Himantoglossum, himantoglosum (Himantoglossum Spreng.) – rodzaj bylin należący do rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Obejmuje 9 gatunków występujących w basenie Morza Śródziemnego sięgając na zachodzie po Wyspy Kanaryjskie, na północy po Wielką Brytanię, a na wschodzie po Iran.
Morfologia thumb|Himantoglossum caprinum Pokrój Rośliny nagie, tęgie, o pędzie osiągającym ponad 1 m wysokości. Część podziemna Dwie kuliste lub jajowate, niepodzielone bulwy. Liście Często okazałe, zielone, zawsze bez plam, kształtu podługowato-języczkowatego. Kwiaty Duże, zebrane w luźne lub gęste, cylindryczne kwiatostany. Kwiaty wsparte są nieco błoniastymi przysadkami. Listki okwiatu zielonkawe do fioletowych, są wąskie i hełmiasto stulone z wyjątkiem warżki. Warżka trójłatkowa, z bocznymi łatkami krótkimi, równowąskimi lub trójkątnymi. Łatka środkowa taśmowata, długa, na szczycie często głęboko rozwidlona. Prętosłup krótki, ze znamieniem tępo czworokątnym lub jajowato-sercowatych, z okazałym rostellum. Zalążnia siedząca i skręcona. Owoc Wydłużona, siedząca torebka.
Biologia i ekologia Wszystkie zaliczane tu gatunki występują na glebach wapiennych, w widnych, świetlistych lasach, zaroślach i w murawach.
Systematyka Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016) Jeden z rodzajów podplemienia Orchidinae w plemieniu Orchideae w obrębie podrodziny storczykowych (Orchideae) z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Storczykowate są kladem bazalnym w rzędzie szparagowców (Asparagales) w obrębie jednoliściennych.
Niektóre gatunki z tego rodzaju bywają w wąskich ujęciach proponowane do wyodrębnienia w osobne rodzaje. Dotyczy to takich gatunków jak: Himantoglossum comperianum (Steven) P.Delforge opisanego jako Comperia comperiana (Steven) Asch. & Graebn. w ramach monotypowego rodzaju Comperia. Himantoglossum robertianum (Loisel.) P.Delforge opisanego jako Barlia longibracteata (Rchb.f.) Parl.
Relacje filogenetyczne rodzaju w świetle badań molekularnych:
Wykaz gatunków (w ujęciu szerokim) Himantoglossum adriaticum H.Baumann Himantoglossum × agiasense (Karatzas) ined. Himantoglossum calcaratum (Beck) Schltr. Himantoglossum caprinum (M.Bieb.) Spreng. Himantoglossum comperianum (Steven) P.Delforge Himantoglossum formosum (Steven) K.Koch Himantoglossum hircinum (L.) Spreng. – himantoglossum cuchnące Himantoglossum metlesicsianum (W.P.Teschner) P.Delforge Himantoglossum montis-tauri Kreutz & W.Lüders Himantoglossum robertianum (Loisel.) P.Delforge Himantoglossum × samariense C.Alibertis & A.Alibertis
Przypisy
Kategoria:Storczykowe