Fabryka Garbarska Temler i Szwede – nieistniejąca już garbarnia, znajdująca się przy ul. Okopowej 78, w dzielnicy Wola w Warszawie. Była własnością Towarzystwa Akcyjnego Fabryki Garbarskiej Temler i Szwede.

Historia thumb|left|Widok ogólny garbarni w XIX wieku Historia przedsiębiorstwa sięga 1819 roku, kiedy to w Warszawie firmę garbarską założył Jan Gottfried (Gotfryd) Temler (1793–1885)Jan Gottfried Gotfryd Temler. Przedsiębiorstwo rozpoczęło działalność na obszernej posesji na rogu ulic Białej i Ogrodowej. W połowie XIX w., firma przeszła w posiadanie dwóch synów założyciela: Karola Ludwika Temlera i , którzy następnie zawiązali spółkę z Ludwikiem Szwede. W 1858 rozwijający się zakład został przeniesiony na ul. Okopową.

Fabryka Garbarska Temler i Szwede była jednym z największych tego typu zakładów w Królestwie Polskim, cieszącym się renomą nie tylko w kraju, ale także za granicą. Od lat 20 – XX w., w zarządzie firmy zasiadał także przedstawiciel skoligaconej z Temlerami, rodziny Pfeifferów posiadających de facto 51% akcji.

Kres działalności Towarzystwa Akcyjnego Fabryki Garbarskiej Temler i Szwede to okres II wojny światowej. Po wojnie zakład został połączony z sąsiadującą z nim, również zniszczoną garbarnią Pfeifferów (nr 58/72, Pfeifferowie posiadali 40% akcji Temler i Szwede) i odbudowany jako jedno przedsiębiorstwo. W 1948 zostało ono nacjonalizowane.

Na terenie upaństwowionego kompleksu fabrycznego w okresie PRL działały różne zakłady, w tym między innymi Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania, Stołeczne Zakłady Wyrobów Konfekcyjnych „Apis” oraz firma obuwnicza „Syrena”. Obecnie kompleks fabryczny pozostaje opuszczony, a o odzyskanie obiektu starają się potomkowie rodziny Temlerów.

W 2010 budynek główny garbarni, maszynownia i kotłownia zostały wpisane do rejestru zabytków

W ostatnich latach w nieużytkowanych budynkach garbarni kilkukrotnie wybuchały pożary.

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Byłe przedsiębiorstwa w Warszawie Kategoria:Fabryki w Warszawie Kategoria:Muranów (Wola) Kategoria:Zabytki nieruchome w Warszawie Kategoria:Zakłady przemysłowe w Królestwie Kongresowym