Robert Helmer MacArthur (ur. 7 kwietnia 1930 w Toronto, zm. 1 listopada 1972 w Princeton) – amerykański ekolog biogeograf uważany za jednego z twórców ekologii ewolucyjnej, związany z Uniwersytetem Pensylwanii i Uniwersytetem w Princeton, członek National Academy of Sciences od 1969.

Życiorys Był młodszym synem Johna W. i Olive (Turner) MacArthur. Ojciec był genetykiem, profesorem Uniwersytetu Torontońskiego i Marlboro College w Vermoncie, a starszy syn (John W. MacArthur, Jr.) został fizykiem.

Robert MacArthur skończył w 1951, a w 1952 uzyskał na Uniwersytecie Browna tytuł magistra matematyki. W latach 1953–1957 na Uniwersytecie Yale realizował pracę doktorską pod opieką naukową G.E. Hutchinsona (zob. nisza ekologiczna Hutchinsona). Po otrzymaniu stopnia Ph.D. odbył podoktorski staż naukowy w zakresie terenowej ornitologii w Uniwersytecie Oksfordzkim (1957–1958). Współpracował z Davidem Lackiem, jedną z osób kształtujących jego zainteresowania ekologiczne, połączone z rozbudzonymi przez starszego brata zainteresowaniami matematyką. W latach 1958–1965 zajmował stanowisko assistant professor na Uniwersytecie Pensylwanii, a od 1965 do śmierci był full professor na Uniwersytecie w Princeton, gdzie kończył wówczas zawodową karierę Henry Fairfield Osborn, profesor biologii.

Tematyka pracy naukowej Praca doktorska Praca doktorska R. MacArthura, wykonywana pod opieką G.E. Hutchinsona – twórcy pojęcia n-wymiarowej niszy ekologicznej, dotyczyła nisz pięciu gatunków owadożernych ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes) żerujących w lasach New England (Cape May, Yellow-rumped, Black-throated Green, Blackburnian i Bay-breasted). Rejestrował częstość i czas żerowania ptaków poszczególnych gatunków w różnych strefach poszczególnych jodeł, świerków i sosen, na różnych wysokościach, w różnych odległościach od pnia, na końcach gałązek ze świeżymi igłami i pączkami, wśród martwych igieł oraz na gałązkach bez igieł, pokrytych porostami (16 różnych stref). Zgromadził dane doświadczalne pozwalające wykazać, że liczebność populacji ptaków jest ograniczana przez dostępność pokarmu (pojemność środowiska) oraz że różne gatunki nie zajmują tej samej niszy ekologicznej wbrew zasadzie wypierania (jak wówczas uważano) – mają różne preferencje żywieniowe. Był to wniosek istotny dla ekologii populacyjnej i ewolucyjnej, potwierdzający rolę konkurencji międzygatunkowej w kształtowaniu struktury ekosystemu, co sprawiło, że młody naukowiec został uznany za jednego z twórców ekologii ewolucyjnej.

Biogeografia wysp thumb|200px|Zasada modelu MacArthura-Wilsona; 1–4 – punkty równowagi między imigracją i ekstynkcją Za kluczową publikację R. MacArthura jest uważana książka pt. The Theory of Island Biogeography (1967), napisana wspólnie z E. O. Wilsonem. Model biogeografii wysp MacArthura-Wilsona (i jego późniejsze modyfikacje) wiąże liczbę gatunków na wyspie z: wielkością jej powierzchni (związaną z długością linii brzegowej), topografią wyspy (związaną ze zróżnicowaniem zasobów i typów siedlisk), odległością od obszarów, z których organizmy nowych gatunków mogą dotrzeć na wyspę, gatunkowym bogactwem tych obszarów, szybkością imigracji i ekstynkcji. Popularność książki, która znajdowała się przez dziesięciolecia w centrum dyskusji na temat geograficznego rozmieszczenia i rozprzestrzeniania się gatunków, była porównywana z popularnością The Song of the Dodo: Island Biogeography in an Age of Extinction Davida Quammena.

Publikacje Wykaz publikacji Roberta MacArthura (według strony internetowej Uniwersytetu Teksańskiego w Austin):

Wyróżnienia W roku 1959 otrzymał Goerge Mercer Award od Ecological Society of America za pracę nt. Population ecology of some warblers of northeastern coniferous forests (Ecology 39:599–619). W roku 1969 został członkiem National Academy of Sciences.

Od roku 1983 ESA przyznaje Robert H. MacArthur Award za merytoryczny wkład w ekologię, w oczekiwaniu dalszych osiągnięć. Nagroda jest przyznawana co dwa lata osobom w środku kariery naukowej

Życie prywatne Ożenił się w roku 1952 z Elizabeth Bayles Whittemore, z którą miał czworo dzieci (Duncan, Alan, Elizabeth i Donald). Zmarł 1 listopada 1972 roku w Princeton na raka nerki.

Przypisy ;recenzja książki

Kategoria:Absolwenci Brown University Kategoria:Amerykańscy ekolodzy Kategoria:Amerykańscy matematycy XX wieku Kategoria:Amerykańscy zoolodzy Kategoria:Członkowie National Academy of Sciences Kategoria:Urodzeni w 1930 Kategoria:Nauczyciele akademiccy uczelni w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Zmarli w 1972 Kategoria:Ludzie urodzeni w Toronto