Kostnojęzykowe, kostnojęzyczne (Osteoglossidae) – rodzina słodkowodnych ryb kostnojęzykokształtnych (Osteoglossiformes), obejmująca około 10 współcześnie występujących gatunków oraz liczne taksony kopalne, znane co najmniej z paleocenu.
Występowanie Współczesny zasięg przedstawicieli tej rodziny obejmuje tropikalną strefę Ameryki Południowej, Afryki i Azji Południowo-Wschodniej po północną Australię. W zapisie kopalnym znane są również z Europy i Ameryki Północnej.
Cechy charakterystyczne Są to ryby dorastające do kilkudziesięciu centymetrów długości. Ich ciało jest pokryte bardzo dużymi, masywnymi łuskami. Duży otwór gębowy jest ułożony skośnie ku górze i zaopatrzony w dwa wąsiki podbródkowe. Szczęki są uzębione. Płetwy brzuszne przesunięte wyraźnie w tył za podstawami płetw piersiowych. Występuje 10–17 promieni branchiostegalnych.
Większość jest wszystkożerna lub mięsożerna. Młodsze, mniejsze osobniki żywią się bezkręgowcami, a starsze polują również na kręgowce, głównie ryby. Arowana srebrna znana jest z chwytania przelatujących nad wodą nietoperzy.
Samce kostnojęzykowych są pyszczakami. Jaja o średnicy 1 cm noszą w pysku, w kieszonce utworzonej pomiędzy kośćmi żuchwy.
Klasyfikacja Gatunki współcześnie żyjące klasyfikowane są w rodzajach: Osteoglossum Scleropages 240px|thumb|Arowana srebrna (Osteoglossum bicirrhosum) Wśród taksonów kopalnych wymieniane są m.in.: Brychaetus z paleocenu i eocenu Europy i Afryki Phareodus z eocenu Ameryki Północnej (Wyoming) 240px|thumb|Kopalny Phareodus testis – Buffalo Museum of Science, USA Rodzajem typowym jest Osteoglossum.
Wcześniej do tej rodziny, w randze podrodziny Heterotidinae, były zaliczane gatunki klasyfikowane obecnie w odrębnej rodzinie Arapaimidae.
Zobacz też lista rodzin ryb
Przypisy
Bibliografia