Marat Batyrbekuły Żaparow (kaz. Марат Батырбекұлы Жапаров; ; Marat Batyrbekowicz Żaparow; ur. 25 sierpnia 1985 w Leninogorsku) – kazachski skoczek narciarski, medalista zimowych igrzysk azjatyckich i mistrzostw kraju, olimpijczyk, uczestnik mistrzostw świata.

Jest młodszym bratem innego kazachskiego skoczka Radika Żaparowa, wielokrotnie zdobywającego punkty Pucharu Świata. Mimo że wcześniej niż brat zaczął trenować ten sport, odniósł w nim mniejsze sukcesy.

Przebieg kariery W grudniu 2007 w Harrachowie zadebiutował w zawodach FIS Cup, zajmując 51. i 48. miejsce. Pierwsze punkty zawodów tej rangi zdobył w sierpniu 2010 w Örnsköldsvik dzięki zajęciu 26. pozycji. 25 września w Ałmaty zadebiutował w Pucharze Kontynentalnym, zajmując 41. miejsce.

20 lipca 2012 wystartował w zawodach drużynowych Letniego Grand Prix. Na skoczni w Wiśle (HS 134) oddał skok na odległość 108,5 m. Był to najlepszy z wyników osiągniętych przez zawodników kazachskich, którzy zajęli w zawodach ostatnie, 11. miejsce. 17 marca 2013 w ostatnich w sezonie 2012/2013 zawodach w Niżnym Tagile po raz pierwszy w karierze zdobył punkty Pucharu Kontynentalnego, zajmując 16. miejsce. Stało się to po 45 nieudanych próbachPrzy uwzględnieniu zawodów Letniego Pucharu Kontynentalnego oraz pominięciu pięciu konkursów, do których Żaparow został zgłoszony, ale nie wystartował., które miały miejsce od czasu debiutu Żaparowa w zawodach tej rangi.

28 lipca 2013 zadebiutował w zawodach indywidualnych Letniego Grand Prix, zajmując 47. miejsce na skoczni w Hinterzarten. W tym samym roku po raz pierwszy wystartował w Pucharze Świata: 23 listopada w Klingenthal wziął udział w zawodach drużynowych, w których Kazachowie zajęli ostatnie, 14. miejsce. 6 dni później w Ruce zadebiutował w zawodach indywidualnych. Po skoku na odległość 100 m zajął w nich 50. miejsce. Został zakwalifikowany, jako ostatni zawodnik, na konkursy skoków narciarskich na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2014 w Soczi. Nie uzyskał na nich awansu do konkursu głównego: w kwalifikacjach do zawodów na skoczni normalnej zajął 49. miejsce, a na skoczni dużej – 48. W obu przypadkach w serii kwalifikacyjnej uczestniczyło 51 zawodników. Wziął też udział w Mistrzostwach Świata w Lotach Narciarskich 2014. Po skoku na odległość 106 m w kwalifikacjach zajął ostatnie, 39. miejsce.

Trzykrotnie zdobywał punkty w Letnim Pucharze Kontynentalnym 2014. Zajął też 30. miejsce w jednym z konkursów Letniego Grand Prix w Ałmaty. W sezonie 2014/2015 raz wystąpił w konkursie głównym Pucharu Świata – w rozgrywanych bez kwalifikacji zawodach w Niżnym Tagile zajął 52. miejsce. Wystąpił na Mistrzostwach Świata w Narciarstwie Klasycznym 2015, dwukrotnie odpadając w kwalifikacjach. Na skoczni normalnej zajął w nich 49., a na skoczni dużej 50. miejsce.

W sezonie 2015/2016 startował w zawodach międzynarodowych różnych szczebli, od FIS Cup po Puchar Świata, w żadnych nie zajmując punktowanej pozycji. Najlepszym występem Żaparowa w Pucharze Świata było 39. miejsce w Ałmaty. Wystąpił również na Mistrzostwach Świata w Lotach Narciarskich 2016 na skoczni Kulm w Tauplitz/Bad Mitterndorf, zajmując 31. miejsce w kwalifikacjach i nie uzyskując awansu do konkursu głównego.

