thumb|Grobowiec Starowieyskich Stanisław Jan Stefan Starowieyski herbu Biberstein (ur. 25 grudnia 1866 w Bratkówce, zm. 9 kwietnia 1926 w Krakowie) – poseł do Sejmu Krajowego Galicji i austriackiej Rady Państwa, poseł na Sejm Ustawodawczy (1919–1922), właściciel dóbr Bratkówka i Korabniki.

Życiorys Urodził się 25 grudnia 1866 w Bratkówce. Był synem Stanisława Michała i Zofii z domu Jabłonowskiej (siostrzenica i bratanica Aleksandra Fredry). Wychowywał się w rodzinnym majątku swojej matki w domu o głęboko katolickich przekonaniach. Miał brata (późniejszego księdza) oraz dwie siostry (późniejsze zakonnice).

W dzieciństwie był kształcony przez wypędzonego z Prus Niemca, ks. Falkenberga. Później uczył się w C. K. Gimnazjum w Jaśle, a następnie w C. K. III Gimnazjum w Krakowie, gdzie zdał egzamin dojrzałości w 1884 zdał maturę. Studiował na Wydziale Prawa iUniwersytetu Jagiellońskiego, uzyskując w 1889 stopień doktora obojga praw. W tym czasie związał się ze stronnictwem Stańczyków, pozostając wierny temu ugrupowaniu do końca życia.

Po studiach powrócił do Bratkówki zajmując się gospodarstwem rolnym i leśnym. Został redaktorem dziennika politycznego we Lwowie pod tytułem „Ruch Katolicki”Kto był kim w Drugiej Rzeczypospolitej, redakcja naukowa prof. Jacek M. Majchrowski przy współpracy Grzegorza Mazura i Kamila Stepana, Warszawa 1994, s. 436.. Publikował w krakowskim dzienniku „Czas”. Z ramienia konserwatystów został wybrany posłem 18 czerwca 1909 na miejsce zmarłego w marcu posła Jana Trzecieskiego z I kurii obwodu sanockiego do Sejmu Krajowego Galicji kadencji IX (1909–1913). Należał do Stronnictwa Prawicy Narodowej, którego był wiceprezesem w 1910Trzecie walne zgromadzenie Stronnictwa Prawicy Narodowej : odbyte w dniu 7 maja 1910 roku w sali Rady powiatowej w Krakowie / Stronnictwo Prawicy Narodowej, Kraków 1910, s. 33.. Został wybrany z kurii wiejskiej na posła do austriackiej Rady Państwa w Wiedniu ostatniej kadencji XII (1911-1918). Tam należał do Koła Polskiego, był członkiem komisji budżetowej i oświatowej.

Był szambelanem papieża Leona XIII oraz jednym z założycieli Sodalicji Mariańskiej w Starej Wsi w 1892.

Podczas I wojny światowej w latach 1914–1915 pracował w austriackim Ministerstwie Wojny, gdzie wraz z posłem Józefem Czaykowskim, uzyskując na rzecz Polaków kwoty pieniężne jako zaliczki (tzw. Kriegsleistung). Majątek rodzinny w Bratkówce pozostał niezniszczony podczas działań wojennych. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości został posłem na Sejm Ustawodawczy (1919–1922) jako przedstawiciel okręgu sanockiego. Był członkiem Klubu Pracy KonstytucyjnejTadeusz Rzepecki, Sejm Rzeczypospolitej Polskiej 1919 roku, Poznań 1920, s. 288..

Po wygaśnięciu mandatu osiadł w Krakowie i prowadził salon polityczny, łącząc elitę miasta. Skupiał także młodzież o przekonaniach konserwatywnych. Przez całe życie zdobywał wiedzę z zakresu historii, heraldyki, statystyki

16 września 1890 ożenił się z hrabianką Amelią Krystyną Łubieńską (1870–1943), pochodzącą z Kossowa, późniejszą galicyjską działaczką społeczną i oświatową. Był ojcem sześciorga dzieci: Zofii Morstinowej, żony Zygmunta Morstina (1891-1966), Ludwika (ur. 1894, żonaty z Marią Dembińską, podporucznik Wojska Polskiego), Stanisława Kostki Starowieyskiego (1895-1941, kapitan Wojska Polskiego, żonaty z Marią Szeptycką), Marii (pracująca w szkole dla pielęgniarek, zm. 1951), Mariana (doktor praw) i Izy (absolwentka prawa, zatrudniona w Banku Rolnym). Jego wnukiem był Franciszek Starowieyski oraz jest Marek Starowieyski.

Zmarł na serce 9 kwietnia 1926 w Krakowie. Został pochowany na tamtejszym cmentarzu Rakowickim (pas AB).

Przypisy

Bibliografia

„Wykaz Członków Sejmu krajowego królestwa Galicyi i Lodomeryi, tudzież wielkiego xięstwa Krakowskiego w r. 1865”, Lwów 1865

Polski Słownik Biograficzny, zeszyt 174 (tom 42/43), wyd. 2004

Kategoria:Członkowie Klubu Pracy Konstytucyjnej Kategoria:Galicyjscy ziemianie Kategoria:Ludzie związani z Ustrobną Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Politycy Stronnictwa Prawicy Narodowej Kategoria:Politycy związani z Sanokiem Kategoria:Polscy członkowie Sodalicji Mariańskiej Kategoria:Polscy posłowie do Rady Państwa w Wiedniu Kategoria:Polscy statystycy Kategoria:Posłowie do Rady Państwa w Wiedniu XII kadencji Kategoria:Posłowie na Sejm Ustawodawczy (1919–1922) Kategoria:Posłowie Sejmu Krajowego Galicji IX kadencji Kategoria:Polscy ziemianie Kategoria:Stańczycy (biografie) Kategoria:Urodzeni w 1866 Kategoria:Zmarli w 1926