Skrzeszew – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.
Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.
Gromadę Skrzeszew z siedzibą GRN w Skrzeszewie utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski – w powiecie nowodworskim w woj. warszawskim, na mocy uchwały nr VI/10/9/54 WRN w Warszawie z dnia 5 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromadGromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin. Skrzeszew, Kałuszyn, Topolina, Poddębie i Derlacz oraz miejscowość Poniatów z dotychczasowej gromady Łajski ze zniesionej gminy Skrzeszew w tymże powiecieUchwała Nr VI/10/9/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu nowodworskiego; w ramach Zarządzenia Nr Or. V-0/1/54 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 29 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 4 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 11, Poz. 67). Dla gromady ustalono 10 członków gromadzkiej rady narodowejUchwała Nr XLVIII/134 Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Nowym Dworze z dnia 2 października 1954 r. w sprawie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 7 października 1954 r., Nr. 9, Poz. 48).
31 grudnia 1959 1 stycznia 1960 do gromady Skrzeszew przyłączono wieś Dąbrowa Chotomowska ze znoszonej gromady Chotomów oraz wieś Komornica ze znoszonej gromady Wieliszew w tymże powiecieUchwała Nr IV-9/59 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 18 września 1959 r. w sprawie zmian granic niektórych gromad i przeniesienia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie warszawskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 15 grudnia 1959 r., Nr. 12, Poz. 438) (wykreślone zmiany retroaktywnie uchylone uchwałami z 25 lutego 1960Uchwała Nr I-4/60 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 25 lutego 1960 r. w sprawie zmian granic niektórych gromad i przeniesienia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w woj. warszawskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 26 lutego 1960 r., Nr. 2, Poz. 10)Uchwała Nr I-5/60 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 25 lutego 1960 r. w sprawie zniesienia i utworzenia niektórych gromad (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 26 lutego 1960 r., Nr. 2, Poz. 11)).
31 grudnia 1961 do gromady Skrzeszew włączono wieś Łajski ze zniesionej gromady Łajski oraz wieś Wieliszew z gromady Nieporęt w tymże powiecieUchwała Nr IV-19/61 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 27 września 1961 r. w sprawie zmian granic i nazw, utworzenia i zniesienia niektórych gromad oraz przeniesienia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 15 grudnia 1961 r., Nr. 13, Poz. 292).
Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej. 1 stycznia 1973 w powiecie nowodworskim reaktywowano gminę SkrzeszewUchwała Nr XX/93/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie z dnia 1 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie warszawskim.
Przypisy
Skrzeszew (powiat nowodworski)