Zdobywał punkty w Letnim Pucharze Kontynentalnym 2016, najwyżej sklasyfikowanym będąc na 14. pozycji. Zimą 2016/17 kilkukrotnie awansował do pierwszej serii zawodów Pucharu Świata, nie zdobywając punktów. Wystartował na Zimowych Igrzyskach Azjatyckich 2017. Zdobył na nich srebrny medal w konkursie drużynowym (wraz z Konstantinem Sokolenką, Sabirżanem Muminowem i Siergiejem Tkaczenką), a także brązowy indywidualnie na skoczni dużej. W konkursie na skoczni normalnej zajął 7. miejsce.

W sezonie 2017/2018 regularnie startował w kwalifikacjach do zawodów Pucharu Świata, ani razu nie uzyskując awansu do konkursu głównego. Wystąpił na Mistrzostwach Świata w Lotach Narciarskich 2018, gdzie również odpadł w kwalifikacjach, zajmując 44. miejsce. W sezonie 2018/2019 występował jedynie w Letnim Pucharze Kontynentalnym, nie zdobywając punktów. Ostatni oficjalny występ międzynarodowy Żaparowa miał miejsce 30 września 2018 w ramach LPK w Klingenthal, gdzie zajął 67. pozycję.

Jest mistrzem kraju na skoczni normalnej z 2012 i 2016, oraz na dużej z 2017.

Igrzyska olimpijskie Indywidualnie 2014 Soczi/Krasnaja Polana–nie zakwalifikował się (K-95), nie zakwalifikował się (K-125)

Starty M. Żaparowa na igrzyskach olimpijskich – szczegółowo Miejsce Dzień Rok Miejscowość Skocznia Punkt K HS Konkurs Skok 1 Skok 2 Nota Strata Zwycięzca9 lutego2014 Krasnaja PolanaRusskije GorkiK-95HS-106indywid.83,0 m84,9 pktNie zakwalifikował się.15 lutego2014 Krasnaja PolanaRusskije GorkiK-125HS-140indywid.104,5 m73,2 pktNie zakwalifikował się.

Mistrzostwa świata Indywidualnie 2015 Falun–nie zakwalifikował się (K-90), nie zakwalifikował się (K-120)

Starty M. Żaparowa na mistrzostwach świata – szczegółowo Miejsce Dzień Rok Miejscowość Skocznia Punkt K HS Konkurs Skok 1 Skok 2 Nota Strata Zwycięzca21 lutego2015 FalunLugnetK-90HS-100indywid.76,5 m79,7 pktNie zakwalifikował się.26 lutego2015 FalunLugnetK-120HS-134indywid.100,0 m66,5 pktNie zakwalifikował się.

Mistrzostwa świata w lotach narciarskich Indywidualnie 2014 Harrachov–nie zakwalifikował się2016 Tauplitz–nie zakwalifikował się2018 Oberstdorf–nie zakwalifikował się

Starty M. Żaparowa na mistrzostwach świata w lotach – szczegółowo Miejsce Dzień Rok Miejscowość Skocznia Punkt K HS Konkurs Skok 1 Skok 2 Skok 3 Skok 4 Nota Strata Zwycięzca14–15 marca2014 HarrachovČerťákK-185HS-205indywid.106,0 m–66,2 pktNie zakwalifikował się.15–16 stycznia2016 TauplitzKulmK-200HS-225indywid.136,0 m–92,6 pktNie zakwalifikował się.19–20 stycznia2018 Oberstdorfim. Heiniego KlopferaK-200HS-235indywid.125,0 m–81,3 pktNie zakwalifikował się.

Igrzyska azjatyckie Indywidualnie 2017 Sapporo–7. miejsce (K-90), brązowy medal (K-123)

Drużynowo 2017 Sapporo–srebrny medalSkład zespołu: Sabirżan Muminow, Konstantin Sokolenko, Marat Żaparow i Siergiej Tkaczenko

Starty M. Żaparowa na igrzyskach azjatyckich – szczegółowo Miejsce Dzień Rok Miejscowość Skocznia Punkt K HS Konkurs Skok 1 Skok 2 Nota Strata Zwycięzca7.22 lutego2017 SapporoMiyanomoriK-90HS-100indywid.90,0 m80,0 m198,5 pkt55,5 pktYukiya Satō3.16px|24 lutego2017 SapporoŌkurayamaK-123HS-137indywid.130,5 m127,0 m245,7 pkt9,6 pktNaoki Nakamura2.16px|25 lutego2017 SapporoŌkurayamaK-123HS-137druż.127,0 m122,0 m771,0 pkt (204,4 pkt)204,6 pktJaponia

