thumb|Brassel – Wrocław w dialekcie śląskim języka niemieckiego thumb|Alleene – wiersz napisany w gwarze wrocławskiej Gwara wrocławska (w gwarze Brasselsche Mundoart; niem. Breslauer Mundart, Breslauische Mundart) – dawna gwara dialektu śląskiego języka niemieckiego.
Obszar występowania Gwara była używana we Wrocławiu. Po drugiej wojnie światowej, w efekcie wysiedlenia Niemców z okolic Wrocławia, gwara ta jest używana sporadycznie, jedynie we Wrocławiu i przez wysiedloną diasporę. Gwarze tej zagraża wymarcie.
Różnice językowe W miejsce zwyczajnej formy zdrobnienia „chen” używano „l”. Na przykład: Bänkchen – Bänkl, Brötchen – Brötl, Gärtchen – Gärtl, Stöckchen – Steckl, Würstchen – Würschtl Dodawano „e” do rzeczowników, na przykład: Bank – Banke; Schrank – im Schranke „ü” zostało zastąpione literą „i”, na przykład: Küche – Kiche „rt” zostało zamienione przez „tt”, na przykład: Torte – Totte W wielosylabowych słowach akcent zazwyczaj padał na drugą sylabę: Adalbertstraße, Tunnel – Tunell, Karussell – Karussel
Przykładowe wyrazy i zwroty Gwara wrocławska Język niemiecki lub znaczenie Język polskia wing ein bisschen trochęBaabe Sandkuchen babka piaskowaBloor Hübe Blauer Hügel (von Breslau) Sobótka jako „niebieskie wzgórze (Wrocławia)”Brassel Breslau WrocławDämmert’s jetzte! Begreifst Du es jetzt endlich? W końcu rozumiesz!Einbrenne Mehlschwitze zasmażkaGabeljerge Gabeljürge potocznie Fontanna Neptuna (wzniesiona w roku 1732)Huxt Hochzeit ślubKiepe Hut kapeluszKließla Kloß kluskakumm ocke Komm doch! No, chodź!Mohbaabe Mohnkuchen – dosł. makowiec; pogardliwe odniesienie do kobietyOberrüben Kohlrabi kalarepaock(e) (Na heer ock!) nur/bloß (Na hör bloß!) tylko (Słuchaj tylko!)Pauer Bauer rolnikPlimpelwuscht Blutwurst kaszankaSchläsinger Schlesier ŚlązakStreeselkucha Streuselkuchen ciasto z kruszonkąUsinger popularne określenie ŚlązakówWürger Schal lub Krawatte szalik lub krawatZassl Straßenjunge ulicznikzwee zwei dwa
Przykład
Poeci gwary wrocławskiej Karl von Holtei Hugo Kretschmer Marie Oberdieck
Przypisy
Linki zewnętrzne – Język wrocławian Wiersze Karla von Holtei w śląskich dialektach
Wrocławska, gwara Kategoria:Kultura we Wrocławiu