Siwuszka tropikalna

Siwuszka tropikalna (Polioptila plumbea) – gatunek małego ptaka z rodziny siwuszek (Polioptilidae). Zamieszkuje Amerykę Południową. Nie jest zagrożony.

Systematyka Systematyka gatunku jest kwestią sporną. Autorzy wydanego w 2006 roku 11. tomu Handbook of the Birds of the World (HBW) wyróżnili 12 podgatunków występujących od południowego Meksyku po Peru i Brazylię. Na podstawie badań genetycznych i różnic w morfologii 5 podgatunków wydzielono do odrębnego gatunku o nazwie siwuszka białobrewa (Polioptila bilineata), jednak ta zmiana nie została jeszcze uwzględniona na liście ptaków świata opracowywanej przy współpracy BirdLife International z autorami HBW (systematyka według tej listy jest stosowana w Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN). Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) i autorzy AviList wyróżniają 6 podgatunków Polioptila plumbea: P. p. anteocularis Hellmayr, 1900 – środkowa Kolumbia; P. p. plumbiceps Lawrence, 1865 – północno-wschodnia i wschodnia Kolumbia oraz północna Wenezuela; P. p. innotata Hellmayr, 1901 – wschodnia Kolumbia do środkowej Gujany oraz północnej Brazylii; P. p. plumbea (J.F. Gmelin, 1788) – siwuszka tropikalna – Surinam, Gujana Francuska i północna Brazylia; P. p. atricapilla (Swainson, 1831) – północno-wschodnia Brazylia; P. p. parvirostris Sharpe, 1885 – wschodni Ekwador, północno-wschodnie Peru i północno-zachodnia Brazylia. Autorzy Kompletnej listy ptaków świata za podgatunek siwuszki tropikalnej uznają siwuszkę peruwiańską P. (p.) maior Hellmayr, 1900, która obecnie zwykle uznawana jest za odrębny gatunek (Polioptila maior); zamieszkuje ona góry północnego Peru.

Charakterystyka Niewielki ptak o długości od 10 cm do 12 cm, waży od 4,8 do 8 gramów. Podgatunek maior jest nieco większy: długość ciała 12–12,5 cm; masa ciała 5,8–8,4 g.

Ma cienki, relatywnie długi dziób, długi ogon, szarą wierzchnią część ciała i biały spód. Centralne sterówki są czarne, pozostałe białe (ogon z góry jest czarny, a z dołu biały). Na skrzydłach ma białą plamę. Samce mają czarny pasek nad oczami. Samice mają szary pasek, a niektóre mają nieregularną plamę obok oczu. Młode każdego podgatunku przypominają samice.

Podgatunek maior cechuje się podobnym upierzeniem samców jak u głównej grupy, lecz samice wyglądają jak samce u siwuszki białobrewej (P. bilineata).

Występowanie Gatunek ten występuje w Ameryce Południowej – od północnych wybrzeży na południe po południowe Peru i wschodnią Brazylię.

Zamieszkuje różne typy siedlisk, w tym wilgotne lasy tropikalne, tropikalne lasy zalewowe, lasy wtórne, obrzeża lasów, zarośla, sawannę, namorzyny, zarośnięte pastwiska czy plantacje kawy. Występuje głównie na nizinach, poniżej wysokości 1000 m n.p.m. Podgatunek maior jest obserwowany w suchych lasach i zaroślach do wysokości 2700 m n.p.m. Zamieszkuje głównie korony drzew, ale jest też obecny w niższych partiach lasu i na otwartych terenach.

Pożywienie Ptak ten żywi się drobnymi stawonogami, również ich jajami, larwami i poczwarkami; do jego pożywienia zaliczają się pająki, chrząszcze, mrówki i inne owady znajdowane na liściach i gałązkach. Żeruje zazwyczaj wspólnie z ptakami z rodziny tanagrowatych i lasówek.

Tryb życia i rozród Jest towarzyskim ptakiem i nie boi się obecności człowieka. Takie nastawienie sprawia, że jest podatny na ataki drapieżników. Wszystkożerne ssaki takie jak marmozeta chętnie plądrują gniazda siwuszki tropikalnej, często w porze suchej, gdy występuje niedobór owoców, pomimo prób obrony młodych przez rodziców.

Lęgi odnotowano w okresie od marca do października w północnej Kolumbii, od maja do września w północnej Wenezueli, od lutego do kwietnia w południowo-zachodnim Ekwadorze, pod koniec sierpnia i wrześniu we wschodnim Ekwadorze, a w Surinamie od połowy lipca do końca października. Gniazdo ma kształt głębokiej czarki, jego ściany zbudowane są z mchu, puchu z nasion i kory drzew, spojonych pajęczynami; w środku gniazdo jest wyścielone roślinnością i włóknami liści, a do jego zewnętrznej ściany przyczepione są porosty. Jest umieszczone w rozwidleniu gałęzi lub gałązek na wysokości od 0,6 do 38 metrów. Samica składa od dwóch do czterech jasnoniebieskawych jaj z brązowym plamkowaniem. Inkubacja trwa 13–14 dni, a zajmują się nią oboje rodzice, podobnie jak później karmieniem piskląt. Młode opuszczają gniazdo po 12–14 od wyklucia.

Status zagrożenia IUCN uznaje siwuszkę tropikalną za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern). W związku ze zmianami w systematyce liczebność populacji nie została oszacowana. Trend liczebności populacji uznawany jest za umiarkowanie spadkowy.

Od 2016 roku IUCN za osobny gatunek uznaje siwuszkę peruwiańską P. (p.) maior. Również zalicza ją do kategorii najmniejszej troski, a trend liczebności populacji uznaje za umiarkowanie spadkowy.

Przypisy Systematyka i nazwy polskie za:

Linki zewnętrzne

Kategoria:Siwuszki Kategoria:Ptaki Ameryki Południowej Kategoria:Ptaki Ameryki Północnej Kategoria:Taksony opisane przez Johanna Friedricha Gmelina Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1788 roku