Puchar Świata Miejsca w poszczególnych konkursach indywidualnych Pucharu Świata ŹródłoSezon 2013/2014 15px|Klingenthal 15px|Ruka 15px|Lillehammer 15px|Lillehammer 15px|Titisee-Neustadt 15px|Titisee-Neustadt 15px|Engelberg 15px|Engelberg 15px|Oberstdorf 15px|Garmisch-Partenkirchen 15px|Innsbruck 15px|Bischofshofen 15px|Bad Mitterndorf 15px|Bad Mitterndorf 15px|Wisła 15px|Zakopane 15px|Sapporo 15px|Sapporo 15px|Willingen 15px|Willingen 15px|Falun 15px|Lahti 15px|Lahti 15px|Kuopio 15px|Trondheim 15px|Oslo 15px|Planica 15px|Planicapunktyq50qqqq---qq-qqqq-----qqqqq--0Sezon 2014/2015 15px|Klingenthal 15px|Ruka 15px|Ruka 15px|Lillehammer 15px|Lillehammer 15px|Niżny Tagił 15px|Niżny Tagił 15px|Engelberg 15px|Engelberg 15px|Oberstdorf 15px|Garmisch-Partenkirchen 15px|Innsbruck 15px|Bischofshofen 15px|Bad Mitterndorf 15px|Wisła 15px|Zakopane 15px|Sapporo 15px|Sapporo 15px|Willingen 15px|Willingen 15px|Titisee-Neustadt 15px|Titisee-Neustadt 15px|Vikersund 15px|Vikersund 15px|Lahti 15px|Kuopio 15px|Trondheim 15px|Oslo 15px|Oslo 15px|Planica 15px|Planicapunktyq--qqq52-qqqqq-qq--------q------0Sezon 2015/2016 15px|Klingenthal 15px|Lillehammer 15px|Lillehammer 15px|Niżny Tagił 15px|Niżny Tagił 15px|Engelberg 15px|Engelberg 15px|Oberstdorf 15px|Garmisch-Partenkirchen 15px|Innsbruck 15px|Bischofshofen 15px|Willingen 15px|Zakopane 15px|Sapporo 15px|Sapporo 15px|Trondheim 15px|Vikersund 15px|Vikersund 15px|Vikersund 15px|Lahti 15px|Lahti 15px|Kuopio 15px|Ałmaty 15px|Ałmaty 15px|Wisła 15px|Titisee-Neustadt 15px|Planica 15px|Planica 15px|Planicapunktyqdqq----qqqq48q--q59qqq--39qqq---0Sezon 2016/2017 15px|Ruka HS142 15px|Ruka HS142 15px|Klingenthal HS140 15px|Lillehammer HS138 15px|Lillehammer HS138 15px|Engelberg HS140 15px|Engelberg HS140 15px|Oberstdorf HS137 15px|Garmisch-Partenkirchen HS140 15px|Innsbruck HS130 15px|Bischofshofen HS140 15px|Wisła HS134 15px|Wisła HS134 15px|Zakopane HS134 15px|Willingen HS145 15px|Oberstdorf HS225 15px|Oberstdorf HS225 15px|Sapporo HS137 15px|Sapporo HS137 15px|Pjongczang HS140 15px|Pjongczang HS109 15px|Oslo HS134 15px|Trondheim HS140 15px|Vikersund HS225 15px|Planica HS225 15px|Planica HS225punkty--q48qqqqqqq44q49qqq--qqqqqq-0Sezon 2017/2018 15px|Wisła HS134 15px|Ruka HS142 15px|Niżny Tagił HS134 15px|Niżny Tagił HS134 15px|Titisee-Neustadt HS142 15px|Engelberg HS140 15px|Engelberg HS140 15px|Oberstdorf HS137 15px|Garmisch-Partenkirchen HS140 15px|Innsbruck HS130 15px|Bischofshofen HS140 15px|Bad Mitterndorf HS235 15px|Zakopane HS140 15px|Willingen HS145 15px|Willingen HS145 15px|Lahti HS130 15px|Oslo HS134 15px|Lillehammer HS140 15px|Trondheim HS140 15px|Vikersund HS240 15px|Planica HS240 15px|Planica HS240punktyqqqqqqq----qq--qqqqqq-0Legenda1 2 3 4-10 11-30 poniżej 30  dq  – dyskwalifikacja  q  – dyskwalifikacja w kwalifikacjach  q  – zawodnik nie zakwalifikował się  -  – zawodnik nie wystartował

