Norske Folkeeventyr – zbiór norweskich podań ludowych opublikowany po raz pierwszy w 1841 roku. Podania zostały spisane przez Petera Christena Asbjørnsena oraz Jørgena Moe'a z opowieści nieznanych twórców, istniejących w przekazach ustnych ludności mieszkającej na terenie Norwegii. Opowieści podzielone są na wiele kategorii i rodzajów, lecz podzielają pewne wspólne wzorce - nie są one przywiązane do czasu (nie ma w nich takich zwrotów jak dawno dawno temu) ani miejsca (Za siedmioma górami, za siedmioma lasami).
Asbjørnsen i Moe Zainspirowani pracą braci Grimm, Peter Christen Asbjørnsen oraz Jørgen Moe jeździli po kraju zbierając i zapisując prozę ludową, którą później ujednolicali i opowiadali na nowo w wydawanych przez nich wspólnie serii broszur. Baśnie po raz pierwszy zostały wydane jesienią 1841, ale w związku z brakiem porozumienia między twórcami przestały być wydawane w roku 1844. Druga edycja - z roku 1851 - była pierwszą skończoną i kompletną kolekcją baśni. Zawierała ona również komentarze autorstwa Moe'a.
Asbjørnsen opublikował również niezależnie dwutomową serię Norske Huldre-Eventyr og Folkesagn w latach 1845-48. Pomimo użycia w tytule słowa "baśń" (Eventyr) nie zawiera ich; znaleźć tam można jedynie bajki i legendy.
Później zostało wydane Norske Folke-Eventyr. Ny Samling (1871) i Norske Folke-Eventyr. Ny Samling. Anden Udgave (1876). Poza tym, Asbjørnsen stworzył pierwszą ilustrowaną wersję nazwaną Norske Folke- og Huldre-Eventyr i Udvalg (1879) dzięki współpracy z artystami.
Norweskie baśnie i legendy Norske Folkeeventyr Alfabetyczny spis baśni opublikowanych przez Asbjørnsena i Moe'a w wydaniu Norske Folkeeventyr z lat 1841-1844:
Askeladden som fikk prinsessen til å løgste seg (Jak Askeladden oszukał królewnętytuł w tłumaczeniu Adeli Skrentni-Olsen, podany za książką Zamek Soria Moria: baśnie norweskie, w. Media Rodzina, 2010 (), Jak Askeladden okłamał księżniczkę) Askeladden som kappåt med trollet (Jak Askeladden z trollem jedli na wyścigi, Jak Askeladden jadł z trollem na wyścigi) Askeladden som stjal sølvendene til trollet (O Askeladdenie, który ukradł trollowi srebrne kaczki, derkę i złotą harfę) Bjørnen og reven: (Niedźwiedź i lis:) 1: Hvorfor bjørnen er stubbrumpet (Dlaczego niedźwiedź ma krótki ogon); 2: Reven snyter bjørnen for julekosten (Jak lis okpił niedźwiedzia przy bożonarodzeniowym jedzeniu) Bonde Værskjegg (Kmieć Capibroda) Buskebrura (Oblubienica Busk) De syv folene (Siedem źrebiąt) De tolv villender (Dwanaście dzikich kaczek) De tre bukkene Bruse som skulle gå til seters og gjøre seg fete (Trzy kozły Bruse, które chciały pójść na halę, aby porządnie sobie podjeść) De tre mostrene (Trzy ciotki) De tre prinsesser i Hvittenland (Trzy księżniczki z Białolandii) Den rettferdige firskilling (Uczciwy grosik, Uczciwa czteroszylingówka) Det blå båndet (Niebieska podwiązka) Det har ingen nød med den som alle kvinnfolk er glad i (Nie brakuje niczego temu, kogo kochają wszystkie kobiety) Dukken i gresset (Lalka w trawie) En frierhistorie (Zaloty, Opowieść o zalotniku) Enkesønnen (Syn wdowy) Fanden og futen (Diabeł i sołtys) Fugl Dam (Ptak Dam) Giske (Giske) Gjertrudsfuglen (Gertruda dzięciołem) Grimsborken (Chmurny Srokacz) Gudbrand i Lia (Gudbrand ze wzgórza, Gudbrand ze Stoku) Gutten og fanden (Chłopak i diabeł) Gutten som gikk til nordenvinden og krevde igjen melet (O chłopcu który poszedł do północnego wiatru odebrać mąkę, O chłopcu, który poszedł do północnego wiatru i upomniał się o zwrot mąki) Han far sjøl i stua (Pan domu) Hanen, gauken og århanen (Kogut, kukułka i głuszec) Hanen og høna (Kogut i kokoszka) Hanen og høna i nøtteskogen (Kogucik i kurka w lasku orzechowym) Herremannsbruden (Narzeczona bogacza) Herreper (Pan Per) Hver synes best om sine barn (Każdemu najbardziej podobają się własne dzieci) Høna som skulle til Dovre forat ikke allverden skulle forgå (O kurze, co na Dovrefjell chciała, gdyż końca świata się obawiała) Høna