Janina Galasińska-Landsbergerowa

thumb|Grób Janiny Galasińskiej Landsbergowej na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Janina Teodora Galasińska-Landsbergerowa (ur. 9 marca 1903 w Warszawie, zm. 21 lipca 1998 tamże) – polska lekarka (spec. protetyka stomatologiczna), współzałożycielka i profesor Wydziału Stomatologicznego Akademii Medycznej w Łodzi, organizatorka Katedr Protetyki Stomatologicznej na Uniwersytecie Łódzkim i w Akademii Medycznej w Warszawie, założycielka i redaktor naczelny czasopisma „Protetyka Stomatologiczna”, pierwszego w Europie czasopisma specjalistycznego, poświęconego tej dyscyplinie, wydawanego od roku 1965.

Życiorys Edukacja Urodziła się w roku 1903 w Warszawie jako córka Teodora. Tamże skończyła w roku 1920 szkołę średnią i studiowała stomatologię w utworzonym w tymże roku Państwowym Instytucie Dentystycznym (PID), uczelni bez pełnych praw akademickich, jednak reprezentującej wysoki poziom nauczania (do obsady nauczycielskiej należeli profesorowie Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Warszawskiego). W roku 1924 została jedną z pierwszych absolwentek PID.

Praca w latach 1924–1939 Od skończenia studiów do wybuchu II wojny światowej: pracowała w Zakładzie Protetyki Dentystycznej, którym kierował dr med. Leopold Brennejsen, oraz w ubezpieczalni społecznej, uzupełniała wiedzę w Klinice Chirurgii Stomatologicznej PID, a po przekształceniu Instytutu w Akademię Stomatologiczną (1933) – w tej AkademiiAkademia Stomatologiczna została w roku 1949 przekształcona w Oddział Stomatologiczny na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Warszawskiego., odbyła staż zawodowy w Rostocku (1928/1929). Zajmowała kolejno stanowiska asystenta, starszego asystenta i adiunkta.

Okres II wojny światowej W czasie II wojny światowej straciła męża (nigdy nie wyszła powtórnie za mąż) i cały majątek. W okresie okupacji niemieckiej pracowała w Klinice Protetyki Stomatologicznej, która oficjalnie prowadziła działalność usługową, ale była też placówką tajnego nauczania studentów stomatologii. Po upadku powstania warszawskiego (październik 1944) została wypędzona z Warszawy. Zamieszkała i pracowała jako dentystka w Piotrkowie Trybunalskim.

Okres powojenny Po zakończeniu wojny Janina Galasińska-Landsbergowa przeniosła się do Łodzi, gdzie włączyła się do organizacji wyższego szkolnictwa medycznego.

Starania o organizację Uniwersytetu Medycznego w Łodzi rozpoczęły się już w styczniu 1945 roku; brali w nich udział m.in. profesorowie Franciszek Zwierzchowski i Alfred Meissner, związani przed wojną z warszawskim PID i Akademią Stomatologiczną.

W sierpniu 1945 roku zostały otwarte trzy wydziały medyczne: lekarski, stomatologiczny (dziekan – Alfred Meissner) i farmaceutyczny. 28 lutego 1949 roku Wydział Stomatologiczny rozwiązano (rozporządzenie Ministra Oświaty), tworząc pierwszy w Polsce Oddział Stomatologiczny, włączony do Wydziału Lekarskiego UŁ. Oddział organizowali: Alfred Meissner (dziekan), Franciszek Zwierzchowski (prodziekan, później dziekan) i Janina Galasińska-Landsbergerowa.

