Konstancja (ur. zap. między 1268 a 1280K. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, s. 142. O. Balzer, Genealogia Piastów, Kraków 2005, s. 628, datował narodziny Konstancji na czas między 1269 a 1287. Z kolei S.A. Sroka, Konstancja, [w:] K. Ożóg, S. Szczur, Piastowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1999, s. 222, przyjął, że Konstancja przyszła na świat między 1277 a 1288., zm. 8 sierpnia 1331) – księżniczka inowrocławska, opatka w Trzebnicy, córka księcia inowrocławskiego Ziemomysła i księżniczki pomorskiej Salomei.
Życiorys Pochodzenie Ojcem Konstancji był książę inowrocławski ZiemomysłFelicjan Kozłowski błędnie uważał Konstancję za córkę Kazimierza I kujawskiego bądź Siemowita dobrzyńskiego. Zob. O. Balzer, Genealogia Piastów, Kraków 2005, s. 628., rodzony brat księcia krakowskiego Leszka Czarnego i przyrodni Władysława Łokietka, późniejszego króla polskiego, zaś matką córka księcia tczewskiego Sambora II, Salomea. Konstancja miała pięcioro rodzeństwa: Leszka, Przemysła i Kazimierza, zmarłą w dzieciństwie Eufemię oraz Fenennę, która została żoną króla węgierskiego Andrzeja IIIK. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, tablica genealogiczna ze ss. 260–261.. Badacze nie wykluczają, że Konstancja była najstarszym dzieckiem księcia, jednak fakt, że została ona przeznaczona do zakonu osłabia tę hipotezęK. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, s. 143, umownie umieścił Konstancję na czwartym miejscu wśród potomków Ziemomysła, po Eufemii, Fenennie i Leszku. S.A. Sroka, Konstancja, [w:] K. Ożóg, S. Szczur, Piastowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1999, s. 222, uznał księżniczkę za najmłodszą córkę Ziemomysła.. Z całą pewnością była starsza od swego brata Kazimierza. Imię księżniczki nawiązuje do jej babki Konstancji, córki Henryka PobożnegoK. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, s. 142..
Opatka w Trzebnicy Najpóźniej w 1300W momencie spisania Genealogii św. Jadwigi w 1300 lub 1301, Konstancja była już opatką trzebnicką. Według wiadomości później kroniki trzebnickiej Konstancja pełniła funkcję opatki przez 31 lat. Jeżeli informacja ta jest wiarygodna, Konstancja wstąpiła do klasztoru właśnie w 1300. Zob. K. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, ss. 142–143. O. Balzer, Genealogia Piastów, Kraków 2005, s. 628, uważał, że Konstancja została opatką po 1 marca 1300. Wynikało to z przyjęcia przez niego błędnej daty zgonu poprzedniej ksieni Anny, córki Bolesława Rogatki, która w rzeczywistości zmarła najpóźniej w lipcu 1284. Zob. K. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, s. 143. Konstancja objęła funkcję opatki w klasztorze cysterskim w Trzebnicy. Zanim została opatką przybywała najprawdopodobniej przez pewien czas w klasztorze trzebnickim bądź, co mniej prawdopodobne, w innym żeńskim klasztorze cysterskimK. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, s. 143, przyp. 775, brał pod uwagę klasztor cysterski w Owińskach jako miejsce przebywania Konstancji przed objęciem funkcji opatki trzebnickiej.. Aby osiągnąć godność opatki należało mieć ukończone 30 lat, jednak osoby pochodzenia dynastycznego często korzystały z dyspensy papieskiej, która pozwalała na objęcie tej funkcji wcześniej. Obejmując funkcję opatki, Konstancja miała zapewne ukończone co najmniej 20 lat. Po raz pierwszy jako ksieni trzebnicka Konstancja wystąpiła w dokumencie z 28 listopada 1309O. Balzer, Genealogia Piastów, Kraków 2005, s. 628.. W żadnym z dokumentów nie jest wspomniana jako córka Ziemomysła, jednak ze względu na wiek księżniczki przyjmuje się, że chodzi właśnie o nią. W 1313 klasztor trzebnicki uzyskał bullę papieską, która gwarantowała zakonowi dziesięcinę z jego posiadłościS.A. Sroka, Konstancja, [w:] K. Ożóg, S. Szczur, Piastowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1999, ss. 222–223.. W 1322 dobra klasztorne ucierpiały na skutek wojny między książętami głogowskimi a innymi książętami śląskimi. Król Polski Władysław Łokietek, będący zarazem stryjem Konstancji, obiecał opatce wynagrodzenie poniesionych stratS.A. Sroka, Konstancja, [w:] K. Ożóg, S. Szczur, Piastowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1999, s. 223.. Ostatnia wzmianka na temat Konstancji pochodzi z dyplomatu z 18 maja 1323.
Kielich Konstancji Dalszy ślad działalności Konstancji przekazał pozłacany kielich ufundowany przez nią w 1330 dla kościoła trzebnickiego i odnowiony przez późniejszą ksienię Katarzynę Pawłowską. Na kielichu został wygrawerowany napis: „Konstancja, księżna kujawska, opatka trzebnicka, poleciła mnie wykonać 1330”(łac.) Constantia, ducissa Cuiaviensis, abbatissa Treb., fieri me fecit 1330. Za: S.A. Sroka, Konstancja, [w:] K. Ożóg, S. Szczur, Piastowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1999, s. 223..
Zgodnie z przekazem Nekrologu Trzebnickiego Konstancja zmarła 8 sierpnia 1331. Przypuszcza się, że jako długoletnia ksieni trzebnicka została pochowana w tamtejszym kościele klasztornymK. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Poznań – Wrocław 2001, s. 143. S. A. Sroka, Konstancja, [w:] K. Ożóg, S. Szczur, Piastowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1999, s. 223, podał informację o miejscu pochówku Konstancji jako pewnik.. Tradycja zakonna zachowana w XVIII-wiecznym źródle wspomina Konstancję jako kobietę o dobrym sercu.
Genealogia
Kazimierz I kujawskiur. 1210/1213zm. 14 XII 1267 Konstancja wrocławskaur. przed 1227zm. 21 lub 23 II 1257 Sambor IIur. ok. 1205/1207zm. 9 lub 10 I zap. 1280 Matylda meklemburskazm. 23 XI 1270 Ziemomysł inowrocławskiur. ok. 1245/1248zm. X/24 XII 1287 Salomea pomorskaur. przed 1250zm. 3 X 1314
Konstancjaur. ok. 1268/1280zm. 8 VIII 1331
Opracowano na podstawie: K. Jasiński, Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Wydawnictwo Historyczne, Poznań – Wrocław 2001; E. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, Książnica Pomorska, Szczecin 2005; B. Śliwiński, Poczet książąt gdańskich, Marpress, Gdańsk 2006.
Przypisy
Bibliografia Balzer O., Genealogia Piastów, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2005, , ss. 627–628. Jasiński K., Rodowód Piastów małopolskich i kujawskich, Wydawnictwo Historyczne, Poznań – Wrocław 2001, , ss. 142–143 i tablica genealogiczna ze ss. 260–261. Sroka S.A., Konstancja, [w:] K. Ożóg, S. Szczur, Piastowie. Leksykon biograficzny, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999, , ss. 222–223.
Kategoria:Piastowie kujawscy Kategoria:Urodzeni w XIII wieku Kategoria:Zmarli w 1331