Miejsca w poszczególnych konkursach drużynowych Pucharu Świata ŹródłoSezon2013/2014 15px|Klingenthal HS140 15px|Lillehammer HS100 (mikst) 15px|Zakopane HS134 15px|Lahti HS130 15px|Planica HS13914-1010-Sezon2015/2016 15px|Klingenthal HS140 15px|Willingen HS145 15px|Zakopane HS134 15px|Oslo HS134 15px|Kuopio HS127 15px|Planica HS225--10---Sezon2016/2017 15px|Klingenthal HS140 15px|Zakopane HS134 15px|Willingen HS145 15px|Oslo HS134 15px|Vikersund HS225 15px|Planica HS225-11-12--Sezon2017/2018 15px|Wisła HS134 15px|Ruka HS142 15px|Titisee-Neustadt HS142 15px|Zakopane HS140 15px|Lahti HS130 15px|Oslo HS134 15px|Vikersund HS240 15px|Planica HS2401212-101210--Legenda1 2 3 4-8 poniżej 8  -  – zawodnik nie wystartował

Raw Air Miejsca w klasyfikacji generalnej SezonMiejsce201767.201868.

Planica 7 Miejsca w klasyfikacji generalnej SezonMiejsce Źr.201869.

Letnie Grand Prix Miejsca w klasyfikacji generalnej SezonMiejsce201480.

Miejsca w poszczególnych konkursach indywidualnych LGP Źródło2013 15px|Hinterzarten 15px|Wisła 15px|Courchevel 15px|Einsiedeln 15px|Hakuba 15px|Hakuba 15px|Niżny Tagił 15px|Niżny Tagił 15px|Ałmaty 15px|Ałmaty 15px|Klingenthalpunkty47q-q463241-4243q02014 15px|Wisła 15px|Einsiedeln 15px|Courchevel 15px|Hakuba 15px|Hakuba 15px|Ałmaty 15px|Ałmaty 15px|Hinzenbach 15px|Klingenthalpunkty-----3330--12015 15px|Wisła 15px|Hinterzarten 15px|Courchevel 15px|Einsiedeln 15px|Hakuba 15px|Hakuba 15px|Czajkowskij 15px|Czajkowskij 15px|Ałmaty 15px|Ałmaty 15px|Hinzenbachpunktyq46qq-------02016 15px|Courchevel HS132 15px|Wisła HS134 15px|Hinterzarten HS108 15px|Einsiedeln HS117 15px|Hakuba HS131 15px|Hakuba HS131 15px|Czajkowskij HS140 15px|Czajkowskij HS140 15px|Hinzenbach HS94 15px|Klingenthal HS140punkty41q4445--4338--02017 15px|Wisła HS134 15px|Hinterzarten HS108 15px|Courchevel HS132 15px|Hakuba HS131 15px|Hakuba HS131 15px|Czajkowskij HS140 15px|Czajkowskij HS140 15px|Hinzenbach HS94 15px|Klingenthal HS140punktyq48q3544q5033-0Legenda1 2 3 4-10 11-30 poniżej 30  dq  – dyskwalifikacja  q  – dyskwalifikacja w kwalifikacjach  q  – zawodnik nie zakwalifikował się  -  – zawodnik nie wystartował

Miejsca w poszczególnych konkursach drużynowych LGP Źródło2012 15px|Wisła HS134 15px|Courchevel HS96 (mikst) 15px|Hinterzarten HS108 (mikst)11--2013 15px|Hinterzarten HS108 (mikst) 15px|Wisła HS134 15px|Courchevel HS132 (mikst)-11-2015 15px|Wisła HS134 15px|Hinterzarten HS10812122016 15px|Wisła HS134102017 15px|Wisła HS13413Legenda1 2 3 4-8 poniżej 8  -  – brak startu

Puchar Kontynentalny Miejsca w klasyfikacji generalnej SezonMiejsce Źr.2012/2013112. 2014/2015140.