thumb|Fallschirmjägerhelm M38 w Forsvarsmuseet w Oslo thumb|Fallschirmjägerhelm M38 na głowach niemieckich spadochroniarzy Fallschirmjägerhelm M38 (M38 Heisler, M38) – niemiecki hełm wojskowy z okresu II wojny światowej przeznaczony dla jednostek powietrznodesantowych Fallschirmjäger.
Historia Początkowo Fallschirmjäger używali standardowych hełmów Wehrmachtu – M1935. Szybko okazało się, że hełm ten nie nadawał się do skoków spadochronowych, ponieważ jego rozkloszowany kształt generował znaczny opór powietrza. Zbyt luźno zapięty hełm mógł zostać zerwany z głowy skoczka, a zbyt ciasno spowodować podduszenie.
W związku z tym od 1936 roku w fabryce Eisenhüttenwerke rozpoczęto prace nad stworzeniem nowego specjalnego hełmu dedykowanego dla wojsk powietrznodesantowych. W efekcie powstał projekt inżyniera Karla Heislera, który pod oznaczeniem M38 został przyjęty na wyposażenie FallschirmjägerBrian C. Bell, K. Lyles: Wehrmacht combat helmets, 1933-1945, s. 14-15..
Fallschirmjägerhelm M38 został przyjęty na wyposażenie jednostek strzelców spadochronowych na mocy rozporządzenia z 16 czerwca 1938 roku (Luftwaffen-Verordnungsblatt 38 nr 239). W 1943 roku otrzymał je także 500/600 Batalion Strzelców Spadochronowych Waffen-SS. Jednostki spadochronowe armii niemieckiej używały go przez cały okres II wojny światowej.
Zdobycznych hełmów używali też bardzo chętnie (wbrew regulaminowi) polscy czołgiści z 2 Korpusu Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Spowodowane było to ich małymi rozmiarami i bardzo pewnym przyleganiem do głowy, co było nad wyraz użyteczne z perspektywy załóg służących w ciasnych pojazdach. Ostatecznie wydano jednak kategoryczny zakaz ich używania ze względu na przypadki omyłkowego ognia bratobójczegoJacek Kijak: Hełmy Wojska Polskiego 1917-1991, s. 109..
Konstrukcja Fallschirmjägerhelm M38 wywodził wprost ze standardowego hełmu M1935. Był jednak mniejszy, bardziej opływowy i zredukowany właściwie do samego dzwonu. Jego daszek był jedynie minimalnie zaznaczony, a nakarczek skrócono do 1,8 cm (w wersjach eksperymentalnych do 2 cm). Dzwon wykonywany był z jednego kawałka blachy stalowej o grubości 1,5 mm a jego brzegi podwijano. Produkowano go w rozmiarach oznaczonych jako 66, 68 i 71.
Fasunek wersji eksperymentalnych był identyczny jak w standardowym hełmie M1935. W wersji ostatecznej zastosowano nowy typ fasunku, lepiej chroniący przed ewentualnymi urazami. W tym celu ścianki dzwonu wyłożono dodatkowo amortyzującym wkładem z mikrogumy wyciętym w 7 „ramion” o grubości od 10 do 13 mm. Właściwy fasunek miał postać skórzanego czepka z wyciętymi dla wentylacji okrągłymi otworami. Zarówno wkład z mikrogumy, jak i skórzany czepek przymocowane były do aluminiowej obręczy o grubości 1 mm. Całe wyposażenie wewnętrzne przykręcano czterema śrubami do dzwonu hełmu.
W Fallschirmjägerhelm M38 zastosowano także nowy typ podpinki. Standardowe dwupunktowe zawieszenie zastąpiono czteropunktowym w kształcie litery „Y”, co zapewniało lepsze trzymanie się hełmu na głowie. W modelu przyjętym na wyposażenie paski podpinki zostały poszerzone do 20 mm i wprowadzono zatrzaski mające zabezpieczać hełm przed przypadkowym odpięciemMuzeum Wojska Polskiego w Warszawie: Hełm spadochronowy wz. 38 (Fallschirmschützen-Stahlhelm).
Hełmy malowano początkowo na kolor szaroniebieski. Nanoszono na niego metodą kalkomaniiemblematy: tarczkę w barwach narodowych na prawym boku oraz orła Luftwaffe na lewym. W późniejszym okresie wojny dzwon malowano na kolor szarozielony lub piaskowy. Stosowano także różne pokrowce i siatki maskujące. W warunkach zimowych dzwon hełmu malowano na biało.
Przypisy
Bibliografia Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie: Hełm spadochronowy wz. 38 (Fallschirmschützen-Stahlhelm)
Linki zewnętrzne
Opis hełmu spadochronowego wz. 38
Kategoria:Niemieckie hełmy wojskowe Kategoria:Niemieckie wojska powietrznodesantowe