thumb|Sędziowie w tradycyjnym stroju podczas meczu ligi akademickiej w USA Sędzia (ang. official) w futbolu amerykańskim – osoba odpowiedzialna za egzekwowanie przepisów gry podczas meczu.

Podczas meczów lig zawodowych (najbardziej znana liga NFL) i ligi akademickiej (college football) na boisku znajduje się siedmiu sędziów. Ligi halowe (arena football), szkół średnich i inne używają odmiennych standardów.

Z uwagi na pozycję na boisku i specyfikę obowiązków wyróżnia się następujące pozycje sędziowskie: referee, umpire, head linesman, line judge, back judge, side judge oraz field judge. Ponieważ referee jest szefem składu sędziowskiego i odpowiedzialny jest za ogólny nadzór nad meczem, czasem nazywa się go head referee.

Ekwipunek thumb|Pomarańczowy bean bag za paskiem sędziego podczas meczu Navy-Tulsa z 2006 Sędziowie futbolu amerykańskiego zwyczajowo używają następującego ekwipunku: gwizdek: używany do zasygnalizowania zawodnikom, że piłka jest "martwa", to znaczy, że zagrywka została zakończona lub nigdy się nie rozpoczęła. znacznik fauli lub flaga: jasna żółta flaga, która jest rzucana na boisko w miejsce przewinienia (faul). Flaga znajduje się zwykle za paskiem. Sędzia często posiadają schowaną drugą flagę na wypadek, gdyby podczas zagrywki wystąpiło więcej fauli. Jednakże gdyby nie posiadał flagi, dla oznaczenia faulu może użyć czapki lub bean bag. bean bag: używany w celu oznaczenia na boisku miejsc, które nie są faulami, jednak mogą mieć znaczenie dla procesu odmierzania kar. W praktyce, najczęściej są używane dla miejsca fumble (zgubienia piłki) lub miejsca złapania przez drużynę odbierającą odkopnięcia (punt). Zwykle bean bag jest koloru białego, niebieskiego, czarnego, czerwonego lub pomarańczowego, zależy to od ligi, konferencji czy warunków pogodowych. wskaźnik prób (down indicator): specjalnie zaprojektowana opaska na rękę, która przypomina sędziemu, która obecnie jest próba. Posiada on elastyczną pętlę, którą owija się wokół palców (poszczególne palce oznaczają kolejną próbę). Sędzia umpire podczas meczu korzysta z drugiego down indicatora, dla zapamiętania położenia piłki między hash marks; jest to istotne, gdy piłka musi wrócić na poprzednie miejsce po niekompletnym podaniu lub faulu. karta z informacjami meczowymi i ołówek: sędziowie zapisują ważne informacje; takie jak ta, że zwycięzca rzutu monetą (coin toss), wynik, przerwy na żądanie, faule. Karta jest często wykonana z tworzywa wielokrotnego użytku. stoper: sędziowie używają stopera (zwykle cyfrowego) dla odliczenia czasu gry (game clock), czasu na wykonanie snapu (play clock), przerw na żądanie i przerw pomiędzy kwartami.

Strój thumb|Mike Carey z NFL w koszuli o kroju stosowanym od sezonu 2006 Sędziowie ubrani są w tradycyjne koszule w pionowe czarno-białe pasy, białe spodnie, białe kolanówki (z czarnymi pasami) oraz czarne buty i czapkę. Sędziowie ligi akademickiej (college football) na plecach mają literę oznaczającą ich pozycję, podczas gdy sędziowie National Football League indywidualny numer i literę pozycji. Wkrótce po zamachach z 11 września 2001 na koszulach sędziów NFL pojawiła się flaga Stanów Zjednoczonych.

Pasy na koszulach wprowadzono w latach 20. XX wieku, wcześniej sędziowie ubrani byli w zwykłe białe koszule. Pomysł czarno-białych pasów na koszulach sędziowskich zaproponował Lloyd Olds z Michigan, po tym, gdy podczas meczu ligi akademickiej rozgrywający podczas zagrywki podał do niego piłkę, myląc go z zawodnikiem swojej drużyny (ubranej w białe koszulki). Z uwagi na czarno-białe pasy na koszulach sędziowie są potocznie nazywani zebrami. Wkrótce potem koszule w pasy stały się tradycyjnym ubiorem sędziów innych sportów wywodzących się z Ameryki Północnej: hokej na lodzie, koszykówka czy lacrosse.