tripper i berget (Kura drepcze w środku góry) Håken Borkenskjegg (Håken Korowa Broda) Jomfru Maria som gudmor (Maria Panna matką chrzestną) Jomfruen på glassberget (Królewna na szklanej górze, Panna na szklanej górze) Kari Trestakk (Kari Trestakk, Kari Drewniana Spódnica) Kjetta på Dovre (Niedźwiedź z Dovre, Kotek z Dovre) Kvernen som står og maler på havsens bunn (O młynku, który miele na dnie morza, Młynek, co stoi i miele na dnie morza) Lillekort (Lillekort) Lurvehette (Szkaradny Kapturek) Manndatteren og kjerringdatteren (Córka męża i córka żony) Mannen som skulle stelle hjemme (O mężczyźnie, który miał się zająć domem) Mestermø (Mistrzowska Panna) Mestertyven (Mistrz złodziejski) Per, Pål og Espen Askeladd (Per, Pål i Espen Askeladden) Pål Andrestua (Pål Drugidom) Reven som gjeter (Lis pasterzem) Rike Per Kremmer (Bogaty Per Kramarz) Risen som ikke hadde noe hjerte på seg (O olbrzymie, który nie nosił serca przy sobie) Sju år gammal graut (Siedmioletnia kasza) Smeden som de ikke torde slippe inn i helvete (Kowal, którego diabeł nie chciał wpuścić do piekła) Smørbukk (Maślany Kozioł) Somme kjerringer er slike (Niektóre kobiety takie są) Soria Moria slott (Zamek Soria Moria) Spurningen Stabbursnøkkelen i rokkehodet (Klucz od lamusa w kądzieli, Klucz od spichlerza w kądzieli) Store-Per og Vesle-Per (Duży Per i Mały Per) Tommeliten (Kciuczek) Tro og Utro (Wierny i Niewierny) Tsju pus, vil du ned av bordet! (Zmiataj, kocie, ze stołu!, Wynocha ze stołu, ale już!) Vel gjort og ille lønnet (Dobrze zrobione i źle zapłacone) Vesle Åse Gåsepike (Mała gęsiarka Åse) Østenfor sol og vestenfor måne (Na wschód od słońca i na zachód od księżyca)
Norske Folkeeventyr Ny Samling (1871) Spis baśni opublikowanych w Norske Folkeeventyr Ny Samling z 1871 roku link do wersji elektronicznej Nr baśniNumeracja podana za książką Norske Folkeeventyr Ny Samling Tytuł norweski Typ baśni według AT Oficjalny polski tytuł(Jeśli istnieje) Źródło tytułu61Væren og grisen som skulle til skogs og bo for seg selvAT 130 O baranie i świni, co poszli do lasu, żeby żyć dla siebie62Venner i liv og dødAT 470Przyjaciele za życia i po śmierci63Gutten som skulle tjene tre år uten lønnAT 560O chłopcu który przez trzy lata miał służyć bez zapłatyChłopak, który służył przez trzy lata za darmo64Kjerringa mot strømmenAT 1365ABKobieta pod prąd65Den syvende far i husetAT 726 Siódmy ojcem w domu66Tre sitronerAT 408Trzy cytryny67Kjæresten i skogenAT 955Narzeczony w lesie68Ikke kjørende og ikke ridendeAT 875Nie kierując i nie jadąc69Skipperen og Gamle-ErikAT 1179Szyper i Stary Erik70Gutten som gjorde seg til løve, falk og maurAT 302O chłopcu który przemieniał się w lwa, sokoła i mrówkęChłopak, który przemieniał się w lwa, sokoła i mrówkę71TobakksguttenAT 611Tytoniowy chłopak72Gullslåttet som hang i luftenAT 531Złoty zamek, który wisi w powietrzu73Haren som hadde vært giftAT 96O zającu, co był żonaty74Bjørnen og reven:–Niedźwiedź i lis:74.1Slipp granrot og ta i revefotAT 5Puść korzeń, chwyć za łapę74.2De vedder om flesk og humlebolAT 7Zakład o słoninę i plaster miodu74.3De skulle ha åker i sameieAT 1030Wspólne pole74.4Mikkel vil smake hestekjøttAT 47A Jak lis chciał skosztować koniny75Bamse BrakarAT 116Bury Włochacz76Rødrev og AskeladdenAT 300Rudy Lis i Askeladden77Gutten som ville fri til datter til mor i krokenAT 402O chłopaku, który starał się o rękę córki matki na ustroniu78Dumme menn og troll til kjerringerAT 1406Głupie chłopy i przewrotne babyGłupi mężczyźni i przebiegłe kobiety79Askeladden og de gode hjelperneAT 513Askeladden i jego pomocnicyAskeladden i jego dobrzy pomocnicytytuł w tłumaczeniu Beaty Hłasko, podany za książką Król Valemon zaklęty w białego niedźwiedzia i inne baśnie norweskie, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1987 ()80Gutten som ville bli handelskarAT 1538Chłopiec, który chciał zostać kupcem81Hårslå, som aldri ville hjem gåAT 2015Sierstka, która nigdy nie chciała