Franciszek Zwierzchowski pisał później:

W nowej placówce utworzono m.in. Katedrę i Zakład Protetyki Dentystycznej, których organizację i kierownictwo powierzono Janinie Galasińskiej-Landsbergerowej. Poza pracą organizacyjną i dydaktyczną wykonywała badania naukowe, uzyskując: w roku 1947 – stopień doktora med. dent., w roku 1948 – stopień docenta, w roku 1949 – tytuł profesora nadzwyczajnego, w roku 1958 – tytuł profesora zwyczajnego. W roku 1949 przebywała na rocznym stypendium w klinikach protetyki stomatologicznej w Chicago i Nowym Jorku. W latach 1950–1952 pełniła funkcję kierownika Oddziału Stomatologicznego.

W roku 1958 ponownie zamieszkała w Warszawie, gdzie otrzymała stanowisko kierownika Katedry Protetyki Stomatologicznej Akademii Medycznej, a następnie stanowiska: w latach 1966–1969 – kierownika Oddziału Stomatologii, w latach 1970–1973 – dyrektora Instytutu Stomatologii, który utworzyła, opierając się na tradycjach Państwowego Instytutu Dentystycznego.

Była cenionym dydaktykiem, zaangażowanym w kształcenie przed- i podyplomowe (organizowała kursy szkolenia podyplomowego w Łodzi i Warszawie), oraz opiekunem w przewodach doktorskich i habilitacyjnych – od roku 1958 pełniła funkcję promotora w 15 przewodach doktorskich i opiekuna naukowego czterech habilitacji.

W latach 1965–1975 była naczelnym redaktorem czasopisma (dwumiesięcznika) „Protetyka Stomatologiczna”, którego wydawanie zainicjowała; była też przewodniczącą zespołu organizacyjnego. Otrzymała Nagrodę Naukową I stopnia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej.

Na emeryturę odeszła w roku 1973. Swój życiorys, napisany w roku 1988, zakończyła słowami:

Publikacje Janina Galasińska-Landsbergerowa jest autorką, m.in. skryptu pt. Protetyka – część kliniczna i część laboratoryjna (dwa wydania), podręczników Protetyka Stomatologiczna (sześć wydań) i Protezy ruchome częściowe (praca zespołowa), rozdziału w podręczniku pod redakcją prof. J. Krzywickiego – Stomatologia wieku dziecięcego oraz ok. 200 innych publikacji, np.: 1932 – Zagadnienia nowoczesnej protektyki (referat wygłoszony na pierwszem posiedzeniu naukowem Zrzeszenia Absolwentów Państw. Inst. Dentyst. dn. 17.II.1932 r.), 1936 – Praktyczne zastosowanie rozmaitych metod wycisku czynnościowego przy bezzębiu, 1946 – Zgryzadła.

Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi (13 lipca 1954) „za zasługi w pracy naukowej i dydaktycznej w dziedzinie medycyny”. Medal 40-lecia Polski Ludowej Medal 10-lecia Polski Ludowej (13 stycznia 1955) – Uchwała Rady Państwa z dnia 13 stycznia 1955 r. nr 0/114 – na wniosek Ministra Zdrowia. Odznaka tytułu honorowego Zasłużony Nauczyciel PRL Honorowa Odznaka Miasta Łodzi Złota Odznaka Związku Zawodowego Pracowników Służby Zdrowia Złota Odznaka Polskiego Towarzystwa Stomatologicznego

Źródło:.

Upamiętnienie Janina Galasińska-Landsbergerowa została pochowana na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 290-3-29), w skromnym grobie swojego ojca. W setną rocznicę jej urodzin na grobie postawiono pomnik, ufundowany przez polskie środowisko lekarskie, z napisem:

Barbara Bruziewicz-Mikłaszewska opublikowała wspomnienie zatytułowane:

Jako motto zacytowała zdanie:

Uwagi

Przypisy

Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Odznaczeni Honorową Odznaką Miasta Łodzi Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 40-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Ofiary wypędzenia ludności Warszawy w 1944 Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy stomatolodzy Kategoria:Urodzeni w 1903 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Medycznej w Łodzi Kategoria:Nauczyciele akademiccy polskich uczelni medycznych Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Zmarli w 1998