Inne futbolowe ligi zawodowe, będące konkurencją dla NFL wyróżniały się innym ubiorem sędziów. W trakcie trwania American Football League (1960–1969) sędziowie ubrani byli w koszule z czerwono-pomarańczowymi pasami. Referee zakładał czerwoną czapkę, pozostali białe (wszystkie z logo AFL). Ten uniform został odtworzony w sezonie 2009, podczas AFL Legacy Weekends z okazji upamiętnienia 50. rocznicy utworzenia AFL. Sędziowie World Football League (1973–1974) zakładali koszule w niebiesko-złote pasy. Liga United Football League, która rozpoczęła działalność w październiku 2009, wyróżniała się sędziami ubranymi w czerwone koszule (bez pasów) z czarnymi numerami i czarnymi spodniami. Jednocześnie żadna z drużyn UFL nie używała czerwonych lub pomarańczowych strojów. Od sezonu 2010 UFL zmieniła uniform sędziów do tradycyjnych czarno-białych pasów. Ale na przykład United States Football League (1982–1987) od początku ubierała sędziów w tradycyjne czarno-białe pasy.

thumb|Skład sędziowski Austrian Bowl 2013 w popularnych obecnie czarnych spodniach z białym pasem Najbardziej znane ligi (NFL, NCAA) również postanowiły wyróżniać swoich sędziów. W 2006 roku NFL całkowicie przeprojektowała koszule sędziów, nadając im bardziej elegancki wygląd, jednakże zrezygnowano z litery oznaczającej pozycje i rolę sędziego z przodu koszuli. Pasy na koszulach sędziów NFL są nierówne (ku górze są coraz szersze), a getry, gdy jeszcze używano białych spodni, miały inny krój. Podczas gdy tradycyjne pasy są szerokości jednego cala, pasy na koszulach sędziów NCAA są dwucalowe (od 2011).

Również w 2006 roku NFL wprowadziła nowe czarne spodnie z białym paskiem, używane podczas chłodnych dni. Są one bardziej luźne niż tradycyjne białe spodnie, aby umożliwić założenie warstwy cieplejszych ubrań pod spodnie. Począwszy od sezonu 2010 sędziowie futbolu akademickiego oraz szkół średnich (w wielu stanach) również mają możliwość noszenia czarnych spodni w chłodne dni. W rozgrywkach akademickich (od 2011) i lidze NFL (od 2012) zrezygnowano z tradycyjnych białych spodni na rzecz czarnych. W polskiej lidze czarne spodnie pojawiły się w sezonie 2013 (w Toplidze), a od 2014 już na wszystkich poziomach rozgrywek.

Przez wiele dekad wszyscy sędziowie NFL nosili białe czapki. W 1979 refeere zakładał czarną czapkę z białymi paskami, podczas gdy pozostali sędziowie wciąż nosili białe czapki. Wreszcie w 1988 NFL zmieniła kolory czapek do używanych w futbolu akademickim i szkół średnich: refeere zakłada białą czapkę (obecnie z logo ligi, po raz pierwszy użyto logo podczas finału Super Bowl XXXIX w 2005), podczas gdy pozostali sędziowie czarnych czapek z białymi paskami.

thumb|Litery na plecach sędziów polskiej ligi po raz pierwszy użyto podczas SuperFinału w 2013 na Stadionie Narodowym Czapki sędziów pełnią czasem rolę dodatkowego ekwipunku. Jeśli gracz bez piłki wyjdzie na aut (out of bounds), sędzia upuszcza czapkę w miejscu, w którym zawodnik wyjdzie na aut. Jednocześnie czapka jest często używana jako sygnalizacja drugiego faulu podczas zagrywki (gdy sędzia miał tylko jedną flagę), niesportowego zachowania popełnionego wobec sędziego. Niektóre konferencje zachęcają sędziów, by w takich sytuacjach używali bean bag (wykonanego z materiału, z którego łatwiej jest usunąć błoto i kurz).

Liga Koszula Spodnie Flaga Bean bag Czapki NFL nieregularne pasy czarne z białym pasem żółta niebieski referee: biała pozostali: czarna NCAA pasy o szerokości 2 cali PLFA pasy o szerokości 1 cala biały CFL(1) pasy o szerokości 2 cali, czarne rękawki białe spodnie, białe getry z czarnymi pasami czerwona niebieski referee: czarna pozostali: biała (1) rozgrywki w futbol kanadyjski

Liczba sędziów thumb|Pozycje sędziów w trakcie akcji ze snapu Liga zawodowa NFL oraz liga akademicka używa systemu z siedmioma sędziami. Ligi futbolu halowego (arena football), szkół średnich lub innych szczebli rozgrywek, używają innych systemów. trzech sędziów: refeere, head linesman i line judge (czasem umpire występuje zamiast line judge); stosowany w meczach gimnazjów (junior high school) lub młodszych. czterech sędziów: refeere, umpire, head linesman i line judge; stosowany w niższych poziomach rozgrywek, w tym meczach juniorów i niektórych szkół średnich. pięciu sędziów: pojawia się sędzia back judge; stosowany głównie w futbolu halowym, większości meczów szkół średnich, oraz niektórych półzawodowych ligach. sześciu sędziów: z systemu z pełną, 7-osobową obsadą, nie występuje back jugde; stosowany w niektórych meczach szkół średnich oraz meczach mniejszych rozgrywkach akademickich.

