Mandy Patinkin, właśc. Mandel Bruce Patinkin (ur. 30 listopada 1952 w Chicago) – amerykański aktor i piosenkarz występującym w musicalach, telewizji i filmie. Jako artysta broadwayowski współpracował ze Stephenem Sondheimem i Andrew Lloydem Webberem.
Odtwórca roli doktora Jeffreya Geigera w serialu CBS Szpital Dobrej Nadziei (1994–2000), za którą w 1995 został uhonorowany nagrodą Emmy dla najlepszego aktora w serialu dramatycznym. Występował w Rube’a Johna Sofera w serialu Showtime Trup jak ja (2003–2004), Jasona Gideona w serialu CBS Zabójcze umysły (2005–2007), weterana wywiadu CIA Saula Berensona w serialu Showtime Homeland (2011–2020) i Hala Wacknera w serialu sądowym Showtime Sprawa idealna (2021). Wcielił się w postać szermierza Inigo Montoyi w przygodowym filmie familijnym Roba Reinera Narzeczona dla księcia (1987) i zagrał rolę Avigdora w melodramacie muzycznym Barbry Streisand Yentl (1983), za którą otrzymał nominację do Złotego Globu dla najlepszego aktora w filmie komediowym lub musicalu.
Życiorys Urodził się w Chicago w stanie Illinois w rodzinie z wyższej klasy średniej jako syn Doris „Doralee” (z domu Sinton) i Lestera Patinkina, który prowadził dwie duże fabryki metali w Chicago, The People’s Iron & Metal Company i Scrap Corporation of America. Jego rodzina wywodziła się od żydowskich emigrantów z Rosji i Polski i wychowywał się w konserwatywnym judaizmie. Jego matka napisała żydowską rodzinną książkę kucharską Przepisy mojego życia (Grandma Doralee Patinkin’s Jewish Family Cookbook). Kuzynami Patinkina są Mark Patinkin, autor i felietonista „The Providence Journal” i Sheldon Patinkin z Columbia College w Chicago, założyciel The Second City.
Uczęszczał do South Shore High School i Harvard St. George School. W 1970 ukończył Kenwood High School (potem Kenwood Academy). Studiował na University of Kansas i Juilliard School (1972–1976).
W 1975 zadebiutował na scenie Broadwayu jako Arthur Gower w komedii Trelawny ze „Studni”. Grał w przedstawieniach broadwayowskich, m.in. Hamlet Williama Shakespeare’a (1975), Pudełko cieni Michaela Cristofera (1977) u boku Josefa Sommera, Vincenta Spano i Geraldine Fitzgerald, a także w produkcjach off-Broadwayowskich, w tym Rebeliantka (Rebel Women, 1976) w roli majora Roberta Steele’a Stronga z udziałem Davida Dukesa, Johna Glovera, Petera Wellera i Erica Robertsa, prezentowanej na Festiwalu Szekspirowskim w Nowym Jorku, Henryk IV, część 2 Shakespeare’a (1981) jako Raptus, Niedziela w parku z George’em (Sunday in the Park with George) Jamesa Lapine’a (1983) w roli George’a (nominacja do Tony Award) czy Burza Shakespeare’a (2008) w roli Prospero. W 1980 otrzymał Tony Award za kreację narratora Ché w musicalu Evita, a w 1989 rola Leontesa w sztuce szekspirowskiej Zimowa opowieść przyniosła mu nagrodę Drama League Award za wybitny występ. Stał się też wybitnym interpretatorem dzieł muzycznych Stephena Sondheima.
Po raz pierwszy trafił na ekran jako ratownik na basenie w komediodramacie Niezły pasztet (The Big Fix, 1978) z Richardem Dreyfussem. Jako detektyw Samuel Francisco w filmie sensacyjnym Obcy przybysze (1988) był nominowany do Nagrody Saturna w kategorii najlepszy aktor drugoplanowy. W filmie kryminalnym Dick Tracy (1990) pojawił się jako 88 Keys. Zagrał Alfreda de Musseta w dramacie Improwizacja (Impromptu, 1991) z Hugh Grantem (jako Fryderyk Chopin), Judy Davis (George Sand), Ralphem Brownem (Eugène Delacroix) i Julianem Sandsem (Ferenc Liszt).
12 lutego 2018 otrzymał własną gwiazdę w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdującą się przy 6243 Hollywood Boulevard.
Życie prywatne 15 czerwca 1980 ożenił się z aktorką Kathryn Grody, z którą mają dwóch synów: Isaaca (ur. 1983) i Gideona (ur. 1987).
Filmografia Filmy 1981: Ragtime jako Tateh 1983: Yentl jako Avigdor 1986: Laputa – podniebny zamek jako Louis (głos) 1987: Narzeczona dla księcia jako Inigo Montoya 1988: Obcy przybysze jako detektyw Samuel Francisco 'George' 1990: Dick Tracy jako 88 Keys 1991: Doktor jako doktor Murray Kaplan 1991: Barwy prawdy jako John Palmeri 1993: Mikey i ja jako Irate Man 1998: Lulu na moście jako Philip Kleinman 1999: Przygody Elma w krainie zrzęd jako Huxley 1999: Sonic the Hedgehog: The Movie jako pomocnik pana prezydenta (głos) 2006: I ty możesz zostać bohaterem jako Stanley Irving (głos) 2010: 4.3.2.1 jako Jago Larofsky 2013: Zrywa się wiatr jako Hattori (głos) 2017: Smerfy: Poszukiwacze zaginionej wioski jako Papa Smurf (głos) 2017: Cudowny chłopak jako Pan Tushman
seriale 1978: Taxi jako Alan, nowy ojciec 1994: Gdzie diabeł mówi dobranoc jako dr Jeffrey Geiger 1994–2000: Szpital Dobrej Nadziei jako doktor Jeffrey Geiger 1995: Simpsonowie jako Hugh Parkfield (głos) 2001: Dotyk anioła jako Szatan 2001: Boston Public jako Isaac Rice 2003: Prawo i porządek jako Levi March 2003–2004: Trup jak ja jako Rube John Sofer 2005–2007: Zabójcze umysły jako Jason Gideon 2009: Szpital Three Rivers jako Victor 2011: Wspaniałe zwierzaki jako Groundhog (głos) 2011–2020: Homeland jako Saul Berenson 2021: Sprawa idealna jako Hal Wackner
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Juilliard School Kategoria:Amerykanie pochodzenia żydowskiego Kategoria:Amerykańscy aktorzy dubbingowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy filmowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy głosowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Amerykańscy aktorzy teatralni Kategoria:Amerykańscy producenci telewizyjni Kategoria:Laureaci nagrody Emmy Kategoria:Laureaci nagrody Tony Kategoria:Ludzie urodzeni w Chicago Kategoria:Urodzeni w 1952