thumb|250px|Orientacyjny zasięg kultury afanasjewskiej Kultura afanasjewska – neolityczna kultura archeologiczna rozwijająca się nad górnym Jenisejem i w Ałtaju, datowana na lata 3000–1700 p.n.e. Nazwa pochodzi od stanowiska Afanasjewska Gora w Rosji.
Nad brzegami rzek zachowane ślady osad należące do ludu prowadzącego gospodarkę pastersko-myśliwską. Hodowano głównie bydło rogate, konie i owce. Narzędzia kamienne to głównie gładzone, trójkątne topory i groty strzał. Ceramika stosunkowo niedoskonała, często zdobiona motywem rybich ości. Jednak zmieniała się, z naczyń jajowatych i spiczastych wytwórcy przeszli do ceramiki płaskodennej. Sprowadzano wyroby miedziane (naczynia i ozdoby) z kierunku południowo-zachodniego. Być może w końcowej fazie pojawia się kucie miedzianych narzędzi i ozdób.
Początkowo groby wykładano kamieniami, również otaczano je dużymi głazami. Później pojawiają się groby przykryte czasami małym kurhanem, również otaczane dużymi kamieniami. Wiele grobów zbiorowych, do siedmiu osób. Szkielety w pozycji skurczonej, przysypane ochrą.
Część autorów wskazuje na podobieństwa i możliwość utworzenia kultury afanasjewskiej przez ludność napływającą z Europy Wschodniej (kultura grobów jamowych), również na możliwość, iż kultura afanasjewska była utworzona przez przodków Tocharów. Tereny kultury afanasjewskiej częściowo zajmuje później kultura andronowska.
Zobacz też kultura tagarska kultura karasukska
Przypisy
Bibliografia Michel Brézillon, Encyklopedia kultur pradziejowych, Warszawa, WAiF, 1981, . Encyklopedia sztuki starożytnej, WAiF, Warszawa, 1975
Kategoria:Kultury archeologiczne Azji Kategoria:Kultury neolitu