Kiedy liga National Football League rozpoczęła rozgrywki, na boisku znajdowało się trzech sędziów (Referee, Umpire i Head Linesman). Field Judge dołączył w 1929 roku, a Back Judge w 1947, Line Judge w 1965 roku. Side Judge pojawił się na boisku w 1978 roku.

Pozycje i odpowiedzialność Poniżej przedstawione są pozycje sędziów i ich obowiązki w ramach standardowego systemu z pełną obsadą sędziowską. Przedstawiono również różnice ich obowiązków w systemach z mniejszą liczbą sędziów.

Referee Lista sędziów głównych ligi NFL w sezonie 2013Nr Sędzia Super Bowl66 Walt Anderson 2000, 201134 Clete Blakeman 23 Jerome Boger 201394 Mike Carey 200851 Carl Cheffers 65 Walt Coleman 99 Tony Corrente 200719 Scott Green 2002, 2004, 201085 Ed Hochuli 1998, 2004127 Bill Leavy 2000, 200677 Terry McAulay 2005, 2009, 2014135 Pete Morelli 2002132 John Parry 2007, 2012114 Gene Steratore 42 Jeff Triplette 52 Bill Vinovich 14 Ron Winter czcionką pogrubioną oznaczony finał jako referee

thumb|Sędzia główny podczas ogłaszania kary Sędzia główny, referee (R) jest odpowiedzialny za ogólny nadzór nad meczem; jego decyzje odnośnie do przepisów gry są wiążące. Ponieważ jego pozycję określa się jako sędzia główny (head referee), jest często uważany jako szef składu sędziowskiego (the crew chief). Spośród pozostałych sędziów wyróżnia się białą czapką (pozostali sędziowie zakładają czarną z białymi paskami).

Podczas każdej zagrywki ze wznowienia (scrimmage play) referee zajmuje pozycje za formacją ataku (offensive team) po prawej stronie; chyba że rozgrywający (quarterback) jest leworęczny. Referee jest odpowiedzialny za policzenie zawodników formacji ataku.

Podczas akcji z podaniem swoją uwagę skupia głównie na rozgrywającym i zawodników obrony zmierzających do niego. Referee ocenia, czy popełniono faul na rozgrywającym (roughing the passer), a także w przypadku zgubienia piłki przez rozgrywającego, czy był to fumble czy niekompletne podanie.

Podczas akcji biegowych referee obserwuje rozgrywającego podczas i po tym, gdy przekazuje piłkę do biegacza (running back). Obserwuje dalej biegacza na wypadek, gdyby to on wykonał podanie w przód lub wykonał inny trik. Gdy jest pewne, że jest to akcja biegowa, obserwuje zawodnika z piłką i bloki przed nim.

Podczas akcji z kopnięciem obserwuje kopacza (kicker) i zawodnika trzymającego piłkę (holder) i wszystkie bloki obrońców zbliżających się to tej dwójki zawodników. Podczas puntów wychodzących na aut (punt out of bounds) jego punkt widzenia służy do wyznaczenia miejsca w którym piłka opuściła pole gry.

Od 1975 NFL rozpoczęła praktykę ogłaszania przez sędziego głównego za pomocą mikrofonu bezprzewodowego przewinień, numeru zawodnika popełniającego faul, a także złożone lub nietypowe orzeczenia (zarówno dla zawodników, trenerów, kibiców i mediów). Liga akademicka i inne ligi zawodowe wkrótce przyjęły tę praktykę.

Podczas oglądania powtórki wideo spornej zagrywki (instant replay reviews) w NFL i futbolu akademickim referee współpracuje z dodatkowym sędzią, który ma dostęp do bieżących nagrań (replay official) i następnie ogłasza przez mikrofon ostateczne rozstrzygnięcie. W lidze NFL referee ogląda powtórkę na monitorze znajdującym się przy linii bocznej, natomiast w futbolu akademickim ostateczną decyzję podejmuje replay official.

Ponadto referee przewodzi rozpoczęciem meczu ceremonię rzutu monetą przed rozpoczęciem meczu (a także, podczas ewentualnej dogrywki).

Umpire