Georg Gürich (ur. 25 września 1859 w Dobrodzieniu, zm. 16 sierpnia 1938 w Berlinie) – niemiecki geolog i paleontolog, badacz paleozoiku Gór Świętokrzyskich i regionów przyległych oraz prekambru i paleozoiku południowej Afryki.
Życiorys Studiował geologię na Uniwersytecie Wrocławskim we Wrocławiu, uzyskując doktorat w 1883, w latach 1884–1891 będąc asystentem profesora Ferdinanda Roemera na macierzystej uczelniGeorg Julius Ernst Gürich na stronie Deutsche-biographie (j. niemiecki). W czasie pracy na Uniwersytecie Wrocławskim odbył kilka wypraw naukowych: do Nigerii (1885), Namibii (1888–1890) i Wenezueli. Od 1891 był nauczycielem szkoły średniej. W 1898 został wybrany na członka Niemieckiej Akademii Przyrodników Leopoldina. W 1910 r. przyjął posadę profesora i w związku z tym przeniósł się do Hamburga, gdzie pracował do emerytury najpierw w Instytucie Kolonialnym, potem na od 1919 jako mianowany profesor na Uniwersytecie HamburskimDzik J. Rodowód polskiej szkoły paleontologii. Ewolucja nr 1, 2003, strony 16–17 Georg Julius Ernst Gürich na stronie Deutsche-biographie (j. niemiecki). W 1914 wziął udział w kolejnej wyprawie badawczej do AfrykiGeorg Julius Ernst Gürich na stronie Deutsche-biographie (j. niemiecki).
W czasie pracy na Uniwersytecie Wrocławskim badał geologię i paleontologię południowej Polski, zwłaszcza Gór Świętokrzyskich, a wyniki tych badań opublikował w monografii "Das Palaeozoicum im polnischen Mittelgebirge" oraz w pracy "Das Devon von Dębnik bei Krakau". W 1890 r. opublikował też mapę geologiczną Śląska "Geologische Übersichts-Karte von Schlesien" w skali 1 : 400 000 (Breslau : J. U. Kern's Verlag, 1890 (Max Müller)) (reprint mapy wydano w 2006 r. w Katowicach w wyd. ArsilesiaKatalog Bibl. Narodowej). W ramach jego badań geologicznych Dolnego Śląska powstała także publikacja "Geologischer Führer in das Riesengebirge" (wyd. Bornträger, Berlin, 1900 r.) poświęcona Karkonoszom. Wyniki jego badań w Afryce ukazały się w pracy "Beiträge zur Geologie von Westafrika", a także w 1933 roku, gdy Gürich opisał skamieniałości znalezione w Namibii. Opublikował także "Das Mineralreich" (Wyd. Neumann, Neudamm, 1899r.)
Osiągnięcia naukowe Wśród zasług G. Güricha dla nauki można wymienić między innymi odkrycie występowania kambru w Górach Świętokrzyskich, znalezienie prekambryjskiej fauny w Namibii i przedstawienie pierwszej klasyfikacji tentakulitów. Opisał też liczne taksony zwierząt kopalnych, między innymi rodzaje:
Antitomis Gürich, 1896, Polyzygia Gürich, 1896, Poloniella Gürich, 1896 (małżoraczki syluru i dewonu z Gór Świętokrzyskich); Ceratophyllum Gürich, 1896 (dewońskie koralowce czteropromienne z Gór Świętokrzyskich); Craspedarges Gürich, 1901 (trylobit dewoński); Silesicaris Gürich, 1929 (skorupiak wieku prawdopodobnie kambryjskiego z Gór Kaczawskich); Rangea Gürich, 1930 (zwierzę o niejasnej przynależności systematycznej z ediakaru Namibii); Mimetaster Gürich, 1932 (stawonóg z grupy Marrellomorpha z dewonu Niemiec).
Część zbiorów G. Güricha znajduje się w Muzeum Geologicznym Uniwersytetu Wrocławskiego.
Upamiętnienie Na cześć G. Güricha nazwano następujące rodzaje zwierząt:
Guerichia Rzehak, 1910 (małże dewońskie i karbońskie); Guerichicaris Van Straelen, 1933 (= Entomocaris Gürich, 1929 non Whitfield, 1896; skorupiaki dewońskie); Guerichina Bouček & Prantl, 1961 (tentakulity dewońskie); Guerichosteus Tarlo, 1964 (bezszczękowce dewońskie); Guerichiella Adamczak, 1968 (małżoraczki sylurskie, dewońskie i karbońskie); Guerichiphyllum Różkowska, 1969 (dewońskie korale czteropromienne)
Natomiast nazwa rodzajowa ramienionoga dewońskiego Guerichella Paeckelmann, 1913 jest synonimem obiektywnym (homotypowym) Adolfia Gürich, 1909.
Ponadto na cześć G. Güricha nazwano między innymi następujące gatunki zwierząt i protistów: Poterioceras guerichi Sobolew, 1912 (głowonóg dewoński, obecna nazwa Gonatocyrtoceras guerichi); Asterigerina guerichi Franke, 1912 (otwornica mioceńska, obecna nazwa Asterigerinoides guerichi); Velocipes guerichi von Huene, 1932 (dinozaur triasowy, opisany ze Śląska); Ellipsocephalus guerichi Orłowski, 1959 (trylobit kambryjski, obecna nazwa Kingaspis guerichi); Saccammina guerichi Malec, 1992 (otwornica dewońska); Spirograptus guerichi Loydell, Štorch & Melchin, 1993 (graptolit sylurski); Grabinopsis guerichi Krawczyński, 2002 (ślimak dewoński). Nazwa gatunkowa ramienionoga dewońskiego Cyrtina guerichi Sobolew, 1909 jest synonimem Reticularia triquetra Gürich, 1896.
Oprócz tego w pracy Plantae Gürichianae, opartej na materiałach zielnikowych zebranych przez G. Güricha w Namibii w latach 1888–1889, opisano kilka nowych gatunków roślin, z czego następujące nazwano na jego cześć:
Przypołudnik Mesembryanthemum guerichianum Pax; Wilczomlecz Euphorbia guerichiana Pax; Krzyżownica Polygala guerichiana Engl.; Sesamothamnus guerichii (Engl.) E.A.Bruce [≡ Sigmatosiphon guerichii Engl.] z rodziny połapkowatych (Pedaliaceae); Phragmanthera guerichii (Engl.) Balle [≡ Loranthus guerichii Engl.] z rodziny gązewnikowatych (Loranthaceae). Natomiast opisane w tej samej pracy dwa gatunki są obecnie uznawane za synonimy: Ficus guerichiana Engl. za synonim F. ilicina (Sond.) Miq., a Maerua guerichii Pax za synonim M. juncea Pax subsp. juncea.
Przypisy
Kategoria:Absolwenci i studenci Śląskiego Uniwersytetu Fryderyka Wilhelma we Wrocławiu Kategoria:Niemieccy geolodzy Kategoria:Niemieccy paleontolodzy Kategoria:Urodzeni w 1859 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Śląskiego Uniwersytetu Fryderyka Wilhelma we Wrocławiu Kategoria:Zmarli w 1938 Kategoria:Osoby upamiętnione nazwami taksonów biologicznych