Janów Podlaski – gmina miejsko-wiejska w województwie lubelskim, w powiecie bialskim.
Siedzibą gminy jets miasto Janów Podlaski.
Według danych z 30 czerwca 2004 gminę zamieszkiwało 5560 osób.
Historia
W latach 1870–1919 w powiecie konstantynowskim istniała gmina Janów, utworzona z pozbawionego praw miejskich JanowaPostanowienie z 12 (24)grudnia 1869, ogłoszone 1 (13 stycznia) 1870 (Dziennik Praw, rok 1869, tom 69, nr 239, str. 461) i funkcjonująca do momentu odzyskania praw miejskich po odzyskaniu przez Polskę niepodległościM.P. z 1919 r. Nr 234, poz. 0. Jednostka ta składała się z samej osady Janów.
Gmina Janów Podlaski o zasięgu zbliżonym do dzisiejszego powstała dopiero pod okupacją hitlerowską w 1940 rokuPodział administracyjny Rzeczypospolitej Polskiej: Praca zespołowa pod redakcją prof. Stanisława Srokowskiego. Warszawa: Biblioteka Samorządowca Nr 77, 1948. w Kreishauptmannschaft Biala-Podlaska (w powiecie bialskim) z obszaru zniesionej gminy Pawłów oraz pozbawionego (po raz drugi) praw miejskich JanowaAmtliches Gemeinde- und Dorfverzeichnis fuer das GG.
W sierpniu 1944 uchylono podział administracyjny wprowadzony przez okupantaDz.U. z 1944 r. Nr 2, poz. 8, przez co Janów tymczasowo odzyskał status miasta (posiadał taki jeszcze 28 czerwca 1946); nie reaktywowano natomiast gminy Pawłów, zachowując gminę Janów Podlaski, przez co przez dwa lata funkcjonowały obok siebie dwie jednostki o nazwie Janów Podlaski – wiejska (3849 mieszk. w 1946 r.) i miejska (2450 mieszk. w 1946 r.)GUS (1947). Powszechny Sumaryczny Spis Ludności z dn. 14 II 1946 r., Warszawa: GUS. Późniejsze publikacje (od 1947) Janowa jako miasta już nie wymieniająInformator adresowy miast i gmin wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: Instytut Wydawniczy Kolumna, 1948. (wieś w gminie Janów Podlaski).
Jednostkę zniesiono jesienią 1954 roku w związku ze zlikwidowaniem gmin i wprowadzeniu gromad. Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.
Gromada Janów Podlaski przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej. 1 stycznia 1973 w powiecie bialskim reaktywowano gminę Janów Podlaski w obecnych granicachUchwała Nr XXI/92/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie z dnia 5 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie lubelskim.
W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie bialskopodlaskim.
Ochrona przyrody Na obszarze gminy znajduje się rezerwat przyrody Łęg Dębowy koło Janowa Podlaskiego chroniący łęg dębowy z licznymi drzewami pomnikowymi, rzadkimi roślinami runa .
Struktura powierzchni Według danych z roku 2002 gmina Janów Podlaski ma obszar 135 km², w tym: użytki rolne: 75% użytki leśne: 17%
Gmina stanowi 4,9% powierzchni powiatu.
Demografia Dane z 30 czerwca 2004: Opis Ogółem Kobiety Mężczyźnijednostka osób % osób % osób %populacja 5560 100 2786 50,1 2774 49,9gęstość zaludnienia(mieszk./km²) 41,2 20,6 20,5
thumb|690x480px|center |Piramida wieku mieszkańców gminy Janów Podlaski w 2014 roku
Sołectwa Błonie, Bubel-Granna, Bubel-Łukowiska, Jakówki, Janów Podlaski, Kajetanka, Klonownica Mała, Klonownica-Plac, Ostrów, Peredyło, Polinów, Nowy Pawłów, Romanów, Stare Buczyce, Stary Bubel, Stary Pawłów, Werchliś, WoroblinStrona gminy, sołectwa
Miejscowości bez statusu sołectwa: Błonie (kolonia), Kajetanka (kolonia), Nowinki, Piaski, Pieczyska, Wygoda
Sąsiednie gminy Biała Podlaska, Konstantynów, Leśna Podlaska, gmina Rokitno. Gmina sąsiaduje z Białorusią.
Przypisy