oficerów saperów, grupa liniowa.
W kampanii wrześniowej 1939 dowodził 46 batalionem saperów. Został zgarnięty przez oddziały sowieckie do niewoli w okolicach Gródka Jagiellońskiego, z której udało mu się uciec. Ukrywał się w okolicach Rakowa, gdzie w latach 1940–1942 prowadził tajne nauczanie. W 1942 zaprzysiężony w AK. W 1943 objął stanowisko szefa referatu saperów i kierownika dywersji w Inspektoracie Sandomierz AK.
W czasie Akcji „Burza” i „Zemsta”, objął funkcję szefa saperów 2 Dywizji Piechoty Legionów AK, którą pełnił w okresie 26 lipca – 12 października 1944. Z dniem 12 października objął dowództwo zgrupowania batalionowego złożonego z żołnierzy byłego II i III batalionu 2 pułku piechoty Legionów AK (4, 7, 9 kompania) pochodzących z terenów Obwodów Opatów i Sandomierz zajętych przez Armię Czerwoną. Pierwotnie zgrupowanie miało wrócić na teren swoich macierzystych obwodów. Wobec braku możliwości przejścia frontu, Zgrupowanie „Kaktusa" kluczyło pomiędzy jednostkami niemieckimi, w lasach siekierzyńskich, aż do czasu demobilizacji 5 grudnia 1944. W styczniu 1945 objął stanowisko Inspektora AK Częstochowa.
Po wkroczeniu Armii Czerwonej organizował organizację NIE na terenie Częstochowy. Aresztowany w marcu 1945 przez NKWD. Zdołał zbiec z więzienia w czerwcu 1945. Pomiędzy wrześniem 1945 a 1974 pracował w szkołach średnich na Dolnym Śląsku jako nauczyciel przedmiotów zawodowych oraz w różnych zakładach przemysłowych m.in. w Kluczborku i Wyszkowie. Po jego śmierci, jego imieniem nazwano jedną z ulic miasta Wyszkowa.
Awanse podporucznik – 15 sierpnia 1929 ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1929 i 13. lokatą w korpusie oficerów inżynierii i saperów porucznik – 1 kwietnia 1933 kapitan – 1939 major – prawdopodobnie od stycznia 1945Jerzy Władysław Więckowski, "Podobwód Armii Krajowej Klimontów "CZEREMCHA" (zarys dziejów)", Kraków 2009, PHU SzostakDruk, Staszowskie Towarzystwo Kulturalne, str 393..
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Romuald Trzmiel, Pamięci majora Tadeusza Strusia, dowódcy Armii Krajowej, „Nowy Wyszkowiak” nr 8/99 z 19 lutego 1999 r. Tadeusz Struś, oprac. Marek Filipowicz, Justyna Pochmara, Wyszków Viscobar Elżbieta Szczuka, Człowiek niezwykłej prawości i religijności – wspomnienie o Tadeuszu Strusiu, „Nowy Wyszkowiak” nr 15 z 9 kwietnia 1999 roku
Kategoria:Kapitanowie saperów II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie związani z Wyszkowem Kategoria:Oficerowie 2. Dywizji Piechoty Legionów Armii Krajowej Kategoria:Oficerowie 7 Pułku (batalionu) Saperów Wielkopolskich Kategoria:Polscy nauczyciele przedmiotów zawodowych Kategoria:Uczestnicy akcji „Burza” Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1908 Kategoria:Zmarli w 1991