Towarzystwo Przyjaźni Polsko-Radzieckiej (TPPR) – stowarzyszenie powstałe w 1944 na terenach Polski Lubelskiej jako Koła Przyjaźni Polsko-Radzieckiej. Nosiły one wtedy różne nazwy i miały nieraz ograniczone, doraźne cele, jak np. społeczne komitety współdziałania z Armią Czerwoną, opieki nad rannymi żołnierzami radzieckimi, budowy pomników wdzięczności itd. Ośrodkiem koordynującym był Lublin, gdzie grono działaczy pod przewodnictwem prof. Wasowskiego zainicjowało zwołanie w Warszawie 14 i 15 października 1945 r. pierwszej ogólnopolskiej konferencji, na której utworzono zręby jednolitej organizacji pod nazwą Towarzystwo Przyjaźni Polsko-Radzieckiej, które koncentrowało się na organizowaniu głównie imprez propagandowych, takich jak: obchody rocznic rewolucji październikowej, wycieczki do ZSRR, wymiana grup (tzw. pociągi przyjaźni), dni radzieckiej kultury, techniki, książki, filmu, a także Festiwal Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze (dla amatorów).

Pierwszym prezesem Zarządu Głównego TPPR był Józef Wasowski. Do lat 80. TPPR liczyło ok. 3 miliony członków, głównie poprzez masowe zapisywanie uczniów i pracowników przedsiębiorstw i instytucji państwowych. W 1991 TPPR zostało przekształcone w Stowarzyszenie Polska-Rosja.

Prezesi Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej 1944–1945 Józef Wasowski 1945–1950 Henryk Świątkowski 1950–1952 Edward Ochab 1952–1955 Józef Cyrankiewicz 1955–1957 Stefan Ignar 1957–1974 Czesław Wycech 1974–1980 Jan Szydlak 1980–1987 Stanisław Wroński 1987–1991 Henryk Bednarski

Przewodniczący Rady Krajowej Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej 1983–1987 Wojciech Żukrowski 1987–1991 Roman Malinowski

Przewodniczący Komisji Braterstwa Broni ZG TPPR 1983–1987 gen. dyw. dr Jan Śliwiński (wiceprzewodniczący gen. bryg. w st. spocz. Franciszek Cymbarewicz) 1987–1991 gen. dyw. w st spocz. pil. Jan Raczkowski

Zadaniem Komisji Braterstwa Broni ZG TPPR było krzewienie Braterstwa Broni pomiędzy Siłami Zbrojnymi PRL i Armią Radziecką.

Towarzystwo wydawało czasopismo „Przyjaźń”. Innym czasopismem był tygodnik „Kraj Rad” wydawany dla Polaków przez Agencję Prasową „Nowosti”.

17 listopada 1989 w siedzibie Towarzystwa po raz ostatni wręczono grupie zasłużonych, wieloletnich jego działaczy medale „Zasłużony Działacz TPPR” za zasługi „w dziedzinie rozwijania przyjaźni polsko-radzieckiej”. Wśród odznaczonych znaleźli się m.in.: gen. bryg. w st. spocz. Franciszek Cymbarewicz, gen. broni w st. spocz. Zygmunt Huszcza, Władysław Kruczek, Ignacy Loga-Sowiński, Jadwiga Łokkaj, Józef Ozga-Michalski, gen. dyw. w st. spocz. pil. Jan Raczkowski, Jan Szydlak oraz gen. bryg. MO prof. Tadeusz Walichnowski.

Siedziba Siedziba Zarządu Głównego TPPR mieściła się w pałacu pod Karczochem z 1800 (proj. Szymon Bogumił Zug) w al. Ujazdowskich 14 (1950Spis Telefonów Warszawskiego Okręgu Poczt i Telekomunikacji 1950), w pałacyku Klubu Warszawskiego Towarzystwa Myśliwskiego z 1898 (proj. François Arveuf, Karol Kozłowski) przy ul. Kredytowej 7 (1955Spis Telefonów Województwa Warszawskiego i m.st. Warszawy rok 1955–1956–1977), ostatnio w Domu Przyjaźni Polsko-Radzieckiej z 1980 (proj. Marek Różański, Bogdan Popławski, Danuta Rybak, Jerzy Pluta) przy ul. Marszałkowskiej 115 (1980–1991).

Przypisy

Bibliografia Przyjaźń, organ ZG TPPR, grudzień 1989, s. 5

Linki zewnętrzne