wracać do domu82KullbrennerenAT 1641Węglarz83GullfuglenAT 550Złoty ptak84Den grønne ridderAT 432Zielony rycerz85Tyrihans som fikk kongsdatteren til å leAT 571Tyrihans, który rozśmieszył królewską córkę86Presten og klokkerenAT 922Pastor i kościelny87Gale-MattisAT 1696Mattis Głupek88Klokkeren i bygda vårAT 1537Kościelny z naszej wioski89Småguttene som traff trollene på HedalsskogenAT 303O chłopcach, którzy spotkali trolle w lesie HedalsskogenO chłopcach, którzy w lesie Hedalsskogen napotkali trolle90Kvitebjørn kong ValemonAT 425Król Valemon zaklęty w białego niedźwiedziaBiały niedźwiedź, król Valemon91Skrinet med det rare iAT 2250Szkatułka z dziwną rzeczą w środku92Hjemmusa og fjellmusaAT 112Mysz domowa i mysz górska93God dag, mann! -- ØkseskaftAT 1968J„Dzień dobry” - „Trzonek do siekiery”Dzień dobry, człowieku! – Trzonek do siekiery!tytuł w tłumaczeniu Beaty Hłasko, podany za książką Zamek Soria Moria: baśnie norweskie, w. Media Rodzina, 2010 ()94Hanen og revenAT 61 Kogut i lis95Verden lønner ikke annerledesAT 155Tak nagradza świat96Mumle GåseggAT 650AMamrot Gęsie Jajo97Veslefrikk med felaAT 592Mały Frikk i jego skrzypkiMały Frikk ze skrzypcami98Gjete kongens harerAT 570Pasterz królewskich zajęcy99Krambugutten med gammelostlastenAT 506Kramarczyk z ładunkiem starego sera100FølgesvennenAT 507ATowarzysz101PeikAT 1542Peik102Kjetta som var så fæl til å eteAT 2027Kot, który był żarłokiem103Hanen som falt i bryggekaretAT 2022O kogucie, co wpadł do kotła warzelnianego104PannekakenAT 2025Naleśnik105Gutten med øldunkenAT 332Chłopiec z beczułką piwa
Norske Huldre-Eventyr og Folkesagn Opowieści opublikowane przez Asbjørnsena w książce Norske Huldre-Eventyr og Folkesagn: Berthe Tuppenhaugs fortellinger Ekebergkongen En aften i nabogården En aften ved Andelven En aftenstund i et proprietærkjøkken En gammeldags juleaften En halling med kvannerot En signekjerring En sommernatt på Krokskogen En natt i Nordmarken En tiurleik i Holleia Fra fjellet og seteren Fra Sognefjorden Graverens fortellinger Huldreætt Høyfjellsbilleder: 1: En søndagskveld til seters 2: Rensdyrjakt ved Rondane Jutulen og Johannes Blessom Kvernsagn Lundeætten Makrelldorg Matthias skytters historier Plankekjørerne På høyden av Aleksandria Skarvene fra Utrøst (Kormorany z wyspy Utrøst) Tatere Tuftefolket på Sandflesa
Inne Opowieści opublikowane w innych pracach, które później również dołączyły do kanonu baśni norweskich: De tre kongsdøtre i berget det blå (Trzy królewny w błękitnej górze, Trzy księżniczki w niebieskiej górze) (z książki Eventyrbog for Barn, 1883-1887, autorstwa Asbjørnsena i Moltke Moe'aMoltke Moe był synem Jørgena Moe'a; również był folklorystą.) En prestehistorie (Historia duszpasterska) (z książki Dybwads illustrerte Folkekalender 1881, autorstwa Moltke Moe'a) Prinsessen som ingen kunne målbinde (O księżniczce, która zawsze miała ostatnie słowo, O księżniczce, której nikt nie potrafił zmusić do milczenia) (z książki Eventyrbog for Barn, 1883-1887, autorstwa Asbjørnsena i Moltke Moe'a) En vestlandsk Skovdal (z książki Fra nordiske Digtere. Et Album 1869) Fiskersønnene (Synowie rybaka) (z książki Dybwads illustrerte Folkekalender 1881, autorstwa Moltke Moe'a) Grisen og levemåten hans (Świnia i jej styl życia) (z książki Barne-Eventyr, 1909. autorstwa Moltke Moe'a) Gullfebla (O kózce złotoróżce, Złota Febla) (z książki Juletræet for 1850) Jomfru Maria og svalen (Maria Panna i jaskółka) (z książki Eventyrbog for Barn, 1883-1887, autorstwa Asbjørnsena i Moltke Moe'a) Julebesøket i prestegården (z książki Juletræet for 1851) Prestens mor (Matka księdza) Reve-enka (Lisia wdowa) (z książki Barne-Eventyr, 1909. autorstwa Moltke Moe'a) Vårherre og St. Peder på vandring (Nasz Pan i święty Piotr na wędrówce) (z książki Nord und Süd 1858)
Baśnie norweskie wydane w Polsce
Baśnie norweskie opowiedział Dariusz Muszer, Wydawnictwo Forma, Fundacja Literatury imienia Henryka Berezy, Szczecin, Bezrzecze 2018.